نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
عنوان اثر:

عروض

/m/213277
کتابخانه و مخزن نگهداری: دائرة المعارف
شهر و کشور: تهران
شماره نسخه: 1841/4

نشان‌های نسخه‌شناسی و کالبدشناسی

اصل نسخه (دستخط مؤلف) —
حواشی به خط مؤلف —
تذهیب و سرلوح —
نگاره و نقاشی —
تصحیح‌شده (مصحح) —
دارای حواشی (محشی) —
سطور مجدول (جدول‌بندی) —
دارای رکابه (پای‌صفحه) —
مقابله و بلاغ —
چاپ عکسی / فاکسیمیله —

مشخصات کاتب و تاریخ کتابت

نام کاتب:
بی‌کاتب
تاریخ کتابت:
5 شوال 1243ق (1243 هـ.ق)
محل کتابت:
نامشخص
ردیف ثبت در مأخذ:
ردیف 31 (در فنخا)

ویژگی‌های مادی و ظاهری نسخه

نوع و اقلام خط:
نستعلیق (خوش)
تعداد برگ و سطر:
3 برگ • -
ابعاد و اندازه (سانتی‌متر):
-
کاغذ و جلد:
کاغذ نامشخص • جلد نامشخص

آغاز نسخه

« بسمله. آنچه اصل بحور تازیان است، پانزده بیش نیست، و پارسیان همان پانزده با اصل [؟] بازداشته اند و اما بعضی را از آن تغییر کرده و بحری چند دیگر و مزاحفات به اضافت آن برده، خادمی داعی هر بحر از آن بحور بیتی‌گفته است و نام آن در وی آورده، تا در بحر یاد گرفتن سهل بود. مجردات مزاحفات از آن استخراج بتوان کرد »

انجام نسخه

« بحر هزج مزحف اخرم شد از صفات ×× تقطیعش کن چنین مفعول فاعلات / این هفت بحر که در آخر آورده شد ×× خود در بحور در صحیح آمده است از ناشناسی که بایستی نویسنده نسخه در دست، و نیز سراینده «عون الخاطر» (هدف) باشد. به نثر آمیخته به نظم، بخش‌بندی نشده با سربندهای در خور: اول دایره از این عروض دایره متفقه، دائرة دوم مختلفه است. دایره سیم منتزعه است، دایره چهارم مؤتلفه است. دایره پنجم مختلیه است، دایره ششم مسترقه است ... »
فوائد و رسائل مندرج در نسخه:
سپس گفتاری است کوتاه در «اقسام اشعار فارسی» از وطواط
یادداشت‌های انتقادی و تصحیحی فهرست‌نگار:
• ؟
• از ناشناسی که بایستی نویسنده نسخه در دست، و نیز سراینده «عون الخاطر» (هدف) باشد. به نثر آمیخته به نظم، بخش‌بندی نشده با سربندهای در خور: اول دایره از این عروض دایره متفقه، دائرة دوم مختلفه است. دایره سیم منتزعه است، دایره چهارم مؤتلفه است. دایره پنجم مختلیه است، دایره ششم مسترقه است ...
فنخا مشخصات مأخذ و استناد فهرست‌نگاری:

فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.

جلد 22 • صفحه 606 • ردیف 31
متن فنخا (مأخذ نسخه خطی):
31. تهران؛ دائرة المعارف؛ شماره نسخه: 1841/4 آغاز: بسمله. آنچه اصل بحور تازیان است، پانزده بیش نیست، و پارسیان همان پانزده با اصل [؟] بازداشته اند و اما بعضی را از آن تغییر کرده و بحری چند دیگر و مزاحفات به اضافت آن برده، خادمی داعی هر بحر از آن بحور بیتی‌گفته است و نام آن در وی آورده، تا در بحر یاد گرفتن سهل بود. مجردات مزاحفات از آن استخراج بتوان کرد؛ انجام: بحر هزج مزحف اخرم شد از صفات ×× تقطیعش کن چنین مفعول فاعلات / این هفت بحر که در آخر آورده شد ×× خود در بحور در صحیح آمده است از ناشناسی که بایستی نویسنده نسخه در دست، و نیز سراینده «عون الخاطر» (هدف) باشد. به نثر آمیخته به نظم، بخش‌بندی نشده با سربندهای در خور: اول دایره از این عروض دایره متفقه، دائرة دوم مختلفه است. دایره سیم منتزعه است، دایره چهارم مؤتلفه است. دایره پنجم مختلیه است، دایره ششم مسترقه است ...؛ خط: نستعلیق خوش، بی‌کا، تا: 5 شوال 1243ق؛ سپس گفتاری است کوتاه در «اقسام اشعار فارسی» از وطواط؛ اهدایی: دکتر صادق کیا؛ 3گ (61ر-63ر) [ف: 3 - 224]