شناسنامه کتابشناختی اثر
شرح خطبة التوحید
š.-e xotbat-ot-tovhīd
13
نسخه ثبتشده
از قرن 8 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/39264
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #39264
پدیدآور / مؤلف:
خیام، عمر بن ابراهیم
تاریخ و سده تألیف:
472 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 19، ص 579
تا 580
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
فلسفه
عناوین دیگر و همتراز:
ترجمه خطبة الغراء
(t.-ye xotbat-ol-qarrā')
محل تألیف:
اصفهان
اثر مرتبط / وابسته به:
الخطبة التوحیدیة = الخطبة الغراء = التمجید = العطیة الالهیة = التسبيحية = الكلمة الالهية؛ ابن سینا، حسین بن عبدالله (370-428)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
متن از ابوعلی سیناست، ترجمه منسوب به عمر خیام است و در سرآغاز نسخه شماره 1046 دانشگاه تهران آمده که آن را به سال 472ق به خواهش مردم اصفهان ترجمه کرده است.
آغاز اثر
« خطبه و مناجات: سبحانک الجبار الا له القهار، لاتدرکه الابصار اولا يمثله الافكار ... شرح: قال الشيخ نادرة الفلک ابو الفتح عمر بن ابراهيم الخيام: لقد استدعى منى جماعة من الاخوان باصفهان فى سنة اثنين و سبعين و اربعمائة ترجمه الخطبة التي انشاها الشيخ الرئيس ابو علی ابن سينا، فاجبتهم الى ذلك و اقول: پاکا پادشاه کامکار و ایزد کامکار خداوندی که آغاز همه چیزها از اوست و انجام همه چیزها بدوست و ایزد جل جلاله جوهر نیست. »
انجام اثر
« شرح: خداوند ما و آفریدگار ما وخداوند و افریدگار مبادی، ما ترا جوئیم و ترا پرستیم و از تو خواهیم و توکل بر تو کنیم، که آغاز همه چیزها از توست و بازگشت همه چیزها بتو است. »
سوابق و چاپهای اثر
به کوشش سعید نفیسی، شرق، 1: 449-462.
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
تفسیر «سبحان الملک القهار»؛ خیام، عمر بن ابراهیم (-517)
شرح خطبة الغراء
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
دنا 652/6 (13 نسخه)
نسخههای منزوی 807/2
الذریعة 202/7 و 212/13
ریحانة الادب: 198/2
فهرست مصنفات ابن سینا: 99
معجم المؤلفین: 269/7
فهرستواره منزوی 101/6
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● شرح خطبة التوحید = ترجمه خطبة الغراء / فلسفه / فارسی
š.-e xotbat-ot-tovhīd = t.-ye xotbat-ol-qarrā'
خیام، عمر بن ابراهیم، - 517 ؟ قمری
xayyām, ‘omar ebn-e ebrāhīm (- 1124)
وابسته به: الخطبة التوحیدیة = الخطبة الغراء = التمجید = العطیة الالهیة = التسبيحية = الكلمة الالهية؛ ابن سینا، حسین بن عبدالله (370-428)
تاریخ تألیف: 472ق؛ محل تألیف: اصفهان
متن از ابوعلی سیناست، ترجمه منسوب به عمر خیام است و در سرآغاز نسخه شماره 1046 دانشگاه تهران آمده که آن را به سال 472ق به خواهش مردم اصفهان ترجمه کرده است.
آغاز: خطبه و مناجات: سبحانک الجبار الا له القهار، لاتدرکه الابصار اولا يمثله الافكار ... شرح: قال الشيخ نادرة الفلک ابو الفتح عمر بن ابراهيم الخيام: لقد استدعى منى جماعة من الاخوان باصفهان فى سنة اثنين و سبعين و اربعمائة ترجمه الخطبة التي انشاها الشيخ الرئيس ابو علی ابن سينا، فاجبتهم الى ذلك و اقول: پاکا پادشاه کامکار و ایزد کامکار خداوندی که آغاز همه چیزها از اوست و انجام همه چیزها بدوست و ایزد جل جلاله جوهر نیست.
انجام: شرح: خداوند ما و آفریدگار ما وخداوند و افریدگار مبادی، ما ترا جوئیم و ترا پرستیم و از تو خواهیم و توکل بر تو کنیم، که آغاز همه چیزها از توست و بازگشت همه چیزها بتو است.
چاپ: به کوشش سعید نفیسی، شرق، 1: 449-462.
[دنا 652/6 (13 نسخه)؛ نسخههای منزوی 807/2؛ الذریعة 202/7 و 212/13؛ ریحانة الادب: 198/2؛ فهرست مصنفات ابن سینا: 99؛ معجم المؤلفین: 269/7؛ فهرستواره منزوی 101/6]
شرح و حواشی:
1- تفسیر «سبحان الملک القهار»؛ خیام، عمر بن ابراهیم (-517)
2- شرح خطبة الغراء
نسخههای خطی این اثر
13 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
مجلس
تهران
|
14590/75 | ابوالمجد تبریزی | شنبه 26 صفر 723ق | نسخ | 2 | شناسنامه ← |
| 2 |
علامه طباطبائی
شیراز
|
410/1 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 3 |
ملک
تهران
|
4694/2 | عبدالقادر اردوبادی | قرن 11 | نستعلیق | 1 | شناسنامه ← |
| 4 |
الهیات
تهران
|
242/8 | بیکاتب | قرن 11 | شکسته نستعلیق | 1 | شناسنامه ← |
| 5 |
مرعشی
قم
|
12748/3 | بیکاتب | اوایل قرن 11 | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 6 |
دانشگاه
تهران
|
1046/23 | رجبعلی بن جواد علی | 1062ق | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 7 |
دانشگاه
تهران
|
6616/3 | احمد سروی | 1071ق | نسخ | 3 | شناسنامه ← |
| 8 |
مرعشی
قم
|
286/15 | شاه مراد بن نقد علی فراهانی ورامینی | 1072ق | نستعلیق | 2 | شناسنامه ← |
| 9 |
علومی یزدی، محمود
یزد
|
بدون شماره/4 | بیکاتب | 1079ق | - | - | شناسنامه ← |
| 10 |
مجلس
تهران
|
11292/12 | بیکاتب | 1082 و 1083ق | نستعلیق | 4 | شناسنامه ← |
| 11 |
رضوی
مشهد
|
ض6123 | بیکاتب | 1094ق | - | - | شناسنامه ← |
| 12 |
سپهسالار
تهران
|
1216/5 | بیکاتب | قرن 12 | - | 1 | شناسنامه ← |
| 13 |
سپهسالار
تهران
|
2912/90 | بیکاتب | 1266ق | نستعلیق | 1 | شناسنامه ← |