محمدتقی دانش‌پژوه
فهرست‌نگار و نسخه‌شناس فلسفه و منطق، موسیقی قدیم، الهیات و فرق اسلامی، نسخه‌شناسی جامع

محمدتقی دانش‌پژوه

نسخه‌های توصیف‌شده: 77,134 نسخه
مجلدات فهارس: 75 جلد
سال‌های حیات: 1290 – 1375 هـ.ش
زادگاه: آمل (مازندران)
آرامگاه / وفات: بهشت زهرا، قطعه هنرمندان و نام‌آوران

زندگینامه و کارنامه علمی:

محمدتقی دانش‌پژوه، ادیب، مصحح، کتاب‌شناس، نسخه‌شناس برجسته و پدر فهرست‌نگاری علمی و نوین ایران است. او با توصیف و فهرست‌نویسی بیش از ۵۶ هزار نسخه خطی در ده‌ها مجموعه بزرگ (از جمله کتابخانه‌های دانشگاه تهران، سپهسالار، سنا و ملک)، بزرگ‌ترین و پرکارترین چهره تاریخ فهرست‌نگاری نسخه‌های خطی در ایران به شمار می‌رود. دانش‌پژوه روشی نظام‌مند، علمی و موشکافانه را در معرفی نسخه‌ها بنا نهاد که مبتنی بر شناخت دقیق خطوط کهن، اصالت‌سنجی کاغذ و مرکب، استخراج دقیق سرآغازها و انجام‌ها و تطبیق‌های کتاب‌شناختی بود. او سال‌ها ریاست بخش میکروفیلم‌ها و نشریات کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران را بر عهده داشت و علاوه بر تألیف ده‌ها جلد فهرست مرجع، ده‌ها رساله و متن کهن فلسفی، علمی و ادبی را تصحیح و منتشر نمود.

نهادها و کتابخانه‌های محل خدمت:
دانشگاه تهران کتابخانه مدرسه عالی سپهسالار کتابخانه مجلس سنا کتابخانه ملی ملک
مجموعه‌ها و فهارس شاخص:
  • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (۱۱ جلد)
  • فهرست نسخه‌های عکسی و میکروفیلم‌ها (۳ جلد)
  • فهرست کتب خطی مدرسه سپهسالار (جلدهای ۳، ۴، ۵)
  • فهرست نسخ خطی کتابخانه ملک
شرح مفتاح الکنوز و حل اشکال الرموز
مؤلف: تمیمی، محمد بن امیل
ملک • ش: 5346/14
فنخا: ج 20، ص 736
شرح المفصل فی صنعة الاعراب
مؤلف: خجندی، احمد بن محمود
مجلس • ش: 508
فنخا: ج 20، ص 736
شرح المفصل فی صنعة الاعراب
مؤلف: کاشی، عبدالعزیز بن ابی الغنائم
ملک • ش: 1392
فنخا: ج 20، ص 737
شرح المفصل فی صنعة الاعراب
مؤلف: کاشی، عبدالعزیز بن ابی الغنائم
محمود آبادی، میرزا حسن • ش: 14
فنخا: ج 20، ص 737
شرح المفصل فی صنعة الاعراب
مؤلف: کاشی، عبدالعزیز بن ابی الغنائم
دانشگاه • ش: 2533-ف
فنخا: ج 20، ص 737
شرح المفصل فی صنعة الاعراب
مؤلف: ناشناخته
مجلس • ش: 4287
فنخا: ج 20، ص 738
شرح المفصل فی صنعة الاعراب
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 1211
فنخا: ج 20، ص 738
شرح المفصل فی صنعة الاعراب
مؤلف: ناشناخته
مهدوی • ش: 394
فنخا: ج 20، ص 738
شرح المفصل فی صنعة الاعراب
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 1993-ف
فنخا: ج 20، ص 738
شرح المفصل فی صنعة الاعراب
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 6610
فنخا: ج 20، ص 739
الشرح المفيد
مؤلف: استرآبادی، محمد بن حاج محمد
دانشگاه • ش: 5371/2
فنخا: ج 20، ص 739
شرح مقاصد الطالبين في اصول الدين
مؤلف: تفتازانی، مسعود بن عمر
دانشگاه • ش: 2268
فنخا: ج 20، ص 741
شرح مقاصد الطالبين في اصول الدين
مؤلف: تفتازانی، مسعود بن عمر
میر حسینا قزوینی • ش: 132
فنخا: ج 20، ص 741
شرح مقاصد الطالبين في اصول الدين
مؤلف: تفتازانی، مسعود بن عمر
دانشگاه • ش: 6726
فنخا: ج 20، ص 741
شرح مقاصد الطالبين في اصول الدين
مؤلف: تفتازانی، مسعود بن عمر
مجلس • ش: 503
فنخا: ج 20، ص 741
شرح مقاصد الطالبين في اصول الدين
مؤلف: تفتازانی، مسعود بن عمر
الهیات • ش: 117
فنخا: ج 20، ص 741
شرح مقاصد الطالبين في اصول الدين
مؤلف: تفتازانی، مسعود بن عمر
دانشگاه • ش: 7288
فنخا: ج 20، ص 741
شرح مقاصد الطالبين في اصول الدين
مؤلف: تفتازانی، مسعود بن عمر
ثقة الاسلام • ش: بدون شماره
فنخا: ج 20، ص 742
شرح مقاصد الطالبين في اصول الدين
مؤلف: تفتازانی، مسعود بن عمر
حقوق • ش: 63 - ج
فنخا: ج 20، ص 742
شرح مقالة الاسكندر فى الفرق بين الجنس و المادة
مؤلف: یحیی بن عدی
دانشگاه • ش: 4901/16
فنخا: ج 20، ص 743
شرح المقالة العاشرة من اصول اقلیدس
مؤلف: نراقی، ابوتراب بن احمد
سپهسالار • ش: 690/11
فنخا: ج 20، ص 744
شرح المقالة العاشرة من اصول اقلیدس
مؤلف: نراقی، ابوتراب بن احمد
دانشگاه • ش: 1751/1
فنخا: ج 20، ص 744
شرح المقالة العاشرة من كتاب اقليدس فی اصول المقادير
مؤلف: فرید غیلانی، عمر بن علی
دانشگاه • ش: 1094/6-ف و 4760/2-ف
فنخا: ج 20، ص 744
شرح المقالة العاشرة من كتاب الاسطقس لاقليدس
مؤلف: نطنزی، احمد بن حسین
دانشگاه • ش: 1432/3
فنخا: ج 20، ص 744

گزارش اشکال یا پیشنهاد