نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

غاية المرام فی شرح تهذیب الاحكام

ġāyat-ul marām fī š.-i tahḏīb-il aḥkām
48 نسخه ثبت‌شده از قرن 11 تا 13 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/47412
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #47412
تاریخ و سده تألیف: 1099 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 23، ص 325 تا 329
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: شرح حدیث
محل تألیف: شوشتر
اثر مرتبط / وابسته به: تهذیب الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام؛ شیخ طوسی، محمد بن حسن (385- 460)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

مؤلف شرحی مفصل در دوازده جلد بر کتاب «تهذیب الاحکام» شیخ طوسی به نام «مقصود الانام» نگاشته بود و پس از مدتی شرح حاضر را که در هشت جلد است از آن شرح با دگرگونی‌هایی اختصار نموده است. در این شرح به چند روایت باب یکجا اشاره کرده، پس از آن در هر کدام از حیث سند و متن گفتگو می‌کند. در آغاز آن مقدمه‌ای است در هشت مطلب: 1. تقسیم اخبار به روش دانشمندان شیعی؛ 2. تاریخ تقسیم حدیث پس از ابن طاوس و علامه حلی؛ 3. این‌که اگر از یک راوی چندین تن از خواجگان و مشایخ روایت کنند همین خود می‌رساند که او درستکار و نیک است؛ 4. گونه‌گون حدیث‌ها در درایه؛ 5. خواجگان و مشایخ در نوشتن چهار کتاب (الجوامع الاربعة) به روشهای گوناگون رفته‌اند؛ 6. بررسی درباره سخنان مجتهدان در چند فائده اصولی و تاریخ پیشرفت و گسترش چهار مذهب و روش اشعریان و جنگ و ستیز مجتهدان و اخباریان؛ 7. راه احتیاط پیش گرفتن؛ 8. دستور نوشتن کتاب‌های حدیث و سجاوندی آنها که پدر بهائی آغاز کرده بود.
آغاز اثر
« الحمد لله الذى جعل احادیث اهل البيت مقاتاً للنجاة و الكشف عن كلامهم سبباً لرفع الدرجات و سعادة فی الحياة و الممات »
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
كنز الطالب و وسيلة الراغب؛ جزایری، نعمة الله بن عبدالله (1050- 1112) من لایحضره المحدث؛ شوشتری، محمد بن علی (-12)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 765-767/7 (42 نسخه) الذریعة 18/16 و 19 و 158/13 و 50/3 كشف الحجب 328 و 391

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● غاية المرام فی شرح تهذیب الاحكام / شرح حدیث / عربی ġāyat-ul marām fī š.-i tahḏīb-il aḥkām جزایری، نعمة الله بن عبدالله، 1050 - 1112 قمری jazāyerī, ne‘mat-ol-lāh ebn-e ‘abd-ol-lāh (1641 - 1701) وابسته به: تهذیب الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام؛ شیخ طوسی، محمد بن حسن (385- 460) تاریخ تألیف: 12 ربیع الثانی 1099ق؛ محل تألیف: شوشتر مؤلف شرحی مفصل در دوازده جلد بر کتاب «تهذیب الاحکام» شیخ طوسی به نام «مقصود الانام» نگاشته بود و پس از مدتی شرح حاضر را که در هشت جلد است از آن شرح با دگرگونی‌هایی اختصار نموده است. در این شرح به چند روایت باب یکجا اشاره کرده، پس از آن در هر کدام از حیث سند و متن گفتگو می‌کند. در آغاز آن مقدمه‌ای است در هشت مطلب: 1. تقسیم اخبار به روش دانشمندان شیعی؛ 2. تاریخ تقسیم حدیث پس از ابن طاوس و علامه حلی؛ 3. این‌که اگر از یک راوی چندین تن از خواجگان و مشایخ روایت کنند همین خود می‌رساند که او درستکار و نیک است؛ 4. گونه‌گون حدیث‌ها در درایه؛ 5. خواجگان و مشایخ در نوشتن چهار کتاب (الجوامع الاربعة) به روشهای گوناگون رفته‌اند؛ 6. بررسی درباره سخنان مجتهدان در چند فائده اصولی و تاریخ پیشرفت و گسترش چهار مذهب و روش اشعریان و جنگ و ستیز مجتهدان و اخباریان؛ 7. راه احتیاط پیش گرفتن؛ 8. دستور نوشتن کتاب‌های حدیث و سجاوندی آنها که پدر بهائی آغاز کرده بود. آغاز: الحمد لله الذى جعل احادیث اهل البيت مقاتاً للنجاة و الكشف عن كلامهم سبباً لرفع الدرجات و سعادة فی الحياة و الممات [دنا 765-767/7 (42 نسخه)؛ الذریعة 18/16 و 19 و 158/13 و 50/3؛ كشف الحجب 328 و 391] شرح و حواشی: 1- كنز الطالب و وسيلة الراغب؛ جزایری، نعمة الله بن عبدالله (1050- 1112) 2- من لایحضره المحدث؛ شوشتری، محمد بن علی (-12)

