نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

تحریر الاحکام الشرعية على مذهب الامامية

taḥrīr-ul aḥkām-iš šar‘īyya ‘alā maḏhab-il imāmīya
200 نسخه ثبت‌شده از قرن 7 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/12766
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #12766
تاریخ و سده تألیف: 690 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 7، ص 108 تا 125
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: فقه

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

یکی از متون جامع و موجز فقه امامیه است که تنها به ذکر فتوای پرداخته است بدون استدلال و شامل دوره کامل فقه است بی ذکر دلیل، و به کثرت فروع و حسن تبویب، ممتاز است تا آنجا که گویند این کتاب حاوی چهل هزار فرع است. مشتمل بر چهار قاعده: 1. عبادات، 2. معاملات، 3. ایقاعات، 4. احکام. مصدر به دیباچه‌ای که در آن از معنی فقه و فضیلت و آداب و معرفت آن بحث شده است و اینکه روا نباشد که آن را پنهان سازند و برای ادله آنها به دو کتاب دیگر خود «منتهی المطلب فی تحقیق المذهب» و «تذکرة الفقهاء» ارجاع می‌دهد. تاریخ ختم قاعده اول: شب سه‌شنبه 10 ربیع الاول 690، قاعده دوم: غره جمادی الثانی 691، قاعده سوم: صفر 697، قاعده چهارم: 8 شوال 697.
آغاز اثر
« بسمله الحمدلله المتقدس بكماله عن مشابهة المخلوقات ... فان هذا الكتاب ... قد جمعنا فيه معظم المسائل الفقهيه »
سوابق و چاپ‌های اثر
طهران، سنگی، 1314ق.، رحلی، 281+311صص
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
حاشية تحرير الاحكام الشرعية؛ فخرالمحققین، محمد بن حسن (771-682) حاشية تحرير الاحكام الشرعية؛ محقق کرکی، علی بن حسین (940-890) المصانع بأمر قدیم الصانع؛ بجستانی خراسانی، حسین بن محمد (-13) حاشية تحرير الاحكام الشرعية فضيلة العلم و العالم شرح تحرير الاحكام الشرعية على مذهب الامامية
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعة 37/3 و 378/3 و 1375 مكتبة العلامة الحلی، طباطبائی ره ص 77-95 (79 نسخه را معرفی کرده) ذخائر التراث العربی الاسلامی 241/1 کشف الحجب و الاستار ص 98 دنا 836/2-874 (202 نسخه) مشار عربی ص 163

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● تحریر الاحکام الشرعية على مذهب الامامية / فقه / عربی taḥrīr-ul aḥkām-iš šar‘īyya ‘alā maḏhab-il imāmīya علامه حلی، حسن بن یوسف، 648-726 قمری ‘allāme-ye hellī, ḥasan ebn-e yūsof (1251-1326) تاریخ تألیف: 10 ربیع الاول 690-8 شوال 697ق یکی از متون جامع و موجز فقه امامیه است که تنها به ذکر فتوای پرداخته است بدون استدلال و شامل دوره کامل فقه است بی ذکر دلیل، و به کثرت فروع و حسن تبویب، ممتاز است تا آنجا که گویند این کتاب حاوی چهل هزار فرع است. مشتمل بر چهار قاعده: 1. عبادات، 2. معاملات، 3. ایقاعات، 4. احکام. مصدر به دیباچه‌ای که در آن از معنی فقه و فضیلت و آداب و معرفت آن بحث شده است و اینکه روا نباشد که آن را پنهان سازند و برای ادله آنها به دو کتاب دیگر خود «منتهی المطلب فی تحقیق المذهب» و «تذکرة الفقهاء» ارجاع می‌دهد. تاریخ ختم قاعده اول: شب سه‌شنبه 10 ربیع الاول 690، قاعده دوم: غره جمادی الثانی 691، قاعده سوم: صفر 697، قاعده چهارم: 8 شوال 697. آغاز: بسمله الحمدلله المتقدس بكماله عن مشابهة المخلوقات ... فان هذا الكتاب ... قد جمعنا فيه معظم المسائل الفقهيه چاپ: طهران، سنگی، 1314ق.، رحلی، 281+311صص [الذریعة 37/3 و 378/3 و 1375؛ مكتبة العلامة الحلی، طباطبائی ره ص 77-95 (79 نسخه را معرفی کرده)؛ ذخائر التراث العربی الاسلامی 241/1؛ کشف الحجب و الاستار ص 98؛ دنا 836/2-874 (202 نسخه)؛ مشار عربی ص 163] شرح و حواشی: 1- حاشية تحرير الاحكام الشرعية؛ فخرالمحققین، محمد بن حسن (771-682) 2- حاشية تحرير الاحكام الشرعية؛ محقق کرکی، علی بن حسین (940-890) 3- المصانع بأمر قدیم الصانع؛ بجستانی خراسانی، حسین بن محمد (-13) 4- حاشية تحرير الاحكام الشرعية 5- فضيلة العلم و العالم 6- شرح تحرير الاحكام الشرعية على مذهب الامامية

