محمدتقی دانش‌پژوه
فهرست‌نگار و نسخه‌شناس فلسفه و منطق، موسیقی قدیم، الهیات و فرق اسلامی، نسخه‌شناسی جامع

محمدتقی دانش‌پژوه

نسخه‌های توصیف‌شده: 77,134 نسخه
مجلدات فهارس: 75 جلد
سال‌های حیات: 1290 – 1375 هـ.ش
زادگاه: آمل (مازندران)
آرامگاه / وفات: بهشت زهرا، قطعه هنرمندان و نام‌آوران

زندگینامه و کارنامه علمی:

محمدتقی دانش‌پژوه، ادیب، مصحح، کتاب‌شناس، نسخه‌شناس برجسته و پدر فهرست‌نگاری علمی و نوین ایران است. او با توصیف و فهرست‌نویسی بیش از ۵۶ هزار نسخه خطی در ده‌ها مجموعه بزرگ (از جمله کتابخانه‌های دانشگاه تهران، سپهسالار، سنا و ملک)، بزرگ‌ترین و پرکارترین چهره تاریخ فهرست‌نگاری نسخه‌های خطی در ایران به شمار می‌رود. دانش‌پژوه روشی نظام‌مند، علمی و موشکافانه را در معرفی نسخه‌ها بنا نهاد که مبتنی بر شناخت دقیق خطوط کهن، اصالت‌سنجی کاغذ و مرکب، استخراج دقیق سرآغازها و انجام‌ها و تطبیق‌های کتاب‌شناختی بود. او سال‌ها ریاست بخش میکروفیلم‌ها و نشریات کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران را بر عهده داشت و علاوه بر تألیف ده‌ها جلد فهرست مرجع، ده‌ها رساله و متن کهن فلسفی، علمی و ادبی را تصحیح و منتشر نمود.

نهادها و کتابخانه‌های محل خدمت:
دانشگاه تهران کتابخانه مدرسه عالی سپهسالار کتابخانه مجلس سنا کتابخانه ملی ملک
مجموعه‌ها و فهارس شاخص:
  • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (۱۱ جلد)
  • فهرست نسخه‌های عکسی و میکروفیلم‌ها (۳ جلد)
  • فهرست کتب خطی مدرسه سپهسالار (جلدهای ۳، ۴، ۵)
  • فهرست نسخ خطی کتابخانه ملک
شرح القصيدة العينية
مؤلف: سمرقندی، محمد بن اشرف
ادبیات • ش: 90/6 ـ د
فنخا: ج 20، ص 400
شرح القصيدة العينية
مؤلف: سمرقندی، محمد بن اشرف
حقوق • ش: 62/17 - ب
فنخا: ج 20، ص 401
شرح القصيدة العينية
مؤلف: سمرقندی، محمد بن اشرف
ملک • ش: 4675/13
فنخا: ج 20، ص 401
شرح القصيدة العينية
مؤلف: سمرقندی، محمد بن اشرف
سپهسالار • ش: 968/9
فنخا: ج 20، ص 401
شرح القصيدة العينية
مؤلف: سمرقندی، محمد بن اشرف
سپهسالار • ش: 2799/8
فنخا: ج 20، ص 401
شرح القصيدة العينية
مؤلف: ناشناخته
مهدوی • ش: 592/22
فنخا: ج 20، ص 402
شرح القصيدة العينية
مؤلف: سبزواری، هادی بن مهدی
ملک • ش: 2549/2
فنخا: ج 20، ص 403
شرح القصيدة العينية
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 871/23
فنخا: ج 20، ص 403
شرح القصيدة العينية
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 4693/36
فنخا: ج 20، ص 403
شرح القصيدة العينية
مؤلف: ناشناخته
ادبیات • ش: 70/4 - ج
فنخا: ج 20، ص 404
شرح القصيدة العينية
مؤلف: ناشناخته
مجلس • ش: 280/22
فنخا: ج 20، ص 405
شرح القصيدة العينية
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 1467/2
فنخا: ج 20، ص 405
شرح قصيدة الغمامة و البساط
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 972/4
فنخا: ج 20، ص 405
شرح القصيده الفائحة فی تجوید الفاتحة
مؤلف: سمرقندی، محمد بن محمود
حقوق • ش: 204/5 - ج
فنخا: ج 20، ص 406
شرح قصيدة الكميت
مؤلف: ناشناخته
سپهسالار • ش: 6829/3
فنخا: ج 20، ص 407
شرح قصیده کیمیائی
مؤلف: ناشناخته
جمعیت نشر فرهنگ • ش: 282ش
فنخا: ج 20، ص 407
شرح قصیده گبریه
مؤلف: لاهیجی، محمد بن احمد
دانشگاه • ش: 2214/3-ف
فنخا: ج 20، ص 408
شرح قصیده گبریه
مؤلف: لاهیجی، محمد بن احمد
ثقة الاسلام • ش: بدون شماره
فنخا: ج 20، ص 408
شرح القصيدة اللامية
مؤلف: حافظ تونی، حسین بن شجاع
سپهسالار • ش: 8190/1
فنخا: ج 20، ص 408
شرح قصیده لامیه
مؤلف: حزین، محمد علی بن ابی طالب
دانشگاه • ش: 7796/1
فنخا: ج 20، ص 408
شرح القصيدة اللامية
مؤلف: رشتی، کاظم بن قاسم
دانشگاه • ش: 9577/35
فنخا: ج 20، ص 409
شرح قصیده لامیه خمریه
مؤلف: پیشاوری، محمد غوث
دانشگاه • ش: 7914/5
فنخا: ج 20، ص 411
شرح قصيدة لامية العجم
مؤلف: ناشناخته
ثامنی (آقای) • ش: 7
فنخا: ج 20، ص 412
شرح قصيدة لامية العجم
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 6973/3
فنخا: ج 20، ص 412

گزارش اشکال یا پیشنهاد