نسخه‌های خطی این اثر

48 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مرعشی
قم
13916 جزایری، نعمة الله بن عبدالله (مؤلف) 1 شعبان 1093ق تعلیق 97 شناسنامه ←
2
مرعشی
قم
13917 جزایری، نعمة الله بن عبدالله (مؤلف) 1095ق تعلیق 222 شناسنامه ←
3
مرعشی
قم
6127 جزایری، نعمة الله بن عبدالله (مؤلف) بی‌تاریخ نستعلیق 338 شناسنامه ←
4
مرعشی
قم
6128 جزایری، نعمة الله بن عبدالله (مؤلف) بی‌تاریخ نستعلیق 129 شناسنامه ←
5
مرکز احیاء
قم
2317 جزایری، نعمة الله بن عبدالله (مؤلف) بی‌تاریخ نسخ 242 شناسنامه ←
6
مرعشی
قم
2692 محمد بن اسدالله اوایل رمضان 1094ق نسخ 211 شناسنامه ←
7
مرکز احیاء
قم
914 نامشخص - - - شناسنامه ←
8
مرعشی
قم
13951 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 139 شناسنامه ←
9
رضوی
مشهد
121 شرف الدین بن محمد حسین 1100ق نسخ - شناسنامه ←
10
مرکز احیاء
قم
3422 بی‌کاتب قرن 12، در حیات مؤلف نسخ 286 شناسنامه ←
11
مرکز احیاء
قم
2642 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 117 شناسنامه ←
12
دانشگاه
تهران
698 بی‌کاتب - نسخ 346 شناسنامه ←
13
مرکز احیاء
قم
2499 بی‌کاتب قرن 12، در حیات مؤلف نسخ 162 شناسنامه ←
14
گوهرشاد
مشهد
153 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 162 شناسنامه ←
15
الهیات
مشهد
21676 محمد بن حسن رازی چهارشنبه 27 ذیحجه 1118ق، به فرموده سید محمد هاشم حسینی نسخ - شناسنامه ←
16
مرعشی
قم
2693 محمد تقی بن ملا ابوطالب شوشتری اواخر جمادی الثانی 1123ق نسخ - شناسنامه ←
17
مرعشی
قم
2696 محمد بن علی نجار شوشتری 20 جمادی الثانی 1123ق نسخ 286 شناسنامه ←
18
مرکز احیاء
قم
915 نامشخص - - - شناسنامه ←
19
دانشگاه
تهران
593 محمد زمان بن مرتضی 1171ق نسخ 247 شناسنامه ←
20
مجلس
تهران
4479 عنایت الله بن محمد معصوم قاضی شوشتری پنج‌شنبه 7 جمادی الثانی 1182ق نستعلیق 242 شناسنامه ←
21
مجلس
تهران
161 خوئی بی‌کاتب قرن 13 نسخ 421 شناسنامه ←
22
مجلس
تهران
8460 محمد شریف بن اسدالله مرعشی شوشتری قرن 13 نسخ 125 شناسنامه ←
23
مرعشی
قم
12942 بی‌کاتب 1205ق نسخ 349 شناسنامه ←
24
مدرسه اسماعیلیه
شاهرود
28 محمد هادی بن عبدالله بن نورالدين بن نعمة الله جزائری (از احفاد مؤلف) اواخر ذیقعده 1211ق - - شناسنامه ←
25
مرکز احیاء
قم
912 نامشخص - - - شناسنامه ←
26
مرعشی
قم
2694 محمد حسین بن علی اکبر موسوی حسینی جزائری یک‌شنبه 8 شعبان 1219ق نسخ 213 شناسنامه ←
27
مجلس
تهران
8795/2 بی‌کاتب حدود 1225ق نسخ 20 شناسنامه ←
28
مرکز احیاء
قم
1505 نامشخص - - 474 شناسنامه ←
29
مجلس
تهران
8459 حسین بن علینقی حدود 1231ق نسخ 153 شناسنامه ←
30
مجلس
تهران
8458 حسین بن علینقی چهارشنبه 17 جمادی الثانی 1231ق نسخ 255 شناسنامه ←