نسخه‌های خطی این اثر

200 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
121
رضوی
مشهد
21396 بی‌کاتب اوایل قرن 11 نسخ 383 شناسنامه ←
122
رضوی
مشهد
19768 بی‌کاتب قرن 11 نسخ 195 شناسنامه ←
123
مرعشی
قم
6494 درویش علی بن شمس الدین کاکا سه‌شنبه 19 ذیحجه 1007ق نستعلیق 214 شناسنامه ←
124
مدرسه صدر بازار
اصفهان
463 حمزة بن محمد بن محمود سه‌شنبه 4 محرم 1014ق (موافق با جمله «نیمه تحریر الاحکام») نستعلیق 286 شناسنامه ←
125
مروی
تهران
480 بی‌کاتب 1025ق - - شناسنامه ←
126
ملک
تهران
3053 حاجی محمد بن علاء الدین حسینی گلپایگانی 10 ربیع الاول 1026ق نستعلیق 376 شناسنامه ←
127
رضوی
مشهد
14327 محمد حی بن حافظ قریشی اواسط صفر 1031ق نسخ 294 شناسنامه ←
128
مدرسه صدر بازار
اصفهان
915 حسن بن حیدر بروجردی شنبه 12 رجب 1032 (پایان قاعده اول)، کتاب الله بن حبیب الله برجر دی در پنج‌شنبه روز عرفه 1032ق نستعلیق، نسخ 478 شناسنامه ←
129
دائرة المعارف
تهران
1524-عکسی ابن قطب الدین محمد امین 1034ق نسخ 620 شناسنامه ←
130
رضوی
مشهد
7237 احمد بن محمد بن علی سه‌شنبه 18 محرم 1035ق نسخ 306 شناسنامه ←
131
الهیات
مشهد
19222 بی‌کاتب با تاریخ 1037ق نسخ 295 شناسنامه ←
132
مدرسه باقریه
مشهد
35 حاج محمد أفضل واعظ ولد تاج الدین حسن شریف جمعه 20 جمادی الاول 1041ق نستعلیق - شناسنامه ←
133
گلپایگانی
قم
3718-19/48 بی‌کاتب با تاریخ 1044ق نستعلیق 257 شناسنامه ←
134
رضوی
مشهد
21319 محمد بن علی حسینی خوراسکانی چی چهارشنبه 17 ذیقعده 1044ق نسخ 326 شناسنامه ←
135
رضوی
مشهد
17003 محمد افضل بن تاج الدین حسن شریف جمادی الثانی 1044ق نستعلیق، نسخ 221 شناسنامه ←
136
دائرة المعارف
تهران
823 عبدالقیوم 22 شوال 1050ق نسخ 274 شناسنامه ←
137
مرعشی
قم
5203 بی‌کاتب نسخه قدیم و نزدیک عصر مؤلف نسخ 188 شناسنامه ←
138
دانشگاه
تهران
7632 نادر محمد بن عبدالرحیم نوقانی 29 رمضان 1051ق (در میانه) و سعد بن اسکندر طبری در شنبه 28 ربیع الاول 852 در (در پایان) نستعلیق، نسخ 216 شناسنامه ←
139
رضوی
مشهد
2707 رشیدالدین بن صفی الدین سهری مرشدی (باب النکاح) و قاسم علی بن حاج حسین قصاب استرآبادی (بقیه) ذیقعده 1053ق نسخ 241 شناسنامه ←
140
ملی
تهران
3906 کامران بن محمد 1054ق نسخ 242 شناسنامه ←
141
وزیری
یزد
368 محمد رضا بن شمس الدین 1057ق، و نسخ خواجه علی بن سلطان علی از 8 محرم همان سال نستعلیق 344 شناسنامه ←
142
فیضیه
قم
497 صفی بن محمد امین دوشنبه 17 ربیع الثانی (موافق با 29 مهر ماه قدیم) 1058ق نسخ 271 شناسنامه ←
143
وزیری
یزد
2589 ابن محمد قاسم تونی رجب 1060ق نسخ 310 شناسنامه ←
144
فیض مهدوی (کتابخانه)
کرمانشاه
بدون شماره حسن بن حسین بن حسن بن عبدالله حسینی موسوی 1063ق - - شناسنامه ←
145
خاتم الانبیاء
بابل
42/2 محمد حسین بن شاه محمد تربتی یک‌شنبه ربیع الثانی 1064ق نسخ - شناسنامه ←
146
الهیات
مشهد
22639 قاسم علی بن شریف دوشنبه 7 شعبان 1066ق نسخ 322 شناسنامه ←
147
مرعشی
قم
11456 محمد صادق فرزند محمد یوسف، قزوینی 18 شوال 1066ق نسخ 314 شناسنامه ←
148
مدرسه صدر خواجو
اصفهان
19 بی‌کاتب اول رجب 1068ق (پایان قاعده اول)، جمعه 11 رجب 1069 (پایان کتاب) نسخ 362 شناسنامه ←
149
رضوی
مشهد
25871 بی‌کاتب 1069ق نسخ - شناسنامه ←
150
مسجد اعظم
قم
2037 سلطان محمود طبسی مدرس (پایان کتاب الوصایا) شوال 1079ق (پایان وصایا)، 5 جمادی الثانی 980 ق (پایان اطعمه واشربه) نستعلیق 358 شناسنامه ←