نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

غاية المرام فی شرح تهذیب الاحكام

ġāyat-ul marām fī š.-i tahḏīb-il aḥkām
48 نسخه ثبت‌شده از قرن 11 تا 13 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/47412
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #47412
تاریخ و سده تألیف: 1099 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 23، ص 325 تا 329
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: شرح حدیث
محل تألیف: شوشتر
اثر مرتبط / وابسته به: تهذیب الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام؛ شیخ طوسی، محمد بن حسن (385- 460)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

مؤلف شرحی مفصل در دوازده جلد بر کتاب «تهذیب الاحکام» شیخ طوسی به نام «مقصود الانام» نگاشته بود و پس از مدتی شرح حاضر را که در هشت جلد است از آن شرح با دگرگونی‌هایی اختصار نموده است. در این شرح به چند روایت باب یکجا اشاره کرده، پس از آن در هر کدام از حیث سند و متن گفتگو می‌کند. در آغاز آن مقدمه‌ای است در هشت مطلب: 1. تقسیم اخبار به روش دانشمندان شیعی؛ 2. تاریخ تقسیم حدیث پس از ابن طاوس و علامه حلی؛ 3. این‌که اگر از یک راوی چندین تن از خواجگان و مشایخ روایت کنند همین خود می‌رساند که او درستکار و نیک است؛ 4. گونه‌گون حدیث‌ها در درایه؛ 5. خواجگان و مشایخ در نوشتن چهار کتاب (الجوامع الاربعة) به روشهای گوناگون رفته‌اند؛ 6. بررسی درباره سخنان مجتهدان در چند فائده اصولی و تاریخ پیشرفت و گسترش چهار مذهب و روش اشعریان و جنگ و ستیز مجتهدان و اخباریان؛ 7. راه احتیاط پیش گرفتن؛ 8. دستور نوشتن کتاب‌های حدیث و سجاوندی آنها که پدر بهائی آغاز کرده بود.
آغاز اثر
« الحمد لله الذى جعل احادیث اهل البيت مقاتاً للنجاة و الكشف عن كلامهم سبباً لرفع الدرجات و سعادة فی الحياة و الممات »
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
كنز الطالب و وسيلة الراغب؛ جزایری، نعمة الله بن عبدالله (1050- 1112) من لایحضره المحدث؛ شوشتری، محمد بن علی (-12)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 765-767/7 (42 نسخه) الذریعة 18/16 و 19 و 158/13 و 50/3 كشف الحجب 328 و 391

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● غاية المرام فی شرح تهذیب الاحكام / شرح حدیث / عربی ġāyat-ul marām fī š.-i tahḏīb-il aḥkām جزایری، نعمة الله بن عبدالله، 1050 - 1112 قمری jazāyerī, ne‘mat-ol-lāh ebn-e ‘abd-ol-lāh (1641 - 1701) وابسته به: تهذیب الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام؛ شیخ طوسی، محمد بن حسن (385- 460) تاریخ تألیف: 12 ربیع الثانی 1099ق؛ محل تألیف: شوشتر مؤلف شرحی مفصل در دوازده جلد بر کتاب «تهذیب الاحکام» شیخ طوسی به نام «مقصود الانام» نگاشته بود و پس از مدتی شرح حاضر را که در هشت جلد است از آن شرح با دگرگونی‌هایی اختصار نموده است. در این شرح به چند روایت باب یکجا اشاره کرده، پس از آن در هر کدام از حیث سند و متن گفتگو می‌کند. در آغاز آن مقدمه‌ای است در هشت مطلب: 1. تقسیم اخبار به روش دانشمندان شیعی؛ 2. تاریخ تقسیم حدیث پس از ابن طاوس و علامه حلی؛ 3. این‌که اگر از یک راوی چندین تن از خواجگان و مشایخ روایت کنند همین خود می‌رساند که او درستکار و نیک است؛ 4. گونه‌گون حدیث‌ها در درایه؛ 5. خواجگان و مشایخ در نوشتن چهار کتاب (الجوامع الاربعة) به روشهای گوناگون رفته‌اند؛ 6. بررسی درباره سخنان مجتهدان در چند فائده اصولی و تاریخ پیشرفت و گسترش چهار مذهب و روش اشعریان و جنگ و ستیز مجتهدان و اخباریان؛ 7. راه احتیاط پیش گرفتن؛ 8. دستور نوشتن کتاب‌های حدیث و سجاوندی آنها که پدر بهائی آغاز کرده بود. آغاز: الحمد لله الذى جعل احادیث اهل البيت مقاتاً للنجاة و الكشف عن كلامهم سبباً لرفع الدرجات و سعادة فی الحياة و الممات [دنا 765-767/7 (42 نسخه)؛ الذریعة 18/16 و 19 و 158/13 و 50/3؛ كشف الحجب 328 و 391] شرح و حواشی: 1- كنز الطالب و وسيلة الراغب؛ جزایری، نعمة الله بن عبدالله (1050- 1112) 2- من لایحضره المحدث؛ شوشتری، محمد بن علی (-12)

