محمدتقی دانش‌پژوه
فهرست‌نگار و نسخه‌شناس فلسفه و منطق، موسیقی قدیم، الهیات و فرق اسلامی، نسخه‌شناسی جامع

محمدتقی دانش‌پژوه

نسخه‌های توصیف‌شده: 77,134 نسخه
مجلدات فهارس: 75 جلد
سال‌های حیات: 1290 – 1375 هـ.ش
زادگاه: آمل (مازندران)
آرامگاه / وفات: بهشت زهرا، قطعه هنرمندان و نام‌آوران

زندگینامه و کارنامه علمی:

محمدتقی دانش‌پژوه، ادیب، مصحح، کتاب‌شناس، نسخه‌شناس برجسته و پدر فهرست‌نگاری علمی و نوین ایران است. او با توصیف و فهرست‌نویسی بیش از ۵۶ هزار نسخه خطی در ده‌ها مجموعه بزرگ (از جمله کتابخانه‌های دانشگاه تهران، سپهسالار، سنا و ملک)، بزرگ‌ترین و پرکارترین چهره تاریخ فهرست‌نگاری نسخه‌های خطی در ایران به شمار می‌رود. دانش‌پژوه روشی نظام‌مند، علمی و موشکافانه را در معرفی نسخه‌ها بنا نهاد که مبتنی بر شناخت دقیق خطوط کهن، اصالت‌سنجی کاغذ و مرکب، استخراج دقیق سرآغازها و انجام‌ها و تطبیق‌های کتاب‌شناختی بود. او سال‌ها ریاست بخش میکروفیلم‌ها و نشریات کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران را بر عهده داشت و علاوه بر تألیف ده‌ها جلد فهرست مرجع، ده‌ها رساله و متن کهن فلسفی، علمی و ادبی را تصحیح و منتشر نمود.

نهادها و کتابخانه‌های محل خدمت:
دانشگاه تهران کتابخانه مدرسه عالی سپهسالار کتابخانه مجلس سنا کتابخانه ملی ملک
مجموعه‌ها و فهارس شاخص:
  • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (۱۱ جلد)
  • فهرست نسخه‌های عکسی و میکروفیلم‌ها (۳ جلد)
  • فهرست کتب خطی مدرسه سپهسالار (جلدهای ۳، ۴، ۵)
  • فهرست نسخ خطی کتابخانه ملک
شرح شافية ابى فراس فى مناقب آل الرسول و مثالب بنى العباس
مؤلف: حاج حسینی، محمد بن امیر
سپهسالار • ش: 7074
فنخا: ج 19، ص 931
شرح شافية ابى فراس فى مناقب آل الرسول و مثالب بنى العباس
مؤلف: حاج حسینی، محمد بن امیر
دانشگاه • ش: 3413
فنخا: ج 19، ص 931
شرح شافية ابى فراس فى مناقب آل الرسول و مثالب بنى العباس
مؤلف: حاج حسینی، محمد بن امیر
سپهسالار • ش: 3264
فنخا: ج 19، ص 931
شرح شافية ابى فراس فى مناقب آل الرسول و مثالب بنى العباس
مؤلف: حاج حسینی، محمد بن امیر
ملک • ش: 3878
فنخا: ج 19، ص 931
شرح الشجرة النعمانية في الدولة العثمانية
مؤلف: ابن عربی، محمد بن علی
ملک • ش: 3070/2
فنخا: ج 19، ص 932
شرح الشذور
مؤلف: ناشناخته
مجلس • ش: 153/25
فنخا: ج 19، ص 932
شرح شذور الذهب
مؤلف: جلدکی، علی بن ایدمر
مجلس • ش: 607/18
فنخا: ج 19، ص 933
شرح شذور الذهب فى معرفة كلام العرب
مؤلف: ابن هشام، عبدالله بن یوسف
سپهسالار • ش: 6875
فنخا: ج 19، ص 934
شرح شذور الذهب فى معرفة كلام العرب
مؤلف: ابن هشام، عبدالله بن یوسف
الهیات • ش: 160
فنخا: ج 19، ص 935
شرح شذور الذهب فى معرفة كلام العرب
مؤلف: ابن هشام، عبدالله بن یوسف
ملک • ش: 2027
فنخا: ج 19، ص 935
شرح شرایع الاسلام فی مسائل الحلال و الحرام
مؤلف: حائری، علی نقی بن حسن
مجلس • ش: 5426
فنخا: ج 19، ص 938
شرح شرایع الاسلام
مؤلف: کجوری مازندرانی، مهدی
وصال (دکتر) • ش: 24
فنخا: ج 19، ص 940
شرح شرایع الاسلام
مؤلف: ناشناخته
وزیری • ش: 4044
فنخا: ج 19، ص 940
شرح شرایع الاسلام فی مسائل الحلال و الحرام
مؤلف: نجفی، حسین بن اعسم
دانشگاه • ش: 6892
فنخا: ج 19، ص 948
شرح شرایع الاسلام فی مسائل الحلال و الحرام
مؤلف: رضوی کاشانی، محمد حسین
رضوی • ش: 40
فنخا: ج 19، ص 952
شرح شرایع الاسلام فی مسائل الحلال و الحرام
مؤلف: ناشناخته
مدرسه سلیمانیه • ش: 52
فنخا: ج 19، ص 953
شرح شرایع الاسلام فی مسائل الحلال و الحرام
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 1449
فنخا: ج 19، ص 964
شرح شرایع الاسلام فی مسائل الحلال و الحرام
مؤلف: ناشناخته
ادبیات • ش: 44 ـ ب
فنخا: ج 19، ص 967
شرح شرح التصریف
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
وزیری • ش: 4365/1
فنخا: ج 19، ص 969
شرح شرح التصریف
مؤلف: اردبیلی، نظام الدین بن احمد
مجلس • ش: 4769/6
فنخا: ج 19، ص 969
شرح شرح العقائد العضدية
مؤلف: خاتون آبادی، اسماعیل بن محمد باقر
دانشگاه • ش: 2386
فنخا: ج 19، ص 970
شرح شرح عوامل ملا محسن
مؤلف: اسحاق بن میرزا مهدی
الهیات • ش: 355
فنخا: ج 19، ص 970
شرح شرح اللمعة
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 5921/7
فنخا: ج 19، ص 971
شرح شرح اللمعة
مؤلف: ناشناخته
مجلس • ش: 1135/5
فنخا: ج 19، ص 971

گزارش اشکال یا پیشنهاد