خلاصة التجارب

12. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: 838/1-طباطبائی آغاز: باب اول در بیان آنچه دانستن آن موقوف علیه حفظ صحت و رفع مرض است بر وجه کلی چون طبیعت و مزاج و علامات ثابته امزجه طبیعیه ... و اسباب حدوث کیفیات در بدن مطلقاً و دلالت نبض و نفس و قاروره و بزاق و عرق بر حالات بدنیه مطلقاً؛ انجام: برابر؛ پایان این بخش (ص 614): و قابلیت هوای ملک و وقوع آن چند بار دیگر قبل از این شرط بود، و الله اعلم بالصواب و الیه المرجع و المآب. در کنار این سطور با قلم نستعلیق خوب نوشته «بلغ القبال و الحمدلله علی کل حال». در پایان این بخش آمده: قبل از اسکندر اطباء این علم را نمیاموختند مگر اولاد را، اسکندر این سنت را مستنکر دانست و گفت هر کس اهلیت این علم را دارد اطباء او را به جای فرزند دانند و این علم را به او یاد دهند. خط: نسخ، بی‌کا، تا: قرن 12؛ افتادگی: آغاز؛ قسمتی از باب 5 در حاشیه با قلم نستعلیق خوب نوشته که از ص 311 تا 322 را فراگرفته است و به جای آن در متن این نسخه وصایای ابن سینا در آخر قانون و گفتار شارح قانون خطاب به پزشکان افزوده شده. این از نکته‌هایی است که تنها در این نسخه به چشم می‌خورد و در دیگر نسخه‌های این کتاب که تا کنون دیده‌ام وجود ندارد. توضیح آن که در باب 5 در زیر عنوان: «وصایا در طریق مراعات مرضی ...» مؤلف بخشی از آداب و وظائف پزشک را در برخورد و رفتار با بیمار و به کار بردن اصول دقت و کاردانی در این باره به نقل از قانون و شرح قانون درج شده. نخست متن عربی قانون و سپس ترجمه گفتار شارح قانون به فارسی آورده شده، این اضافات در نسخه حاضر از زبان محمد امین غباری است؛ کاغذ: اصفهانی، جلد: تیماج مشکی، 308ص (1-308)، 19 سطر، اندازه: 16/5×29سم [ف: 23 - 126]