نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

شرح مقصورة ابن درید

š.-u maqṣūrat-i ibn-i durayd
8 نسخه ثبت‌شده از قرن 6 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/41605
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #41605
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 20، ص 765 تا 766
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: ادبیات
عناوین دیگر و هم‌تراز:
شرح مقصورة دريدية (š.-u maqṣūrat-i duraydīyya)
اثر مرتبط / وابسته به: مقصورة ابن درید = قصیدة دريدية؛ ابن درید، محمد بن حسن (223-321)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

قصیده یائیه ابو بكر محمد بن حسن بن درید یکی از قصاید معروف عرب است، شامل 229 بیت در مدح ابن میکال. این قصیده همواره مورد نظر طالبان علم و ادب بوده و بر آن شرح و حاشیه‌ها نوشته‌اند. شرح حاضر یکی از آن شروح است. در این شرح یکایک ابیات قصیده می‌آید و کلمات آن کلمه به کلمه از جنبه صرفی و نحوی بحث و سپس خود بیت تفسیر می‌گردد. این قصیده چنین آغاز می‌شود: «یا ظبية اشبه شيء بالمها ×× راتعة بين العتيق و الحمی»؛ ولی در کشف الظنون این بیت به عنوان آغاز قصیده آورده شده: «اما ترى رأسی حاکی لونه ×× طرة صبح تحت أذيال الدجی» که در برخی نسخه‌های موجود بیت دوم آن است.
آغاز اثر
« قال ابو عبد الله الحسين بن خالویه اللغوى النحوى، انشد ابو بكر محمد بن الحسن بن دريد ... بحمدالله جل ثناءه ابتدا في تفسير غريب قصيدة شيخ لازدی ابی »
سوابق و چاپ‌های اثر
چاپ شده
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 1090 (8 نسخه) الذریعة 86/14 معجم المطبوعات 102/1 کشف الظنون 1808/2 و 509/2 بروکلمان، ذیل 190/1 فهرست کتابخانه اوقاف بغداد از اسعد طلس 163 و 169 دارالکتب قاهره 224/3 مجمع العلمی العراقی 384/2

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● شرح مقصورة ابن درید = شرح مقصورة دريدية / ادبیات / عربی š.-u maqṣūrat-i ibn-i durayd = š.-u maqṣūrat-i duraydīyya ابن خالویه، حسین بن احمد، - 370 قمری ebn-e xālavayh, hoseyn ebn-e ahmad (- 981) وابسته به: مقصورة ابن درید = قصیدة دريدية؛ ابن درید، محمد بن حسن (223-321) قصیده یائیه ابو بكر محمد بن حسن بن درید یکی از قصاید معروف عرب است، شامل 229 بیت در مدح ابن میکال. این قصیده همواره مورد نظر طالبان علم و ادب بوده و بر آن شرح و حاشیه‌ها نوشته‌اند. شرح حاضر یکی از آن شروح است. در این شرح یکایک ابیات قصیده می‌آید و کلمات آن کلمه به کلمه از جنبه صرفی و نحوی بحث و سپس خود بیت تفسیر می‌گردد. این قصیده چنین آغاز می‌شود: «یا ظبية اشبه شيء بالمها ×× راتعة بين العتيق و الحمی»؛ ولی در کشف الظنون این بیت به عنوان آغاز قصیده آورده شده: «اما ترى رأسی حاکی لونه ×× طرة صبح تحت أذيال الدجی» که در برخی نسخه‌های موجود بیت دوم آن است. آغاز: قال ابو عبد الله الحسين بن خالویه اللغوى النحوى، انشد ابو بكر محمد بن الحسن بن دريد ... بحمدالله جل ثناءه ابتدا في تفسير غريب قصيدة شيخ لازدی ابی چاپ: چاپ شده [دنا 1090 (8 نسخه)؛ الذریعة 86/14؛ معجم المطبوعات 102/1؛ کشف الظنون 1808/2 و 509/2؛ بروکلمان، ذیل 190/1؛ فهرست کتابخانه اوقاف بغداد از اسعد طلس 163 و 169؛ دارالکتب قاهره 224/3؛ مجمع العلمی العراقی 384/2]

نسخه‌های خطی این اثر

8 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مرعشی
قم
895عکسی حسین بن یوسف شوال 586ق نسخ 81 شناسنامه ←
2
ملی
تهران
286 ابواليمن بن ابی غانم بن ابی الیمن عجلی 654ق نسخ 153 شناسنامه ←
3
مجلس
تهران
300-طباطبائی حسن بن ابی طالب بن ابی محمد حمصی 714ق نسخ 98 شناسنامه ←
4
مجلس
تهران
300 ط حسن بن ابی طالب بن ابی محمد حمصی 714ق نسخ - شناسنامه ←
5
مجلس
تهران
3807/1 بی‌کاتب 1099ق نستعلیق 99 شناسنامه ←
6
مجلس
تهران
29-طباطبائی بی‌کاتب قرن 13 نسخ 117 شناسنامه ←
7
مجلس
تهران
5963 عبدالله بن ملا ابراهیم تبریزی قرن 13 نسخ 214 شناسنامه ←
8
مجلس
تهران
18533/1 محمد شهیر به بهاء الدین شریف نجل نظام الدوله 18 ذیحجه 1305ق نسخ 190 شناسنامه ←