نشان‌های نسخه‌شناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
—
نگاره و نقاشی
—
تصحیح‌شده (مصحح)
—
دارای حواشی (محشی)
—
سطور مجدول (جدول‌بندی)
—
دارای رکابه (پای‌صفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- بی‌کاتب
- تاریخ کتابت:
- 1069ق (1069 هـ.ق)
- محل کتابت:
- نامشخص
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 11 (در فنخا)
ویژگی‌های مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نستعلیق (پخته)
- تعداد برگ و سطر:
- 4 برگ • -
- ابعاد و اندازه (سانتی‌متر):
- -
- کاغذ و جلد:
- کاغذ نامشخص • جلد نامشخص
آغاز نسخه
« حمد و ثنا و درود و سپاس مر خداوندی را که آدمی را از جمله مخلوقات برگزید ... اما بعد، بر ضمیر انور ارباب دانش مخفی نماند که علم موسیقی علمی است به غایت شریف و دقیق و روحانی و استادان در این فن کتب مطول تصنیف ... مبنی است بر مقدمه و هفده فصل و خاتمه »
انجام نسخه
« معاویه، علیه اللعنه، ساکت شد. و الحمدلله. هدانا علی سواء الطريق.
از ناشناسی که نام خود را در دیباچه نیاورده است، در هفده «فصل»: 1. مبادی این علم، 2. در تقسیم دستان‌ها و تعریف ابعاد، 3. بیان پرده‌ها، 4. معرفت آوازها، که آن شش است، 5. در دانستن نسبت پرده‌ها با بروج، 6. در نسبت پرده‌ها به کواکب، 7. در نسبت پرده‌ها و استخراجش، 8 در معرفت ایقاع اصول، 9. در دانستن آنکه پیش هر کس کدام پرده باید نواخت، 10. آنکه هر پرده را که زیادت تیز کنی و نرم سازی چه حاصل می‌شود، 11. در معرفت سازها، 12. در معرفت نواختن سازها (پرده‌ها) که مناسب وقت باشد، 13. در معرفت آنکه پیش هر قومی کدام پرده باید نواخت، 14. در دانستن آنکه در شبانه روز، هر وقت کدام پرده باید نواخت، 15. نسبت پرده‌ها به اقالیم، 16. در معرفت تأثیر نغمات در طباع، 17. در معرفت سماع و آنچه بدو منسوب باشد، در آن حدیثهایی در ستایش سماع آورده از آن میان: اقرب طرق الى الله سماع است، در هفت قسم: 1. در تعریف حواس خمسه، 2. تعریف سماع، 3. آداب سماع، 4. احکام حقیقت سماع، 5. وجد <!-- page: 534 --> و وجود و مراتب آن، 6. قص، خرقه »
فوائد و رسائل مندرج در نسخه:
ترتیب فهرست در مقدمه متن کمی جدایی دارد، در «جنگ مرتضی قلی خان شاملو»
یادداشت‌های انتقادی و تصحیحی فهرست‌نگار:
•
از ناشناسی که نام خود را در دیباچه نیاورده است، در هفده «فصل»: 1. مبادی این علم، 2. در تقسیم دستان‌ها و تعریف ابعاد، 3. بیان پرده‌ها، 4. معرفت آوازها، که آن شش است، 5. در دانستن نسبت پرده‌ها با بروج، 6. در نسبت پرده‌ها به کواکب، 7. در نسبت پرده‌ها و استخراجش، 8 در معرفت ایقاع اصول، 9. در دانستن آنکه پیش هر کس کدام پرده باید نواخت، 10. آنکه هر پرده را که زیادت تیز کنی و نرم سازی چه حاصل می‌شود، 11. در معرفت سازها، 12. در معرفت نواختن سازها (پرده‌ها) که مناسب وقت باشد، 13. در معرفت آنکه پیش هر قومی کدام پرده باید نواخت، 14. در دانستن آنکه در شبانه روز، هر وقت کدام پرده باید نواخت، 15. نسبت پرده‌ها به اقالیم، 16. در معرفت تأثیر نغمات در طباع، 17. در معرفت سماع و آنچه بدو منسوب باشد، در آن حدیثهایی در ستایش سماع آورده از آن میان: اقرب طرق الى الله سماع است، در هفت قسم: 1. در تعریف حواس خمسه، 2. تعریف سماع، 3. آداب سماع، 4. احکام حقیقت سماع، 5. وجد <!-- page: 534 --> و وجود و مراتب آن، 6. قص، خرقه
