نفحات الانس من حضرات القدس

● نفحات الانس من حضرات القدس / عرفان و تصوف، تراجم / فارسی nafahāt-ol ons men hazarāt-el qodos جامی، عبدالرحمن بن احمد، 817 - 898 قمری jāmī, ‘abd-or-rahmān ebn-e ahmad(1415 - 1493) وابسته به: طبقات الصوفية؛ سلمی، محمد بن حسین (325-412) اهداء به: امیر علیشیر نوائی تاریخ تألیف: 883ق کتاب «طبقات الصوفية» تألیف محمد بن حسین سلمی نیشابوری مشتمل بر ذکر پنج طبقه از ارباب ولایت و اهل طریقت بوده که خواجه عبدالله انصاری هروی (-481ق) آن را در مجالس صحبت و موعظت املا می‌کرده و یکی از مریدان جمع می‌نموده اما به زبان هروی قدیم بوده و تصحیفات و تحریفات بسیار داشته و فهم مقصود به سهولت میسر نمی‌شده، عبدالرحمن جامی کتاب مزبور را به عبارت متعارف عصر درآورده و از کتب دیگر مطالبی بر آن افزوده است. مشتمل بر شرح احوال پانصد و هشتاد و دوتن از رجال متصوفه و سی و چهار تن از نساء عارفات با مقدمه‌ای مفصل در شرح اصطلاحات این طایفه و بیان معرفت عارف و صوفی حقیقی و معجزات و کرامات و خوارق عادات آنان. کتاب مزبور شامل سه قسمت است: قسم 1. در اصول صوفیه و ملامتیه و سیر و سلوک آنهاست که از کشف المحجوب هجویری و رساله قشیری و مصباح الهدایه عزالدین محمود کاشی اقتباس شده است؛ قسم 2. شامل ترجمه مشایخ صوفیه است که قسمت عمده این قسم را جامی از روی طبقات الصوفیه سلمی و به املای خواجه عبدالله انصاری رونویسی کرده، و به جای بعضی از کلمات متروک طبقات الصوفیه انصاری، واژه‌های عصری را جایگزین نموده است و گاهی هم نظم تراجم در نفحات به قیاس با طبقات به هم خورده، و متشتت می‌نماید؛ قسم 3. شامل ترجمه «نساء الصوفیه» است که از روی تذکره نساء الصوفيه ابوعبدالرحمن محمد سلمی نیشابوری و دیگر تذکره‌های عربی ترجمه و اقتباس شده است. آغاز: الحمد لله الذی جعل مرآتی قلوب اولیائه مجال جمال وجهه الکریم و الـاح منها علی صفایح وجوههم لوایح نوره القدیم ... اما بعد می‌گوید شکسته زاویه خمول و گم نامی عبد الرحمن بن احمد جامی انجام: این نسخه مقتبس زانفاس کرام×× کز وی نفحات انست آید بمشام / از هجرت خیر بشر و فخر انام×× در هشتصد و هشتاد سیم گشت تمام چاپ: مشار فارسی 5261/5؛ لکنهو، 1323؛ لاهور، سنگی، 1345ق، وزیری بزرگ، 435ص؛ هند، مطبع حیدری، 1289ق، وزیری، 466ص؛ تهران، اطلاعات، تصحیح و تعلیقات محمود عابدی، 1370ش، 1214ص؛ کانپور، سنگی، 1048، وزیری، 414ص؛ هند، لکنو، منشی نول کشور، 1283 قمری؛ پاکستان، لاهور، اسلامیه سنیم پریس، 1345 قمری، به اهتمام: منشی محمد منظور الزمان منیجر، به فرمایش شیخ الهی بخش محمد جلال الدین تاجر کتب کشمیری بازار لاهور. [فهرستواره منزوی 2326/3؛ رک: مقدمه استاد جلال الدین همایی بر مصباح الهدایه و مفتاح الکفایه؛ پژواک ابتذال، بهره نقدی بر نفحات، نوشته نجیب مایل هروی؛ الذریعه 247/24؛ مشترک پاکستان 820/11-827 که نشانی 87 نسخه آن را داده؛ دنا 10: 756-759 (109 نسخه)] شروح و حواشی: 1- مشایخ نفحات الانس؛ جامی، عبدالرحمن بن احمد (817-898ق) 2- رشحات القدس فی شرح نفحات الانس؛ بوزجانی، درویش علی (-قرن 10) 3- تکمله نفحات الانس = زندگانی جامی؛ لاری، رضی الدین عبدالغفور (-912ق) 4- رشحة النفحات = تعلیقات نفحات الانس = رشحات القدس در شرح نفحات الانس؛ لاری، رضی الدین عبدالغفور (-912ق) 5- فتوح المجاهدین لترویح قلوب المشاهدین؛ لامعی برسوی، محمود بن عثمان (-938ق) 6- ترجمة نفحات الانس من حضرات القدس للجامی؛ زیلی، محرم بن محمد (-1000ق) 7- فهرست نفحات الانس