نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

فقه اللغة و سنن العرب في كلامها

fiqh-ul luġa wa sunan-ul ‘arab-i fī klām-ihā
4 نسخه ثبت‌شده از قرن 11 تا 12 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/49465
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #49465
پدیدآور / مؤلف: رازی، احمد بن فارس
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 24، ص 256
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: لغت
عناوین دیگر و هم‌تراز:
الصاحبی (aṣ-ṣāḥibī)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

ریشه‌یابی واژه‌های عربی و معانی اصلی که واژه‌های هم خانواده بدان معنا مرتبطند و روش‌های کلام عرب را در این کتاب جمع‌آوری کرده است. این تألیف را جهت کتابخانه «صاحب بن عباد» (-385ق) تنظیم نموده و لذا به نام «الصاحبی» نیز نامیده شده است. صاحب ریحانه الادب، مؤلف را چنین ستوده: «فارس مضمار نحو و ادبیات و بسیاری از علوم متداوله بود، خصوصاً در لغت که گوی سبقت از دیگران ربوده است ...»، در معجم الادباء می‌گوید: «ابن فارس، نخست فقیه شافعی بود سپس مذهب مالکی را اختیار نموده لکن قرائن قطعیه قویه تشیع وی را مبرهن می‌نماید، چنانکه شیخ طوسی در فهرست خود، و ابن شهر آشوب هم در معالم العلماء که هر دو برای شرح مصنفین و مصنفات شیعه تألیف شده‌اند به شرح حال وی پرداخته اند ...».
آغاز اثر
« الحمد لله ... هذا الکتاب الصاحبی فی فقه اللغة العربيه و سنن العرب فی کلامها و انما عنونته بهذا الاسم، لانی لما الفته اودعته خزانة الصاحب الجلیل کافی الکفاة عمر الله عراض العلم و الادب الخير والعدل بطول عمره »
انجام اثر
« و هذا تمام الکتاب الصاحبی اتم الله علی الصاحب الجلیل النعم و اسبغ له المواهب و سنی له المزيد من فضله انه ولی ذلک و القادر علیه و صلی الله علی نبیه محمد و اله اجمعین و حسبنا الله و نعم الوکیل »
سوابق و چاپ‌های اثر
قاهره، البابی الحلبی، محقق: السید احمد صقر، چاپ جدید، 1396ق.

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● فقه اللغة و سنن العرب في كلامها = الصاحبی / لغت / عربی fiqh-ul luġa wa sunan-ul ‘arab-i fī klām-ihā = aṣ-ṣāḥibī رازی، احمد بن فارس، 326؟ - 395؟ قمری rāzī, aḥmad ebn-e fāres (939 - 1006) ریشه‌یابی واژه‌های عربی و معانی اصلی که واژه‌های هم خانواده بدان معنا مرتبطند و روش‌های کلام عرب را در این کتاب جمع‌آوری کرده است. این تألیف را جهت کتابخانه «صاحب بن عباد» (-385ق) تنظیم نموده و لذا به نام «الصاحبی» نیز نامیده شده است. صاحب ریحانه الادب، مؤلف را چنین ستوده: «فارس مضمار نحو و ادبیات و بسیاری از علوم متداوله بود، خصوصاً در لغت که گوی سبقت از دیگران ربوده است ...»، در معجم الادباء می‌گوید: «ابن فارس، نخست فقیه شافعی بود سپس مذهب مالکی را اختیار نموده لکن قرائن قطعیه قویه تشیع وی را مبرهن می‌نماید، چنانکه شیخ طوسی در فهرست خود، و ابن شهر آشوب هم در معالم العلماء که هر دو برای شرح مصنفین و مصنفات شیعه تألیف شده‌اند به شرح حال وی پرداخته اند ...». آغاز: الحمد لله ... هذا الکتاب الصاحبی فی فقه اللغة العربيه و سنن العرب فی کلامها و انما عنونته بهذا الاسم، لانی لما الفته اودعته خزانة الصاحب الجلیل کافی الکفاة عمر الله عراض العلم و الادب الخير والعدل بطول عمره انجام: و هذا تمام الکتاب الصاحبی اتم الله علی الصاحب الجلیل النعم و اسبغ له المواهب و سنی له المزيد من فضله انه ولی ذلک و القادر علیه و صلی الله علی نبیه محمد و اله اجمعین و حسبنا الله و نعم الوکیل چاپ: قاهره، البابی الحلبی، محقق: السید احمد صقر، چاپ جدید، 1396ق.

نسخه‌های خطی این اثر

4 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
رضوی
مشهد
4379 سیف الدین نجفی 1002ق نسخ - شناسنامه ←
2
نمازی
خوی
451 شیخ محمد بن موسی اواسط محرم 1127ق ثلث 154 شناسنامه ←
3
مرکز احیاء
قم
446 نامشخص - - - شناسنامه ←
4
مرعشی
قم
60عکسی نامشخص - - - شناسنامه ←