شناسنامه کتابشناختی اثر
میزان الملوک و الطوائف و الصراط المستقيم فی سلوک الخلائف
mīzān-ol molūk va-t tavā’ef va-s serāt-ol mostaqīm fī solūk-el xalā’ef
پیوند کوتاه:
/w/66361
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #66361
پدیدآور / مؤلف:
کشفی، جعفر بن ابی اسحاق
تاریخ و سده تألیف:
1246 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 32، ص 701
تا 703
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
حکومت و سیاست
اهدا / به درخواست:
محمد تقی میرزا حسام السلطنه فرزند فتحعلیشاه قاجار
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
در آداب ملوک و جهانداری است و دومین تألیف او است در این فن که هر دو را به خواهش شاهزاده محمد تقی میرزا (حسام السلطنه فرزند فتحعلیشاه قاجار) تألیف نموده، دارای ده «باب» و هر بابی شامل چند «تمهید» و به مناسبت تعداد ابوابش ملقب به «عشره کامله» داشته، عناوین ابواب: 1.بیان معنی عدالت؛ 2. معنی خلافت از جانب خداوند عزوعلا؛ 3. بیان حقیقت و کیفیت سلطنت ملوک و در بیان ارباب امر و فرمان؛ 4. بیان کیفیت سلوک ملوک با هرطایفه از رعایا؛ 5. بیان کیفیت سلوک وزراء و نوابان و اصحاب قلم؛ 6. بیان کیفیت سلوک علماء و متقیان و اهل وعظ و قاضیان؛ 7. بیان کیفیت سلوک ارباب نعم و دولت؛ 8 بیان کیفیت سلوک دهاقین و رئیسان و اهل زراعت و ده نشینان؛ 9. بیان کیفیت سلوک اهل تجارت و تکسب؛ 10. بیان کیفیت سلوک اهل حرفت و صناعت. (مهدی ولائی)
آغاز اثر
« بسمله الحمدلله رب العالمین بالربوبية الظاهرة ... و بعد حقیر آلافاق الفاطمى المفتاق جعفر بن ابی اسحاق به عرض اهل مودت و وفاق میرساند که این مختصری است بی تصلف و ... در بیان میزان در مملکت »
انجام اثر
« خاتمة خلفائك و الفائزین و صلى الله علی محمد و آله الطاهرین.یا رب تو بدین سایه یزدانی را ×× بخشای در این جهان جهان بانی را »
سوابق و چاپهای اثر
قم، بوستان کتاب؛ ایران، قم، 1375 شمسی، به کوشش عبدالوهاب فراتی
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
نسخههای منزوی 1696/2
الذريعة 326/23
ريحانة الادب 60/5
اعلام الشيعه (الكرام البرره) 241
فهرستواره منزوی 649/6
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● میزان الملوک و الطوائف و الصراط المستقيم فی سلوک الخلائف / حکومت و سیاست / فارسی
mīzān-ol molūk va-t tavā’ef va-s serāt-ol mostaqīm fī solūk-el xalā’ef
کشفی، جعفر بن ابی اسحاق، 1189 - 1267 قمری
kašfī, ja‘far ebn-e abī-eshāq (1775 - 1851)
اهدا به: محمد تقی میرزا حسام السلطنه فرزند فتحعلیشاه قاجار
تاریخ تألیف: شنبه آخر ذیحجه 1246ق
در آداب ملوک و جهانداری است و دومین تألیف او است در این فن که هر دو را به خواهش شاهزاده محمد تقی میرزا (حسام السلطنه فرزند فتحعلیشاه قاجار) تألیف نموده، دارای ده «باب» و هر بابی شامل چند «تمهید» و به مناسبت تعداد ابوابش ملقب به «عشره کامله» داشته، عناوین ابواب: 1.بیان معنی عدالت؛ 2. معنی خلافت از جانب خداوند عزوعلا؛ 3. بیان حقیقت و کیفیت سلطنت ملوک و در بیان ارباب امر و فرمان؛ 4. بیان کیفیت سلوک ملوک با هرطایفه از رعایا؛ 5. بیان کیفیت سلوک وزراء و نوابان و اصحاب قلم؛ 6. بیان کیفیت سلوک علماء و متقیان و اهل وعظ و قاضیان؛ 7. بیان کیفیت سلوک ارباب نعم و دولت؛ 8 بیان کیفیت سلوک دهاقین و رئیسان و اهل زراعت و ده نشینان؛ 9. بیان کیفیت سلوک اهل تجارت و تکسب؛ 10. بیان کیفیت سلوک اهل حرفت و صناعت. (مهدی ولائی)
آغاز: بسمله الحمدلله رب العالمین بالربوبية الظاهرة ... و بعد حقیر آلافاق الفاطمى المفتاق جعفر بن ابی اسحاق به عرض اهل مودت و وفاق میرساند که این مختصری است بی تصلف و ... در بیان میزان در مملکت