•
از ناشناسی که نام خود را در دیباچه نیاورده است، در هفده «فصل»: 1. مبادی این علم، 2. در تقسیم دستان‌ها و تعریف ابعاد، 3. بیان پرده‌ها، 4. معرفت آوازها، که آن شش است، 5. در دانستن نسبت پرده‌ها با بروج، 6. در نسبت پرده‌ها به کواکب، 7. در نسبت پرده‌ها و استخراجش، 8 در معرفت ایقاع اصول، 9. در دانستن آنکه پیش هر کس کدام پرده باید نواخت، 10. آنکه هر پرده را که زیادت تیز کنی و نرم سازی چه حاصل می‌شود، 11. در معرفت سازها، 12. در معرفت نواختن سازها (پرده‌ها) که مناسب وقت باشد، 13. در معرفت آنکه پیش هر قومی کدام پرده باید نواخت، 14. در دانستن آنکه در شبانه روز، هر وقت کدام پرده باید نواخت، 15. نسبت پرده‌ها به اقالیم، 16. در معرفت تأثیر نغمات در طباع، 17. در معرفت سماع و آنچه بدو منسوب باشد، در آن حدیثهایی در ستایش سماع آورده از آن میان: اقرب طرق الى الله سماع است، در هفت قسم: 1. در تعریف حواس خمسه، 2. تعریف سماع، 3. آداب سماع، 4. احکام حقیقت سماع، 5. وجد <!-- page: 534 --> و وجود و مراتب آن، 6. قص، خرقه
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرست‌نگاری:
فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 32 • صفحه 533 • ردیف 11
متن فنخا (مأخذ نسخه خطی):
11. تهران؛ دائرة المعارف؛ شماره نسخه: 1500/26
آغاز: حمد و ثنا و درود و سپاس مر خداوندی را که آدمی را از جمله مخلوقات برگزید ... اما بعد، بر ضمیر انور ارباب دانش مخفی نماند که علم موسیقی علمی است به غایت شریف و دقیق و روحانی و استادان در این فن کتب مطول تصنیف ... مبنی است بر مقدمه و هفده فصل و خاتمه؛ انجام: معاویه، علیه اللعنه، ساکت شد. و الحمدلله. هدانا علی سواء الطريق.
از ناشناسی که نام خود را در دیباچه نیاورده است، در هفده «فصل»: 1. مبادی این علم، 2. در تقسیم دستان‌ها و تعریف ابعاد، 3. بیان پرده‌ها، 4. معرفت آوازها، که آن شش است، 5. در دانستن نسبت پرده‌ها با بروج، 6. در نسبت پرده‌ها به کواکب، 7. در نسبت پرده‌ها و استخراجش، 8 در معرفت ایقاع اصول، 9. در دانستن آنکه پیش هر کس کدام پرده باید نواخت، 10. آنکه هر پرده را که زیادت تیز کنی و نرم سازی چه حاصل می‌شود، 11. در معرفت سازها، 12. در معرفت نواختن سازها (پرده‌ها) که مناسب وقت باشد، 13. در معرفت آنکه پیش هر قومی کدام پرده باید نواخت، 14. در دانستن آنکه در شبانه روز، هر وقت کدام پرده باید نواخت، 15. نسبت پرده‌ها به اقالیم، 16. در معرفت تأثیر نغمات در طباع، 17. در معرفت سماع و آنچه بدو منسوب باشد، در آن حدیثهایی در ستایش سماع آورده از آن میان: اقرب طرق الى الله سماع است، در هفت قسم: 1. در تعریف حواس خمسه، 2. تعریف سماع، 3. آداب سماع، 4. احکام حقیقت سماع، 5. وجد و وجود و مراتب آن، 6. قص، خرقه؛ خط: نستعلیق پخته، بی‌کا، تا: 1069ق؛ ترتیب فهرست در مقدمه و متن کمی جدایی دارد، در «جنگ مرتضی قلی خان شاملو»؛ 4ص(238-241) [ف: 3-321]