شناسنامه کالبدشناسی نسخه خطی
پیوند کوتاه:
/m/201249
نشان‌های نسخه‌شناسی و کالبدشناسی
اصل نسخه (دستخط مؤلف)
—
حواشی به خط مؤلف
—
تذهیب و سرلوح
✓
نگاره و نقاشی
—
تصحیح‌شده (مصحح)
—
دارای حواشی (محشی)
✓
سطور مجدول (جدول‌بندی)
✓
دارای رکابه (پای‌صفحه)
—
مقابله و بلاغ
—
چاپ عکسی / فاکسیمیله
—
مشخصات کاتب و تاریخ کتابت
- نام کاتب:
- بی‌کاتب
- تاریخ کتابت:
- 902ق (902 هـ.ق)
- محل کتابت:
- نامشخص
- ردیف ثبت در مأخذ:
- ردیف 2 (در فنخا)
ویژگی‌های مادی و ظاهری نسخه
- نوع و اقلام خط:
- نستعلیق
- تعداد برگ و سطر:
- 62 برگ • 9 سطر
- ابعاد و اندازه (سانتی‌متر):
- 11/5×17سم
- کاغذ و جلد:
- کاغذ نامشخص • مقوایی، مذهب
آغاز نسخه
منطبق بر آغاز اثر (در مأخذ: «برابر»)
« الحمدلله الذی الهمنا اللغات و العبارات و يسر جريانها على الألسنة و سائر الآت ... و بعد فلما رأيت اكثر الكتب المعتبرة ... مدونه باللغة الفارسية و كان اكثر راغبيها غير فارسي جمعت منها ... و جعلت الاسماء قسماً و الافعال و ما يتبعها قسماً آخر ... و سميته بالصحاح العجمية لكونه على اسلوب العربية ... القسم الاول باب الالف و فصله؛ «ای بار خدایا» هذا الاسلوب الفارسي في كل منادی بكلمة ای و بدونها تركت فی هذه الكلمة الترتيب المعهود ليكون الابتداء باسم الله تعالى. «از آن شما» يجوز صرف الالف الثاني مع الزاء و كذا فيما بعده، «از آن ما». «اژدرها» بالزاء الفارسی و يجوز بالجيم مقام الزاء ... فصل الباء: بابمعنی مع و يستعمل قليلاً بمعنى الى. پارسا، پاشا بالباء الفارسي فيهما ... »
فوائد و رسائل مندرج در نسخه:
تاریخ فراغت از تألیف دوشنبه اواخر ذیحجه 867 (گ 62پ)، ، ، سپس با همان خط متن چنین دیده می‌شود: «قد فرغ من تسوید هذا الكتاب جليلی ابن اخی محمد هداه الله ... فی شهر شعبان سنة اثنی تسعماية من الهجرة». شاید نخستین آنها (867) تاریخ تألیف باشد که دومین (م902) حتماً تاریخ کتابت است
یادداشت‌های انتقادی و تصحیحی فهرست‌نگار:
•
از پیر گلی دانسته
•
از پیر گلی دانسته
فنخا
مشخصات مأخذ و استناد فهرست‌نگاری:
فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، به کوشش مصطفی درایتی، تهران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
جلد 21 • صفحه 412 • ردیف 2
متن فنخا (مأخذ نسخه خطی):
2. تهران؛ ملی؛ شماره نسخه: 2045/1
آغاز: برابر
از پیر گلی دانسته؛ خط: نستعلیق، بی‌کا، تا: 902ق؛ تاریخ فراغت از تألیف دوشنبه اواخر ذیحجه 867 (گ 62پ)، مجدول، محشی، سپس در حاشیه با همان خط متن چنین دیده می‌شود: «قد فرغ من تسوید هذا الكتاب جليلی ابن اخی محمد هداه الله ... فی شهر شعبان سنة اثنی و تسعماية من الهجرة». شاید نخستین آنها (867) تاریخ تألیف باشد که دومین (م902) حتماً تاریخ کتابت است؛ جلد: مقوایی، مذهب، 62گ (1-62)، 9 سطر (13×17/5)، اندازه: 11/5×17سم [ف: 11 - 162]