نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

رجال نجاشی

rijāl-u najāšī
51 نسخه ثبت‌شده از قرن 10 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/31960
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #31960
پدیدآور / مؤلف: نجاشی، احمد بن علی
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 16، ص 313 تا 317
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: رجال
عناوین دیگر و هم‌تراز:
الرجال (ar-rijāl) فهرست نجاشی (fihrist-u najāšī)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

مهمترین کتاب رجال مختصر شیعه است که در شناخت اصحاب ائمه علیهم السلام و روات احادیث به گفته‌های وی تکیه شده و او را بر دیگران مقدم می‌دارند. گویند تاریخ اتمام این کتاب پس از 419 و پیش از 436 بوده است. این کتاب به ترتیب حروف تنظیم شده و ترجمه کوتاه و بیشتر نظر به کتاب‌ها و جرح و تعدیل اشخاص دارد و به درخواست شریفی تألیف شده که گویند مراد شریف مرتضی می‌باشد. به گفته سید بحرالعلوم در کتاب رجال خود، جماعتی از اصحاب امامیه به تقدیم و ترجیح گفته نجاشی در معارضه با گفته‌های دیگر علمای رجال تصریح نموده‌اند. کتاب در دو جزء مرتب شده است: جزء 1. از ابتدای حرف «الف» تا آخر حرف «ظ»؛ جزء 2. از ابتدای حرف «ع» تا آخر حرف «ی» و با اضافه کنیه‌هایی که با «ابو» شروع می‌گردد.
آغاز اثر
« بسمله الحمدلله رب العالمین وصلوته علی سیدنا محمد النبی وعلی اهل بیته الطاهرین وسلم تسلیماً اما بعد فانی وقفت علی ماذکره السید الشریف ... »
انجام اثر
« و ابو محمد القزاز کتبهما نروی بهذه الاسانید »
سوابق و چاپ‌های اثر
تهران، 1357، 360 + 32ص؛ تهران، 1337، 392 ص؛ قم، داوری، 1398ق، 340ص؛ قم، جامعه مدرسین، 1407ق، 490ص با تحقیق آیة الله سید موسی شبیری زنجانی؛ تهران، مرکز نشر کتاب، چاپخانه مصطفوی؛ بمبئی، 1317 ش، سنگی، رقعی، به اهتمام شیخ علی محلاتی، 338ص [مشار عربی 402؛ مکتبة امیرالمؤمنین 500/2؛ دنا 556/5-558 (49 نسخه)؛ فهرستگان حدیث 297/1-301]
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
ترتیب رجال النجاشی = ترتیب النجاشی؛ قهپائی، عنایة الله بن علی (-11) ترتیب رجال النجاشی؛ خادم انصاری، محمد تقی بن ابوالمعالی (-11) ترتیب رجال طرق النجاشی؛ طباطبائی بروجردی، محمد حسین (1340-1253) ترتیب اسانید رجال النجاشی؛ طباطبائی بروجردی، محمد حسین (1340-1253) التعلیقة علی الفهرست؛ طواری یزدی، عباس بن محمد (-15)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
مشار عربی 402 مکتبة امیرالمؤمنین 500/2 دنا 556/5-558 (49 نسخه) فهرستگان حدیث 297/1-301

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● رجال نجاشی = الرجال = فهرست نجاشی / رجال / عربی rijāl-u najāšī = ar-rijāl = fihrist-u najāšī نجاشی، احمد بن علی، 372 - 450 قمری najāšī, ahmad ebn-e ‘alī (983 - 1059) مهمترین کتاب رجال مختصر شیعه است که در شناخت اصحاب ائمه علیهم السلام و روات احادیث به گفته‌های وی تکیه شده و او را بر دیگران مقدم می‌دارند. گویند تاریخ اتمام این کتاب پس از 419 و پیش از 436 بوده است. این کتاب به ترتیب حروف تنظیم شده و ترجمه کوتاه و بیشتر نظر به کتاب‌ها و جرح و تعدیل اشخاص دارد و به درخواست شریفی تألیف شده که گویند مراد شریف مرتضی می‌باشد. به گفته سید بحرالعلوم در کتاب رجال خود، جماعتی از اصحاب امامیه به تقدیم و ترجیح گفته نجاشی در معارضه با گفته‌های دیگر علمای رجال تصریح نموده‌اند. کتاب در دو جزء مرتب شده است: جزء 1. از ابتدای حرف «الف» تا آخر حرف «ظ»؛ جزء 2. از ابتدای حرف «ع» تا آخر حرف «ی» و با اضافه کنیه‌هایی که با «ابو» شروع می‌گردد. آغاز: بسمله الحمدلله رب العالمین وصلوته علی سیدنا محمد النبی وعلی اهل بیته الطاهرین وسلم تسلیماً اما بعد فانی وقفت علی ماذکره السید الشریف ... انجام: و ابو محمد القزاز کتبهما نروی بهذه الاسانید چاپ: تهران، 1357، 360 + 32ص؛ تهران، 1337، 392 ص؛ قم، داوری، 1398ق، 340ص؛ قم، جامعه مدرسین، 1407ق، 490ص با تحقیق آیة الله سید موسی شبیری زنجانی؛ تهران، مرکز نشر کتاب، چاپخانه مصطفوی؛ بمبئی، 1317 ش، سنگی، رقعی، به اهتمام شیخ علی محلاتی، 338ص [مشار عربی 402؛ مکتبة امیرالمؤمنین 500/2؛ دنا 556/5-558 (49 نسخه)؛ فهرستگان حدیث 297/1-301] شرح و حواشی: 1- ترتیب رجال النجاشی = ترتیب النجاشی؛ قهپائی، عنایة الله بن علی (-11) 2- ترتیب رجال النجاشی؛ خادم انصاری، محمد تقی بن ابوالمعالی (-11) 3- ترتیب رجال طرق النجاشی؛ طباطبائی بروجردی، محمد حسین (1340-1253) 4- ترتیب اسانید رجال النجاشی؛ طباطبائی بروجردی، محمد حسین (1340-1253) 5- التعلیقة علی الفهرست؛ طواری یزدی، عباس بن محمد (-15)

