ممتاز نامه

● ممتاز نامه / تاریخ / فارسی momtāz nāme شرح حال «ارجمند بانو» ملقب به ممتاز محل و تاج محل و تاج بی بی، همسر شاه جهان (1037-1067ق) پادشاه هند است. این زن که مورد علاقه شاه بود در چهاردهمین وضع حمل خود در سال 1040ق در شهر برهانپور فوت نمود و شاه در مدت 22 سال بارگاه مجللی در شهر آگره بنا نمود که یکی از شاهکارهای معماری مسلمانان است و هم اکنون در همین شهر به نام مقبره تاج محل معروف و مشهور است. شاه جهان نیز در همین مقبره مدفون است لازم به یادآوری است که جد «ارجمند بانو»، میرزا غیاث بیک ملقب به اعتمادالدوله فرزند خواجه محمد شریف در عهد صفویه از دولت مردان نامی ایران بود و به هند مسافرت کرد. دختر وی «مهر النساء» ملقب به نور جهان به همسری جهانگیر شاه درآمد و او پسرش را به صدر اعظمی جهانگیر شاه منصوب کرد و به همین دلیل به اعتمادالدوله شهرت یافت. اعتماد الدوله فرزندی داشت به نام آصف خان که ارجمند بانو دختر همین آصف خان است. خاندان اعتماد الدوله در هند در نزد سلاطین گورکانی جهانگیر شاه (1014-1037ق) شاه جهان، اکبر شاه و ... مناصب مهمی را عهده‌دار بوده‌اند. مقبره خانوادگی اعتمادالدوله در شهر آگره به فاصله کمی از مقبره تاج محل واقع شده که در آن هشت نفر از این خاندان (اعتماد الدوله و همسرش، دختر نور جهان به نام لادی بیکم، برادر اعتمادالدوله به نام میرزا سلام بیک، آصف خان و همسرش و دو نفر دیگر) مدفونند. این مقبره هم اکنون به نام «اعتمادالدوله» مشهور است. [دايرة المعارف تشیع ماده «تاج محل» و «اعتماد الدوله»]