محمدتقی دانش‌پژوه
فهرست‌نگار و نسخه‌شناس فلسفه و منطق، موسیقی قدیم، الهیات و فرق اسلامی، نسخه‌شناسی جامع

محمدتقی دانش‌پژوه

نسخه‌های توصیف‌شده: 77,134 نسخه
مجلدات فهارس: 75 جلد
سال‌های حیات: 1290 – 1375 هـ.ش
زادگاه: آمل (مازندران)
آرامگاه / وفات: بهشت زهرا، قطعه هنرمندان و نام‌آوران

زندگینامه و کارنامه علمی:

محمدتقی دانش‌پژوه، ادیب، مصحح، کتاب‌شناس، نسخه‌شناس برجسته و پدر فهرست‌نگاری علمی و نوین ایران است. او با توصیف و فهرست‌نویسی بیش از ۵۶ هزار نسخه خطی در ده‌ها مجموعه بزرگ (از جمله کتابخانه‌های دانشگاه تهران، سپهسالار، سنا و ملک)، بزرگ‌ترین و پرکارترین چهره تاریخ فهرست‌نگاری نسخه‌های خطی در ایران به شمار می‌رود. دانش‌پژوه روشی نظام‌مند، علمی و موشکافانه را در معرفی نسخه‌ها بنا نهاد که مبتنی بر شناخت دقیق خطوط کهن، اصالت‌سنجی کاغذ و مرکب، استخراج دقیق سرآغازها و انجام‌ها و تطبیق‌های کتاب‌شناختی بود. او سال‌ها ریاست بخش میکروفیلم‌ها و نشریات کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران را بر عهده داشت و علاوه بر تألیف ده‌ها جلد فهرست مرجع، ده‌ها رساله و متن کهن فلسفی، علمی و ادبی را تصحیح و منتشر نمود.

نهادها و کتابخانه‌های محل خدمت:
دانشگاه تهران کتابخانه مدرسه عالی سپهسالار کتابخانه مجلس سنا کتابخانه ملی ملک
مجموعه‌ها و فهارس شاخص:
  • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران (۱۱ جلد)
  • فهرست نسخه‌های عکسی و میکروفیلم‌ها (۳ جلد)
  • فهرست کتب خطی مدرسه سپهسالار (جلدهای ۳، ۴، ۵)
  • فهرست نسخ خطی کتابخانه ملک
شرح کلمة «لا اله الا الله»
مؤلف: فخر رازی، محمد بن عمر
مجلس • ش: 4954/28
فنخا: ج 20، ص 582
شرح کلمة «لا اله الا الله»
مؤلف: فخر رازی، محمد بن عمر
مجلس • ش: 4471/15
فنخا: ج 20، ص 582
شرح کلمة «لا اله الا الله»
مؤلف: فخر رازی، محمد بن عمر
مجلس • ش: 4566/8
فنخا: ج 20، ص 582
شرح کلمة «لا اله الا الله»
مؤلف: فخر رازی، محمد بن عمر
دانشگاه • ش: 298/2
فنخا: ج 20، ص 582
شرح الكلم الطيب
مؤلف: جندی، احمد بن محمد
ملک • ش: 2261/2
فنخا: ج 20، ص 583
شرح کلید مخازن
مؤلف: غوث عالم، محمد بن خطیرالدین
دانشگاه • ش: 7903
فنخا: ج 20، ص 583
شرح کلیله و دمنه ابوالمعالی
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 789-ف
فنخا: ج 20، ص 583
شرح کلیله و دمنه ابوالمعالی
مؤلف: ناشناخته
دانشگاه • ش: 574-ف
فنخا: ج 20، ص 583
شرح كنز الدقايق
مؤلف: نسفی، عبدالله بن احمد
مجلس • ش: 5311
فنخا: ج 20، ص 584
شرح الکنوز
مؤلف: جمالی اردستانی، جمال الدین محمد
ملک • ش: 5935/2
فنخا: ج 20، ص 585
شرح الکنوز
مؤلف: جمالی اردستانی، جمال الدین محمد
مجلس • ش: 4276/2
فنخا: ج 20، ص 585
شرح الکنوز
مؤلف: جمالی اردستانی، جمال الدین محمد
دانشگاه • ش: 6120/1 و 2812/1-ف
فنخا: ج 20، ص 586
شرح الکنوز
مؤلف: جمالی اردستانی، جمال الدین محمد
ملک • ش: 5052/7
فنخا: ج 20، ص 586
شرح الکنوز
مؤلف: جمالی اردستانی، جمال الدین محمد
ملک • ش: 5052/8
فنخا: ج 20، ص 586
شرح الکنوز
مؤلف: جمالی اردستانی، جمال الدین محمد
محلاتی، صدرالدین • ش: 16/9
فنخا: ج 20، ص 586
شرح الکنوز
مؤلف: جمالی اردستانی، جمال الدین محمد
دانشگاه • ش: 4635
فنخا: ج 20، ص 586
شرح کیفیت بعضی از اعضای انسانی
مؤلف: ناشناخته
لغت نامه دهخدا • ش: 253/2
فنخا: ج 20، ص 587
شرح گلستان السعدى
مؤلف: بلخی، یعقوب بن علی
ملک • ش: 4609
فنخا: ج 20، ص 588
شرح گلستان السعدى
مؤلف: بلخی، یعقوب بن علی
دانشگاه • ش: 8933
فنخا: ج 20، ص 588
شرح گلستان السعدى
مؤلف: سروری، مصطفی بن شعبان
مجلس • ش: 1350
فنخا: ج 20، ص 589
شرح گلستان السعدى
مؤلف: سروری، مصطفی بن شعبان
دانشگاه • ش: 5935
فنخا: ج 20، ص 589
شرح گلستان سعدی
مؤلف: سودی، محمد
مجلس • ش: 903
فنخا: ج 20، ص 590
شرح گلستان السعدى
مؤلف: سروری، مصطفی بن شعبان
دانشگاه • ش: 1765-ع
فنخا: ج 20، ص 590
شرح گلستان سعدی
مؤلف: شمعی برزینی، مصطفی
دانشگاه • ش: 5424
فنخا: ج 20، ص 591

گزارش اشکال یا پیشنهاد