محمدتقی دانش‌پژوه
فهرست‌نگار و نسخه‌شناس فلسفه و منطق، موسیقی قدیم، الهیات و فرق اسلامی، نسخه‌شناسی جامع

محمدتقی دانش‌پژوه

نسخه‌های توصیف‌شده: 77,134 نسخه
مجلدات فهارس: 75 جلد
سال‌های حیات: 1290 – 1375 هـ.ش
زادگاه: آمل (مازندران)
آرامگاه / وفات: بهشت زهرا، قطعه هنرمندان و نام‌آوران

زندگینامه و کارنامه علمی:

محمدتقی دانش‌پژوه، ادیب، مصحح، کتاب‌شناس، نسخه‌شناس برجسته و پدر فهرست‌نگاری علمی و نوین ایران است. او با توصیف و فهرست‌نویسی بیش از ۵۶ هزار نسخه خطی در ده‌ها مجموعه بزرگ (از جمله کتابخانه‌های دانشگاه تهران، سپهسالار، سنا و ملک)، بزرگ‌ترین و پرکارترین چهره تاریخ فهرست‌نگاری نسخه‌های خطی در ایران به شمار می‌رود. دانش‌پژوه روشی نظام‌مند، علمی و موشکافانه را در معرفی نسخه‌ها بنا نهاد که مبتنی بر شناخت دقیق خطوط کهن، اصالت‌سنجی کاغذ و مرکب، استخراج دقیق سرآغازها و انجام‌ها و تطبیق‌های کتاب‌شناختی بود. او سال‌ها ریاست بخش میکروفیلم‌ها و نشریات کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران را بر عهده داشت و علاوه بر تألیف ده‌ها جلد فهرست مرجع، ده‌ها رساله و متن کهن فلسفی، علمی و ادبی را تصحیح و منتشر نمود.

نهادها و کتابخانه‌های محل خدمت:
دانشگاه تهران کتابخانه مدرسه عالی سپهسالار کتابخانه مجلس سنا کتابخانه ملی ملک
مجموعه‌ها و فهارس شاخص:
  • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (۱۱ جلد)
  • فهرست نسخه‌های عکسی و میکروفیلم‌ها (۳ جلد)
  • فهرست کتب خطی مدرسه سپهسالار (جلدهای ۳، ۴، ۵)
  • فهرست نسخ خطی کتابخانه ملک
شرح الشمسية فى القواعد المنطقية
مؤلف: تفتازانی، مسعود بن عمر
مجلس • ش: 5530/2
فنخا: ج 19، ص 985
شرح الشواهد
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 5254
فنخا: ج 20، ص 15
شرح الشواهد
مؤلف: ناشناخته
مجلس • ش: 4417
فنخا: ج 20، ص 15
شرح شواهد ابن الناظم
مؤلف: موسوی عاملی، محمد بن علی بن محیی
الهیات • ش: 249
فنخا: ج 20، ص 17
شرح شواهد ابن الناظم
مؤلف: موسوی عاملی، محمد بن علی بن محیی
سپهسالار • ش: 6861
فنخا: ج 20، ص 17
شرح شواهد ابن الناظم
مؤلف: موسوی عاملی، محمد بن علی بن محیی
مجلس • ش: 4333
فنخا: ج 20، ص 18
شرح شواهد ابن الناظم
مؤلف: موسوی عاملی، محمد بن علی بن محیی
مولوی • ش: 295
فنخا: ج 20، ص 18
شرح شواهد الایضاح
مؤلف: ناشناخته
مجلس • ش: 170
فنخا: ج 20، ص 19
شرح شواهد الایضاح
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 3378-ف
فنخا: ج 20، ص 19
شرح شواهد الایضاح
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 5426
فنخا: ج 20، ص 19
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
دانشگاه • ش: 3856/1
فنخا: ج 20، ص 21
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
جمعیت نشر فرهنگ • ش: 301ت
فنخا: ج 20، ص 21
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
ملک • ش: 5781
فنخا: ج 20، ص 22
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
گوهرشاد • ش: 1581/1
فنخا: ج 20، ص 22
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
ملک • ش: 1981
فنخا: ج 20، ص 22
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
ملک • ش: 3009/2
فنخا: ج 20، ص 22
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
مولوی • ش: 104
فنخا: ج 20، ص 23
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
سپهسالار • ش: 2864/9
فنخا: ج 20، ص 23
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
ملک • ش: 2507
فنخا: ج 20، ص 23
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
وزیری • ش: 4382
فنخا: ج 20، ص 24
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
ملک • ش: 2888/3
فنخا: ج 20، ص 24
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
ملک • ش: 735/1
فنخا: ج 20، ص 24
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
ملک • ش: 735
فنخا: ج 20، ص 25
شرح شواهد البهجة المرضية
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
دانشگاه • ش: 4464/1
فنخا: ج 20، ص 26

گزارش اشکال یا پیشنهاد