نسخه‌های خطی این اثر

48 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مرعشی
قم
5953 محمد بن حسن شیرازی بی‌تاریخ نسخ 136 شناسنامه ←
2
ثامنی، محمد رضا
شیراز
40 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ - شناسنامه ←
3
مرعشی
قم
2690 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 282 شناسنامه ←
4
مرعشی
قم
4843 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 147 شناسنامه ←
5
دانشگاه
تهران
9249 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 347 شناسنامه ←
6
دانشگاه
تهران
2887/11-ف بی‌کاتب 1293ق - - شناسنامه ←
7
مرکز احیاء
قم
913 نامشخص - - - شناسنامه ←
8
مجلس
تهران
4958 محمد علی بن محمد جعفر 55-1275ق نسخ 378 شناسنامه ←
9
مرعشی
قم
3138/4 محمد جواد بن محمد حسن دهنوی سمیرمی 1262ق نستعلیق 35 شناسنامه ←
10
مجلس
تهران
7703/1 فتحعلی بن محمد کریم خان زند دوشنبه 23 جمادی الثانی 1258ق نسخ - شناسنامه ←
11
مجلس
تهران
4959 محمد علی بن محمد جعفر 1257ق نسخ 194 شناسنامه ←
12
مرکز احیاء
قم
9200 نامشخص - - - شناسنامه ←
13
مجلس
تهران
4960 محمد علی بن محمد جعفر جمعه 8 صفر 1255ق نسخ 307 شناسنامه ←
14
مرعشی
قم
2691 محمد علی بن عبدالصمد بن سرور بن ناصر بن جامع چهارشنبه 4 ذیقعده 1252ق نسخ 107 شناسنامه ←
15
مجلس
تهران
7704 محمد علی بن محمد قاسم چهارشنبه 23 شعبان 1245ق نسخ 277 شناسنامه ←
16
دانشگاه
اصفهان
586 فتحعلی بن علی نجف آبادی رجب 1240ق نسخ 200 شناسنامه ←
17
مرعشی
قم
2695 حسین بن حسن بن علی بن علی واعظ 3 شعبان 1231ق نسخ 151 شناسنامه ←
18
مرکز احیاء
قم
916 نامشخص - - - شناسنامه ←
19
مجلس
تهران
8458 حسین بن علینقی چهارشنبه 17 جمادی الثانی 1231ق نسخ 255 شناسنامه ←
20
مجلس
تهران
8459 حسین بن علینقی حدود 1231ق نسخ 153 شناسنامه ←
21
مرکز احیاء
قم
1505 نامشخص - - 474 شناسنامه ←
22
مجلس
تهران
8795/2 بی‌کاتب حدود 1225ق نسخ 20 شناسنامه ←
23
مرعشی
قم
2694 محمد حسین بن علی اکبر موسوی حسینی جزائری یک‌شنبه 8 شعبان 1219ق نسخ 213 شناسنامه ←
24
مرکز احیاء
قم
912 نامشخص - - - شناسنامه ←
25
مدرسه اسماعیلیه
شاهرود
28 محمد هادی بن عبدالله بن نورالدين بن نعمة الله جزائری (از احفاد مؤلف) اواخر ذیقعده 1211ق - - شناسنامه ←
26
مرعشی
قم
12942 بی‌کاتب 1205ق نسخ 349 شناسنامه ←
27
مجلس
تهران
8460 محمد شریف بن اسدالله مرعشی شوشتری قرن 13 نسخ 125 شناسنامه ←
28
مجلس
تهران
161 خوئی بی‌کاتب قرن 13 نسخ 421 شناسنامه ←
29
مجلس
تهران
4479 عنایت الله بن محمد معصوم قاضی شوشتری پنج‌شنبه 7 جمادی الثانی 1182ق نستعلیق 242 شناسنامه ←
30
دانشگاه
تهران
593 محمد زمان بن مرتضی 1171ق نسخ 247 شناسنامه ←