المفردة ابن عامر

● المفردة ابن عامر / قرائت / عربی al-mufrada ibni ‘āmir ابوموسی موصلی، جعفر بن مکی، - 711 قمری abū-mūsā mūselī, ja‘far ebn-e makkī(- 1312) نگارنده قرائت ابن عامر را در یک یک کلمه‌های قرآن در این کتاب گرد آورده است. این روش در کتاب‌های تجوید و قرائت پیشینه بسیار دارد. چلبی در «کشف الظنون» از کسانی که درباره مفرده‌های هر یک از قاریان رساله نوشته‌اند سه تن نامبرده: 1. حسن بن علی بن ابراهیم اهوازی (-446ق)؛ 2. ابوالعلاء حسن بن احمد عطار همدانی (-569ق)؛ 3. ابوشامه عبدالرحمان بن اسماعیل دمشقی (-665ق)؛ سپس سه تن دیگر که هر یک «مفرده یعقوب» را گرد کرده‌اند نامبرده: 4. ابوعمر دانی (-444ق)؛ 5. عبدالرحمان بن عتیق (ابن خلف) صقلی [منسوب به جزیره سیسیل] معروف به ابن فحام (-516ق)؛ 6. ابومحمد عبدالبارى بن عبدالرحمان صعیدی (-650ق). البته این آمار جامع نمی‌باشد به ویژه پس ابن جزری (-833ق) شاگردان او در این باره رساله‌ها نوشته‌اند، و از یک تن ایشان که حافظ اصفهان ابوالحسن طاهر بن عرب بن ابراهیم باشد چهار رساله فارسی در این موضوع باقی است: «مفرده ابو عمرو» و «مفرده ابن عامر» و «مفرده حمزه» و «مفرده نافع». (الذریعه ج8 ص68 دیده شود). یکی از قاریان هفت‌گانه که قرائت او موضوع رساله‌های جداگانه قرار گرفته عبدالله بن عامر بن یزید بن تمیم بن ربیعه تحصی است. کنیت او چنان‌که در مقدمه این رساله یاد شده ابو عمران (یا عثمان یا نعیم یا علیم یا محمد یا موسی یا عبید) است و ابوعمران درست‌تر است. وی مدتی در زمان عبدالملک مروان قاضی دمشق و امام مسجد و پیشوای قاریان آن شهر بوده. او به سال 21ق‌زاده و در دمشق به روز عاشورا 118ق مرده است. یکی از رساله‌ها که به‌عنوان مفرده ابن عامر نوشته شده رساله مورد گفتگوی ماست. نگارنده آن نام خود را در دیباچه و خاتمه کتاب آورده است.