محمدتقی دانش‌پژوه
فهرست‌نگار و نسخه‌شناس فلسفه و منطق، موسیقی قدیم، الهیات و فرق اسلامی، نسخه‌شناسی جامع

محمدتقی دانش‌پژوه

نسخه‌های توصیف‌شده: 77,134 نسخه
مجلدات فهارس: 75 جلد
سال‌های حیات: 1290 – 1375 هـ.ش
زادگاه: آمل (مازندران)
آرامگاه / وفات: بهشت زهرا، قطعه هنرمندان و نام‌آوران

زندگینامه و کارنامه علمی:

محمدتقی دانش‌پژوه، ادیب، مصحح، کتاب‌شناس، نسخه‌شناس برجسته و پدر فهرست‌نگاری علمی و نوین ایران است. او با توصیف و فهرست‌نویسی بیش از ۵۶ هزار نسخه خطی در ده‌ها مجموعه بزرگ (از جمله کتابخانه‌های دانشگاه تهران، سپهسالار، سنا و ملک)، بزرگ‌ترین و پرکارترین چهره تاریخ فهرست‌نگاری نسخه‌های خطی در ایران به شمار می‌رود. دانش‌پژوه روشی نظام‌مند، علمی و موشکافانه را در معرفی نسخه‌ها بنا نهاد که مبتنی بر شناخت دقیق خطوط کهن، اصالت‌سنجی کاغذ و مرکب، استخراج دقیق سرآغازها و انجام‌ها و تطبیق‌های کتاب‌شناختی بود. او سال‌ها ریاست بخش میکروفیلم‌ها و نشریات کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران را بر عهده داشت و علاوه بر تألیف ده‌ها جلد فهرست مرجع، ده‌ها رساله و متن کهن فلسفی، علمی و ادبی را تصحیح و منتشر نمود.

نهادها و کتابخانه‌های محل خدمت:
دانشگاه تهران کتابخانه مدرسه عالی سپهسالار کتابخانه مجلس سنا کتابخانه ملی ملک
مجموعه‌ها و فهارس شاخص:
  • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (۱۱ جلد)
  • فهرست نسخه‌های عکسی و میکروفیلم‌ها (۳ جلد)
  • فهرست کتب خطی مدرسه سپهسالار (جلدهای ۳، ۴، ۵)
  • فهرست نسخ خطی کتابخانه ملک
تنقیح مقاله در توضیح رساله
مؤلف: شاه میری شیرازی، هبة الله بن عطاء الله
سپهسالار • ش: 601 مکرر
فنخا: ج 9، ص 375
تنقیح مقاله در توضیح رساله
مؤلف: شاه میری شیرازی، هبة الله بن عطاء الله
مجلس • ش: 5428
فنخا: ج 9، ص 375
تنقیح مقاله در توضیح رساله
مؤلف: شاه میری شیرازی، هبة الله بن عطاء الله
ادبیات • ش: 176
فنخا: ج 9، ص 375
تنقیح مقاله در توضیح رساله
مؤلف: شاه میری شیرازی، هبة الله بن عطاء الله
ملک • ش: 3251
فنخا: ج 9، ص 376
تنقیح مقاله در توضیح رساله
مؤلف: شاه میری شیرازی، هبة الله بن عطاء الله
دانشگاه • ش: 5637
فنخا: ج 9، ص 376
تنقیح مقاله در توضیح رساله
مؤلف: شاه میری شیرازی، هبة الله بن عطاء الله
جمعیت نشر فرهنگ • ش: 732ت
فنخا: ج 9، ص 376
تنقیح مقاله در توضیح رساله
مؤلف: شاه میری شیرازی، هبة الله بن عطاء الله
دانشگاه • ش: 833
فنخا: ج 9، ص 376
تنقیح المکنون من مباحث القانون
مؤلف: خجندی، محمد بن عبداللطیف
علوم پزشکی • ش: 76
فنخا: ج 9، ص 376
تنقیح المکنون من مباحث القانون
مؤلف: خجندی، محمد بن عبداللطیف
مجلس • ش: 360/21
فنخا: ج 9، ص 376
تنقیح المناظر لاولی (لذوى) الابصار و البصائر
مؤلف: فارسی، حسن بن علی
سپهسالار • ش: 551
فنخا: ج 9، ص 377
تنقیح المناظر لاولی (لذوى) الابصار و البصائر
مؤلف: فارسی، حسن بن علی
ملک • ش: 3343
فنخا: ج 9، ص 377
تنقیح المناظر لاولی (لذوى) الابصار و البصائر
مؤلف: فارسی، حسن بن علی
دانشگاه • ش: 9312
فنخا: ج 9، ص 377
تنقیح المناظر لاولی (لذوى) الابصار و البصائر
مؤلف: فارسی، حسن بن علی
ادبیات • ش: 95 - ب
فنخا: ج 9، ص 377
تنقیح المناظر لاولی (لذوى) الابصار و البصائر
مؤلف: فارسی، حسن بن علی
مجلس • ش: 5300
فنخا: ج 9، ص 377
تنقیح المناظر لاولی (لذوى) الابصار و البصائر
مؤلف: فارسی، حسن بن علی
سپهسالار • ش: 552
فنخا: ج 9، ص 377
تنقیح المناظر لاولی (لذوى) الابصار و البصائر
مؤلف: فارسی، حسن بن علی
ملک • ش: 1263
فنخا: ج 9، ص 378
تنقیح المناظر لاولی (لذوى) الابصار و البصائر
مؤلف: فارسی، حسن بن علی
دانشگاه • ش: 1459/30-ف
فنخا: ج 9، ص 378
تنقید فرقه اعتدالیون و یا اجتماعیون - اعتدالیون
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 7134-عکس
فنخا: ج 9، ص 378
تنکیس الاصنام
مؤلف: ابن کلبی، هشام بن محمد
دانشگاه • ش: 332/6-ف
فنخا: ج 9، ص 378
تنگسوق نامه
مؤلف: رشید الدین فضل الله همدانی
دانشگاه • ش: 125-ف
فنخا: ج 9، ص 379
التنویر
مؤلف: ابومنصور قمری، حسن بن نوح
ملک • ش: 807/12
فنخا: ج 9، ص 380
تنویر سقط الزند
مؤلف: ناشناخته
ملک • ش: 2909/13
فنخا: ج 9، ص 381
التنوير على سقط الزند
مؤلف: ابی یعقوب خوئی، یوسف بن طاهر
لغت نامه دهخدا • ش: 188
فنخا: ج 9، ص 383
التنوير في اسقاط التدبير
مؤلف: ابن عطاءالله اسکندری، احمد بن محمد
دانشگاه • ش: 441/3-ف
فنخا: ج 9، ص 383

گزارش اشکال یا پیشنهاد