كفايه مجاهديه

● كفايه مجاهديه = كفايه منصوری = طب منصوری / طب / فارسی kefāya-ye mojāhedīye = kefāya-ye mansūrī = tebb-e mansūrī شیرازی، منصور بن محمد، - 809 قمری Šīrāzī,mansūr ebn-e mohammad(- 1407) اهدا به: شاه شجاع مبارزالدین محمد (786-793 ق) تاریخ تألیف: حدود 780 یا 798ق نویسنده می‌گوید سال‌ها کسب دانش و علم کردم و از اهل این زمینه پرسش‌ها نمودم تا آن‌که از طرف شاه وقت مأمور شدم تا کتابی در طب بپردازم. در دو «فن» ساخته شده، فن اول در دو «قسم»: قسم 1.طب نظری در یک «مقدمه» و چهار «مقاله»: مقدمه در تعریف طب، مقاله 1) اسباب مادی صحت در چهار باب، مقاله 2) اسباب صوری صحت در دو باب، مقاله 3) اسباب فاعلی صحت در مقدمه و دو باب، مقاله 4) احوال و اعراض و علامات در دو باب؛ قسم 2. طب عملی در پنج «مقاله»: 1) حفظ صحت، علاج کلی در دو باب، 2) در امراضی که اعضا را حادث شود از سر تا قدم و علاج آن در بیست باب، 3) حمیات، در سه باب، 4) در امراضی که به ظاهر بدن حاصل شود و معالجات آن در هفت باب، 5) ذکر زهر و حیوانات زهردار و دفع ضرر آن در چهار باب؛ فن دوم در ادویه و اغذیه و اشربه مشتمل بر دو «مقاله»: 1. در ادویه مفرده و اغذیه مشتمل بر هفت باب؛ 2. در ادویه مرکبه و ترکیب و کیفیت ترکیبات آن مشتمل بر بیست باب. آغاز: شکر و سپاس مر خالقی را که در خلقت انسان دقایق حکمت او بی پایان است و حمد بی عدد و ثنای بی قیاس انجام: و اگر فلفل و زنجبیل با سقمونیا با عسل بر ذکر طلا کنند همین عمل کند و الله اعلم بحقایق الامور چاپ: دهلی، 1265ق، سنگی؛ و بعد از آن بارها به چاپ رسیده [الذریعة 100/18 و 98/18-99؛ کشف الظنون، حاجی خلیفه 1501/2؛ مشار فارسی 4090/4 و 26/2؛ نسخه‌های منزوی 585/1 و 3652/5؛ مشترک پاکستان، 695/1(نشانی 55 نسخه)؛ فهرستواره منزوی 3374/5؛ مکتبة امیرالمؤمنین 151/1؛ دنا 8: 706-702 (146 نسخه)]