المقنع فی بیان رسم خط المصاحف

● المقنع فی بیان رسم خط المصاحف = المقنع فی معرفة مرسوم مصاحف اهل الامصار / علوم قرآن / عربی al-muqni‘ fī bayān-i rasm-i xaṭṭ-il maṣāḥif = al-muqni‘ fī ma‘rifat-i marsūm-i maṣāḥif-i ahl-il amṣār دانی، عثمان بن سعید، 371 - 444؟ قمری dānī, o‘smān ebn-e sa‘īd (982 - 1053) دانی، که تبحرش در علوم قرآنی زبانزد همگان است، در طی قرن‌ها قاریان و مقریان همه بر نوشته‌های او اعتماد کرده و به حذاقت وی در علوم قرآنی اذعان داشته‌اند. ابوعمرو بر ترویج هر چه بیشتر قرائات هفت‌گانه همت گماشت و تمامی طرق و روایات مشهور و غیرمشهور قرائات سبعه را که در زمان او از 500 طریق می‌گذشت استقصا کرد و در کتاب جامع البیان گرد آورد و به شرح و بسط آنها پرداخت. ابن جزری این کتاب را که از منابع عمده او است کتابی بی‌مانند وصف می‌کند. نقش ابوعمرو، در تجدید و احیای علوم قرآنی در آغاز قرن 5 منحصر به علم قرائات نبود. وی علم رسم المصحف را نیز که ارتباط تنگاتنگ با علم قرائات دارد وجهه همت خویش قرار داد که در این زمینه کتاب «المقنع» را تألیف کرد که کتابی است در بیان تاریخ قرآن کریم و کیفیت جمع آن و موارد اتفاق و اختلاف رسم الخط مصاحف اهل مدینه و مکه و کوفه و بصره و شام و سایر بلاد عراق. آغاز: الحمدلله الذی اکرمنا بکتابه المنزل و شرفنا بنبیه المرسل احمده علی ما اولانا من مننه و ... انجام: ما لایصح من اللغات و لایثبت من القراآت فهذا الجواب عما سئلنا عنه و وجه السبب فی ذلک و بالله التوفیق. چاپ: کتاب به تحقیق محمد احمد دهمان در دمشق (1940م.). [الذریعة 241/16 و 246 و 122/4؛ نسخه‌های منزوی 825/2؛ الاوقاف العامة بغداد 107/1؛ طبقات ابن الجزری 503/1؛ بروکلمان 407/1، ذیل 716/1؛ خزانه مفتی 80/5] شرح و حواشی: 1- المحکم فی النقط؛ دانی، عثمان بن سعید (371-444ق)