نسخه‌های خطی این اثر

51 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
رضوی
مشهد
3616 بی‌کاتب یک‌شنبه 23 شعبان 967ق نستعلیق 159 شناسنامه ←
2
مرعشی
قم
6666 علاء الملک بن عبد القادر بن شکر الله بن عبدالقادر حسینی مرعشی جمعه 10 جمادی الثانی 967ق نستعلیق 164 شناسنامه ←
3
مؤسسه آیة الله العظمی بروجردی
قم
462 حسن بن علی بن عبدالنبی الطائی جمعه 14 صفر 977ق نسخ 159 شناسنامه ←
4
فرهنگ و هنر
مشهد
1الف-56 شکرالله بن قوام الدین حسن شیرازی مشهور بخاکی 979ق نسخ 452 شناسنامه ←
5
دانشگاه
تهران
2163-ف نامشخص - - - شناسنامه ←
6
ملی
تبریز
3132 نعمت الله بن حمزة عمیدی حسینی 981ق نسخ 326 شناسنامه ←
7
مجلس
تهران
18411 حسن بن غالب براقی حسینی جمعه 27 ذیقعده 982ق تعلیق، نسخ 247 شناسنامه ←
8
دانشگاه
تهران
6176-عکس نامشخص - - - شناسنامه ←
9
فاضل
خوانسار
148/3 بی‌کاتب رمضان 982ق - - شناسنامه ←
10
الهیات
مشهد
202 قاضی ابی الفتح بن مسعود تبریزی 985ق نسخ 225 شناسنامه ←
11
مرعشی
قم
12234/1 ملا عبدالله شوشتری جمادی الاول 988ق شکسته نستعلیق 120 شناسنامه ←
12
مجلس
تهران
5113/1 عزیز الله بن حبیب الله 26 صفر 989ق نستعلیق 200 شناسنامه ←
13
مولوی
مشهد
202 نامشخص - - - شناسنامه ←
14
ملی
تهران
2629 عبدالحسین بن عبدالعلی بن عبدالحسین بن محمود مازندرانی 996ق نسخ 165 شناسنامه ←
15
مروی
تهران
405/3 بی‌کاتب قرن 10 - - شناسنامه ←
16
رضوی
مشهد
ض 403 بی‌کاتب قرن 10 نستعلیق - شناسنامه ←
17
جلیلی
کرمانشاه
358 بی‌کاتب قرن 10 نسخ 120 شناسنامه ←
18
گلپایگانی
قم
4434-22/154 بی‌کاتب قرن 10 نسخ 94 شناسنامه ←
19
مدرسه میرزا جعفر
مشهد
15/1 بی‌کاتب قرن 11 نسخ - شناسنامه ←
20
ملی
تهران
1301/1 بی‌کاتب محتملاً قرن 11 نسخ 330 شناسنامه ←
21
ملی
تهران
1076 بی‌کاتب محتملاً قرن 11 نسخ 181 شناسنامه ←
22
مرعشی
قم
5381/1 ابراهیم بن یوسف کلیب السبط الثانی 1010ق نسخ 242 شناسنامه ←
23
ملی
تهران
4062/2 محمد رضا رازی 1014ق نستعلیق، نسخ 137 شناسنامه ←
24
مرکز احیاء
قم
2172 فضل بن محمد بن فضل عباسی 14 ربیع الاول 1021ق نسخ 188 شناسنامه ←
25
ملی
تهران
372 عبد الله بن فضل 1024ق نسخ 140 شناسنامه ←
26
رضوی
مشهد
17164 بی‌کاتب شنبه 10 رمضان 1024ق نسخ 201 شناسنامه ←
27
علومی، شیخ علی
یزد
27 محمد تقی بن ظهیر حسینی استرابادی میانه ذیقعده 1024ق نستعلیق - شناسنامه ←
28
ملک
تهران
3525 بی‌کاتب جمعه 6 جمادی الثانی 1024ق نسخ 149 شناسنامه ←
29
موقوفه میرزا ابوطالب قمی
قم
32 محمد امین قمی 23 محرم 1051ق نسخ 208 شناسنامه ←
30
مرکز احیاء
قم
2194 نورالدین محمد بن محمد مؤمن از قصبه زنور آذربایجان 17 جمادی الاول 1055ق نسخ 145 شناسنامه ←