مناقب الطاهرين و دلائل المؤمنين في فضائل اهل البيت المعصومين

● مناقب الطاهرين و دلائل المؤمنين في فضائل اهل البيت المعصومين / تاریخ معصومین / فارسی manāqeb-ot tāherīn va dalāyel-ol mo’menīn fī fazā’el-e ahl-el beyt-el ma‘sūmīn طبری، حسن بن علی، ق7 قمری tabarī, hasan ebn-e ‘alī(- 13c) اهدا به: بهاءالدین محمد بن شمس الدین محمد جوینی تاریخ تألیف: 673ق؛ محل تألیف: اصفهان تاریخ و قصص و معجزات و مناقب معصومين عليهم السلام را از حضرت پیغمبر اکرم تا حضرت حجت عليهم الصلاة و السلام در سه مجلد به ترتیب گرد آورده است. سال تألیف در خود کتاب 671 تعیین شده ولی گویا مقدمه کتاب بعد از تألیف تنظیم شده که تاریخ 673 را دارد. در چند باب: یکم توحید و عدل، سوم نبوت، باب الطاهرة الوقفة - فاطمة الزهراء، باب فی ذکر مولانا امیرالمؤمنین، باب ذکر مناقب امام حسن ...،باب در احوال مهدی در چند قواعد. طبری خود در سبب و کیفیت تألیف این کتاب می‌گوید: «ششصد سال خلفاء بنی امیه و بنی عباس اخفاء مناقب اهل بیت می‌کردند و راویان را می‌کشتند و دفترها و احادیث اهل بیت می‌سوختند. وزراء و امواء شیعه که ناصر شرییعه ... بودند در ایام سلف در کتاب مثالب النواصب مسطور است اما آنک در دور ماست ناصر دین الله بهاء الحق والدین - محمد بن المولى الصاحب الاعظم محمد صاحب الدیوان - که به فر دولت او امروز تقیه‌ای که بر این طایفه محقه واجب بود حرام شد دولت اهل البیت (ع) بر اقاصی عالم بر کشیدند و در سایه این دولت فرقه یزیدیه و مروانیه و جبریه و مجسمه و ناصبه منکوب و مخذول شد - چون داعی این دولت قاهره دید که شعفی خاص و اهتمامی به اقصی غایه فائض است از این بساط جهان پناه صلاح در آن دید کتابی جمع کند در تواریخ و قصص و معجزات و مناقب ائمه معصومین (ع) ابتدا از رسول - کرده پس ذکر فاطمه پس ذکر علی و از وی به ائمه دیگر ... بنابر اوباب و فصول نهاده به هر بابی دلائل امامت به قدر حاجت گفته شود زاد بر آنچه در تعریف کلامی و خلاص و نجات و اربعین بهائی هم به عربیت وهم به فارسی که داعی جمع کرده بود و همچنین کفایه در امامت از بهر این دولت قاهره در شهر اصفهان در سنه ثلاث و سبعین و ستمائه که ملازم بارگاه عتبه آن دولت ایده الله بوده است و بسیاری از علماء و طلبه علوم در آن دیار از طرائف از آن مستفید شدند و قسمت گرفتند - و در وضع اول این کتاب ذکر سقیفه و احوال ظلمی که بر خاندان رفت و حل شبهات ایشان و جواب احادیث مفترات و ذکر ملوک بنی امیه و کیفیت وضع بدعت‌ها در اسلام در اثناء کلام وارد بود ثانیاً دیده بر آن نفاذ یافت که آن باب کتابی بود مفرد. آن باب را از کتاب بیرون کرد که یک مجلد تمام بر آمد و در صدر کتاب جواب اقاویل و مذاهب هر طایفه و ازعقب آن دلائل امامت به اقصی غایت رسانید و دلائل غریبه در آنجا درج کرد». در جای دیگر از این کتاب می‌گوید: «فصل بدانک از تصنیف این تاب مناقب الطاهرین تا هجرت رسول (ص) ششصد و هفتاد و یک سال است که گذشته». از جمله مآخذ طبری کتاب ثاقب در مناقب از عماد الدین ابوجعفر محمد بن علی بن محمد طوسی مشهدی است. آغاز: بسمله وبه نستعین. الحمدلله الذی خلق الانسان من طين وجعل نسله من سلالة من ماءمعين واصطفى محمد او اهل بيته على العالمين. اما بعد مؤلف این کتاب المولى المعظم الشيخ الفاضل البارع الكامل كاشف الحقايق مبين الدقايق قدوة العلماء والمدرسین نجم الحق والملة والدين شمس الاسلام معین المسلمين الحسن بن علی بن محمد بن الحسن طبری دام فضله و بركته علی العالمين اين كتاب مناقب الطاهرين و دلائل المومنين نام نهاده جمع كرد در توابع و قصص و معجزات و مناقب ائمه معصومين صلوات الله عليه وعليهم اجمعين، ابتداء از خاتم انبياء ... كرده پس ذكر فاطمه زهراء ... پس ذكر اميرالمؤمنين علی بن ابی طالب عليه السلام و از وی به ائمه معصومين تا قايم آل محمد ... بر ابواب يكى پادشاهی كه بساطی عظمت او در اوهام انس و جان نگنجد انجام: كه ظاهر و باطن بندگان بشناسد، كه و الله يعلم المفسد من المصلح از اينجاست كه فرمود ما كان لهم الخيرة. و الحمدلله رب العالمين چاپ: تهران، با تحقيق حسين درگاهی، نشر رايزن، 1379ش. [نسخه‌های منزوی 906 و 980 و 991؛ فرهنگ ايران زمين 68/13؛ وحيد 384/52؛ الذريعة 329/22؛ فهرستواره منزوی 1794/3]