محمدتقی دانش‌پژوه
فهرست‌نگار و نسخه‌شناس فلسفه و منطق، موسیقی قدیم، الهیات و فرق اسلامی، نسخه‌شناسی جامع

محمدتقی دانش‌پژوه

نسخه‌های توصیف‌شده: 77,134 نسخه
مجلدات فهارس: 75 جلد
سال‌های حیات: 1290 – 1375 هـ.ش
زادگاه: آمل (مازندران)
آرامگاه / وفات: بهشت زهرا، قطعه هنرمندان و نام‌آوران

زندگینامه و کارنامه علمی:

محمدتقی دانش‌پژوه، ادیب، مصحح، کتاب‌شناس، نسخه‌شناس برجسته و پدر فهرست‌نگاری علمی و نوین ایران است. او با توصیف و فهرست‌نویسی بیش از ۵۶ هزار نسخه خطی در ده‌ها مجموعه بزرگ (از جمله کتابخانه‌های دانشگاه تهران، سپهسالار، سنا و ملک)، بزرگ‌ترین و پرکارترین چهره تاریخ فهرست‌نگاری نسخه‌های خطی در ایران به شمار می‌رود. دانش‌پژوه روشی نظام‌مند، علمی و موشکافانه را در معرفی نسخه‌ها بنا نهاد که مبتنی بر شناخت دقیق خطوط کهن، اصالت‌سنجی کاغذ و مرکب، استخراج دقیق سرآغازها و انجام‌ها و تطبیق‌های کتاب‌شناختی بود. او سال‌ها ریاست بخش میکروفیلم‌ها و نشریات کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران را بر عهده داشت و علاوه بر تألیف ده‌ها جلد فهرست مرجع، ده‌ها رساله و متن کهن فلسفی، علمی و ادبی را تصحیح و منتشر نمود.

نهادها و کتابخانه‌های محل خدمت:
دانشگاه تهران کتابخانه مدرسه عالی سپهسالار کتابخانه مجلس سنا کتابخانه ملی ملک
مجموعه‌ها و فهارس شاخص:
  • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (۱۱ جلد)
  • فهرست نسخه‌های عکسی و میکروفیلم‌ها (۳ جلد)
  • فهرست کتب خطی مدرسه سپهسالار (جلدهای ۳، ۴، ۵)
  • فهرست نسخ خطی کتابخانه ملک
شرح قصيدة بانت سعاد
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 4651
فنخا: ج 20، ص 348
شرح قصيدة بدء الامالی
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 1205/1
فنخا: ج 20، ص 349
شرح قصيدة البردة
مؤلف: ابوشامه، عبدالرحمن بن اسماعیل
دانشگاه • ش: 2020
فنخا: ج 20، ص 351
شرح قصيدة البردة
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 129/29-ف
فنخا: ج 20، ص 353
شرح قصيدة البردة
مؤلف: شرف الدین علی یزدی
مجلس • ش: 1465
فنخا: ج 20، ص 353
شرح قصيدة البردة
مؤلف: شرف الدین علی یزدی
مجلس • ش: 1319/1
فنخا: ج 20، ص 353
شرح قصيدة البردة
مؤلف: ابیوردی، ابوسعید بن یزید
دانشگاه • ش: 7427
فنخا: ج 20، ص 354
شرح قصيدة البردة
مؤلف: حسینی استرآبادی، عبدالوهاب بن علی
مولوی • ش: 465/1
فنخا: ج 20، ص 355
شرح قصيدة البردة
مؤلف: شیرازی، احمد بن محمد
دانشگاه • ش: 6451/1
فنخا: ج 20، ص 355
شرح قصيدة البردة
مؤلف: شیرازی، احمد بن محمد
ملک • ش: 2909/8
فنخا: ج 20، ص 356
شرح قصيدة البردة
مؤلف: شیخ زاده، محمد بن مصطفی
دانشگاه • ش: 9196/1
فنخا: ج 20، ص 357
شرح قصيدة البردة
مؤلف: عصام الدین اسفراینی، ابراهیم بن محمد
ملک • ش: 5812/1
فنخا: ج 20، ص 357
شرح قصيدة البردة
مؤلف: عصام الدین اسفراینی، ابراهیم بن محمد
خانقاه احمدیه • ش: 256
فنخا: ج 20، ص 357
شرح قصيدة البردة
مؤلف: عصام الدین اسفراینی، ابراهیم بن محمد
ملک • ش: 1832
فنخا: ج 20، ص 357
شرح قصيدة البردة
مؤلف: محمد بن جلال بن سلیمان
دانشگاه • ش: 5927/1 و 2809/1-ف
فنخا: ج 20، ص 357
شرح قصيدة البردة
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 3476
فنخا: ج 20، ص 358
شرح قصيدة البردة
مؤلف: دشت بیاضی، ملایوسف
دانشگاه • ش: 1257/27
فنخا: ج 20، ص 359
شرح قصيدة البردة
مؤلف: ثالث خطیب، محمد بن عبدالمؤمن
ملک • ش: 1510/14
فنخا: ج 20، ص 361
شرح قصيدة البردة
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 7974/2
فنخا: ج 20، ص 361
شرح قصيدة البردة
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 410/1
فنخا: ج 20، ص 362
شرح قصيدة البردة
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 8059
فنخا: ج 20، ص 363
شرح قصيدة البردة
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 1724/4
فنخا: ج 20، ص 364
شرح قصيدة البردة
مؤلف: ناشناخته
ادبیات • ش: 5/2 - د
فنخا: ج 20، ص 365
شرح قصيدة البردة
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 2794
فنخا: ج 20، ص 366

گزارش اشکال یا پیشنهاد