شرح اساس الكياسة

● شرح اساس الكياسة / فلسفه / عربی š.-u asās-il kīyāsa نسفی، محمد بن محمد، 600؟ - 687 قمری nasafī, mohammad ebn-e mohammad (1204 - 1289) مؤلف متن (اساس الکیاسة) محققاً شناخته نشد لیک در دیباچه اول کتاب آورده: «فان النسخة المسماة باساس الکیاسه مفتقرة الى ایضاح ما هی متضمنة لها من القواعد الحکمیه و المعاقد الحکمیه» و در دیباچه بخش ریاضیات نیز آورده: «لما اختصرت من الریاضیات رسالة فی غایة الاختصار و اقتصرت على ما هو من القواعد فی الاعتبار هجس فی خاطری ان اکتب فیها للایضاح حاشیة لیکون فائده اتم». این دو فقره عبارت اشعار دارد که متن هم اثر خامه شارح است. تبویب کتاب بدین نمط است: بخش 1. منطق، پس از دیباچه و تقسیم علم در سه قسمت ترتیب داده شده و هر قسمتی در انواع و هر نوعی حاوی فصولی است: 1) المفردات، در دو نوع، 2) المرکبات، در چهار نوع، 3) القیاسات، در چهار نوع؛ بخش 2. طبیعیات در پنج «قسمت»: 1) فی الاجسام، در سه نوع، 2) لواحق الاجسام، در چهار نوع، 3) فی الامور الطبیعیة و غیر الاجسام (این بخش ناقص است و موجودی از آن عنوان سه نوع است)، 4) المرکبات، در سه نوع، 5) النفس، در پنج نوع؛ بخش 3. الهیات، در سه «قسمت»: 1) امور العامه، در چهار نوع، 2) فیما هو من الالهیات الخاصه، در چهار نوع، 3) الانتفاع بالعلوم، در سه نوع؛ بخش 4. ریاضیات، در سه «قسمت»: 1) ارثماطیقی، در سه نوع، 2) الهندسیات، در سه نوع، 3) فیما یکون من الحسابيات و الهندسیات (موجودی از آن تا قدری از نوع دوم است). (مهدی ولایی) آغاز: و بالله العون و العصمة و التوفیق الحمدلله رب العالمین و العاقبة للمتقین و الصلوة و السلام علی رسوله محمد و آله اجمعین اما بعد فان النسخة المسماة باساس الکیاسة ...