كيفية الارصاد

● كيفية الارصاد = شرح الآلات الرصدية / هیئت / عربی kayfīyyat-ul irṣād = š.-u ālāt-ir raṣadīyya عرضی، مؤيد الدين بن برمک، - 664 قمری ‘arzī, mo’ayyed-od-dīn ebn-e barmak(- 1266) اهداء به: ملک منصور (صاحب حمص) عرضی دمشقی که از جمله دستیاران خواجه نصیرالدین طوسی در کار رصد مراغه بوده، در این رساله آلات رصد مراغه را به تفصیل بیان کرده است. مؤلف، در این رساله، از«خواجه نصیر» تجلیل شایانی نموده و می‌گوید: «و لقد كنت استکبر الاخبار عنه، فلما التقینا، صغر الخبر فیالله ایاماً جمعنا بخدمته و ابهجنا بفوائده و ان كانت قد ابعدتنا عن الاوطان و العشرة و الودان، فإن فی وجوده عوضاً عن غیره، و من وجده، فما فاته شیء؛ فلا اخلانا الله منه و امتعنا بطول بقائه». مؤلف، همچنین از دیگر اثر خود«رسالة فی عمل کرة الکاملة» نام برده و از وسیله دیگری که به نام«ذات الجبوب و السهم» یاد شده است. آغاز: الحمد لله رب العالمین ... قال الامام العالم المحقق المدقق ملک الحکماء المهندس استاد اهل التعالیم موید الملة و الدین موید بن برمک بن مبارک العرضی الدمشقی بردالله مضجعه. هذه رسالة حررتها فی کیفیة الارصاد ما محتاج الی علمه و علمه من الطرق المودية الى معرفة عودات الكواكب و مواقفها. انجام: اشرنا الیه من غیر تعصب و لا احسد ان قصدنا ایثار الحق و قول الصدق لا شیء غیره [تاریخ گزیده: 705 (تصحیح نوائی)؛ ریحانة الادب: 36/6؛ مجمع الآدب: 55/2 (حاشیه)؛ تاریخ الادب العربی: القسم الخاص 119؛ بروکلمن ذیل 869/1]