نزهة العاشقین

● نزهة العاشقین = نزهة العشاق = زينة العاشقين / عرفان و تصوف / فارسی nozhat-ol ‘āšeqīn = nozha-tol ‘oššāq = zīnat-ol ‘āšeqīn حاج بله تبریزی، عثمان بن امین الدین، ق8 قمری hāj bale tabrīzī,‘osmān ebn-e amīn-od-dīn(- 14c) تاریخ تألیف: 790ق در مراتب عاشق و معشوق، به نثر و نظم و حکایت در پنج «قاعده» و یک «خاتمه»: 1. هر عضو آدمی برای کاری است و دل برای عشق ورزیدن؛ 2. اهل لطف خلاف کرده‌اند که دیده سابق است در عشق و یا دل؛ 3. عاشق جهت لذت بردن نیاز من جمال معشوق است، معشوق نیز برای ارائه جمال نیاز من عاشق؛ 4. عاشق را در عشق شرایط است (هفت شرط)؛ 5. معشوق را نیز شرایط است (هفت شرط)؛ خاتمه: طایفه‌ای که از ذوق دل نصیبی ندارند. در دیباچه در سبب نگارش این گفتار می‌نویسد: «این ضعیف را بهریاری بر دل باری داشت و از سلسله عشق بر پای بندی ...». نام مؤلف در نسخه‌ها گوناگون آمده است: عثمان بن حاج بله (بالله، بالا؟) تبریزی (نسخه‌ها)، علی فرزند محمود (همانجا و گلچین معانی)، علی بن حاج (اته)، خواجه عثمان فرزند آقا بالا تبریزی (نسخه لس آنجلس). آغاز: الحمدلله الذی جعل قلوب العاشقین محل محبات المعشوقین ... اما بعد، چنین گوید سوخته فراق و غم اندوخته اشتیاق ... عثمان بن حاجی بله التبریزی ... چاپ: تهران، کتابخانه مجلس شورای اسلامی، میراث بهارستان، دفتر دوم، ص165، با تصحیح فاطمه شاملو [فهرستواره، منزوی 466/7 به نام زينة العاشقين و از علی بن محمود و 1030/8]