انجام: خاتمة خلفائك و الفائزین و صلى الله علی محمد و آله الطاهرین.یا رب تو بدین سایه یزدانی را ×× بخشای در این جهان جهان بانی را
چاپ: قم، بوستان کتاب؛ ایران، قم، 1375 شمسی، به کوشش عبدالوهاب فراتی
[نسخههای منزوی 1696/2؛ الذريعة 326/23؛ ريحانة الادب 60/5؛ اعلام الشيعه (الكرام البرره) 241؛ فهرستواره منزوی 649/6]
نسخههای خطی این اثر
28 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
دانشگاه
تهران
|
5200/3 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 110 | شناسنامه ← |
| 2 |
وزیری
یزد
|
450 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 83 | شناسنامه ← |
| 3 |
مجلس
تهران
|
3212 | محمد کریم بن ملا رجبعلی بروجردی | 24 محرم 1204ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 4 |
دانشگاه
تهران
|
4776/2-ف | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 5 |
مرعشی
قم
|
12604 | کشفی، جعفر بن ابی اسحاق (مؤلف) | 1246ق | نستعلیق | 98 | شناسنامه ← |
| 6 |
الهیات
تهران
|
577 | بروجردی، عبدالله بن نوروز علی | پنجشنبه 27 محرم 1247ق | نستعلیق | 164 | شناسنامه ← |
| 7 |
رضوی
مشهد
|
36892 | سید محمد هاشم بن محمد علی حسینی | 5رمضان1250ق | نسخ | 71 | شناسنامه ← |
| 8 |
مهدوی
تهران
|
152 | ابن علی نقی یزدی | 17 رجب 1250ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 9 |
مدرسه خان
یزد
|
101/4 | ابوالحسن محمد قاسم بن ابوالقاسم | 1251-1253 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 10 |
ملک
تهران
|
4212 | بیکاتب | 1254ق | نستعلیق | 188 | شناسنامه ← |
| 11 |
وزیری
یزد
|
2631 | سید علی | 1254ق | نستعلیق | 137 | شناسنامه ← |
| 12 |
مرکز احیاء
قم
|
1794 | محمد هاشم بن محمد علی حسینی | چهارشنبه 28 ربیع الاول1255ق | نسخ | 117 | شناسنامه ← |
| 13 |
شیخ علی حیدر
مشهد
|
1193 | محمد هاشم بن محمد علی حسینی | چهارشنبه 5 رمضان1255ق | نسخ | 73 | شناسنامه ← |
| 14 |
مهدوی
تهران
|
235 | عبدالمحمد بن محمد جابلاقی | 1262ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 15 |
مرعشی
قم
|
5775 | حاجی کریم بن کربلائی حسین | سهشنبه 11 رجب1264ق | نسخ | 128 | شناسنامه ← |
| 16 |
دانشگاه
تهران
|
6461 | سامنی، قنبر بن شهباز بیگ | 15 رجب1265ق، برای ملا عزیز الله | نستعلیق | 175 | شناسنامه ← |
| 17 |
دانشگاه
اصفهان
|
216/1 | غلام رضای حیران یزدی | 15 جمادی الثانی1266ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 18 |
تربیت
تبریز
|
75پ | محمد زمان ولد ملارضای لاری | 1266ق | - | - | شناسنامه ← |
| 19 |
گلپایگانی
قم
|
7531-38/151 | ملاناد علی بن حاجی هاطم | جمعه غره رمضان1271ق، ساکن قریه کلنکانه، حسب الامر حاجی محمد کریم شیرازی | نستعلیق | 123 | شناسنامه ← |
| 20 |
رضوی
مشهد
|
3581 | محمد کریم بن شریف | سه شنبه 20 شعبان1282ق | نسخ | 108 | شناسنامه ← |
| 21 |
مفتاح
تهران
|
31 | بیکاتب | 26 ذیقعده1287ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 22 |
مجلس
تهران
|
3565/1 | بیکاتب | 1306ق | نستعلیق | 165 | شناسنامه ← |
| 23 |
ملی
تهران
|
1946 | احمد بن محمد حسن خان نوری | 1310ق | نستعلیق | 124 | شناسنامه ← |
| 24 |
دانشگاه
تهران
|
359 | بیکاتب | پنجشنبه 9 ربیع الاول | نسخ | 104 | شناسنامه ← |
| 25 |
وزیری
یزد
|
134/5 | عبدالرحیم | بیتاریخ | نستعلیق | 127 | شناسنامه ← |
| 26 |
الهیات
مشهد
|
642/1 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 78 | شناسنامه ← |
| 27 |
مرعشی
قم
|
1970 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 110 | شناسنامه ← |
| 28 |
مولوی
مشهد
|
642 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |