نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

مفتاح الفلاح و مصباح النجاح فی شرح دعاء الصباح

miftāḥ-ul falāḥ wa miṣbāḥ-un najāḥ fī š.-i du‘ā’-iṣṣabāḥ
45 نسخه ثبت‌شده از قرن 12 تا 14 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/62310
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #62310
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 30، ص 883 تا 886
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: شرح دعا
عناوین دیگر و هم‌تراز:
شرح دعاء الصباح (š.-i du‘ā’-is ṣabāḥ) شرح مفتاح الفلاح و مصباح النجاح (š.-i miftāḥ-ul falāḥ wa miṣbāḥ-un najāḥ)
اثر مرتبط / وابسته به: دعاء الصباح = دعای صباح؛ منسوب به علی بن ابی طالب (ع)، امام اول (-40ق)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

شرحی است مشتمل بر نکات ادبی و فلسفی بر دعاء صباح منسوب به حضرت امیر المومنین علیعلیه السلام که بنا بر تصریح در دیباچه این شرح «مفتاح الفلاح و مصباح النجاح» نام دارد.
آغاز اثر
« بسمله. نحمدك اللهم یا من اذهب الليل مظلما بقدرته ... و بعد يقول ... محمد بن الحسين بن محمدرضا المشهور باسماعيل... هذا الدعاء الشريف الموسوم بدعاء الصباح الموصوف بمفتاح الفلاح و مصباح النجاح قد اشتهرت نسبته الى ... امیرالمؤمنين ... و نحن و ان لم نجده بسند صحيح متصل الى ذلك الجناب المستطاب لكن نقل بعض الاصحاب وجده باسانيد صحيحة و روايات صريحة متصلة اليه و مع قطع النظر عن ذلك فعباراته الشافية و كلماته الوافية و مضامينه العالية و تضمنه الغريب و اسلوبه العجيب ادل دليل و اعدل شاهد على صدوره من ذلك المصدر الاعلى ... فقصدت ان اشير الى جملة ما فی فقراته و عقدة ما فی كلماته اجابة لالتماس من ينبغی اجابة التماسه »
انجام اثر
« و عليهم صلوات الله و سلامه ما بزغت الشمس و القمر و الحمد الله رب العالمين على توفيقه للاتمام و الصلوة على رسوله و آله البررة الكرام خير البرية و اشرف الانام سوده في عنفوان شبابه و نقله من السواد الى البياض بعد شيبته و نقاد ايامه و اقتراب اجله ... نقلها يهدش الالباب و يشوش الاحباب والى المشتكى ثم الى رسوله و أئمةالهدى العبد الحقير ... الشهير باسماعيل عفى الله عن جرائمهم بمحمد و آله و قائمهم »
سوابق و چاپ‌های اثر
این شرح در حاشیه «زاد المعاد» قطع رحلی چاپ شده است؛ و نیز توسط بنیاد پژوهشهای آستانقدس رضوی منتشر شده. [الذریعه 252/13 و253،مكتبة امیرالمؤمنین 35/4؛ دنا 9: 62-1061 (41 نسخه)]
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
مفتاح الفلاح فی شرح دعاء الصباح = شرح دعاء الصباح (مختصر)؛ کازرونی، محمد تقی بن محمد شفیع (1305-14)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعه 252/13 و253،مكتبة امیرالمؤمنین 35/4 دنا 9: 62-1061 (41 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● مفتاح الفلاح و مصباح النجاح فی شرح دعاء الصباح = شرح دعاء الصباح = شرح مفتاح الفلاح و مصباح النجاح / شرح دعا / عربی miftāḥ-ul falāḥ wa miṣbāḥ-un najāḥ fī š.-i du‘ā’-iṣṣabāḥ = š.-i du‘ā’-is ṣabāḥ = š.-i miftāḥ-ul falāḥ wa miṣbāḥ-un najāḥ خواجوئی، محمد اسماعیل بن حسین، - 1173 قمری xājū’ī, mohammad esmā‘īl ebn-e hoseyn(- 1760) وابسته به: دعاء الصباح = دعای صباح؛ منسوب به علی بن ابی طالب (ع)، امام اول (-40ق) شرحی است مشتمل بر نکات ادبی و فلسفی بر دعاء صباح منسوب به حضرت امیر المومنین علیعلیه السلام که بنا بر تصریح در دیباچه این شرح «مفتاح الفلاح و مصباح النجاح» نام دارد. آغاز: بسمله. نحمدك اللهم یا من اذهب الليل مظلما بقدرته ... و بعد يقول ... محمد بن الحسين بن محمدرضا المشهور باسماعيل... هذا الدعاء الشريف الموسوم بدعاء الصباح الموصوف بمفتاح الفلاح و مصباح النجاح قد اشتهرت نسبته الى ... امیرالمؤمنين ... و نحن و ان لم نجده بسند صحيح متصل الى ذلك الجناب المستطاب لكن نقل بعض الاصحاب وجده باسانيد صحيحة و روايات صريحة متصلة اليه و مع قطع النظر عن ذلك فعباراته الشافية و كلماته الوافية و مضامينه العالية و تضمنه الغريب و اسلوبه العجيب ادل دليل و اعدل شاهد على صدوره من ذلك المصدر الاعلى ... فقصدت ان اشير الى جملة ما فی فقراته و عقدة ما فی كلماته اجابة لالتماس من ينبغی اجابة التماسه انجام: و عليهم صلوات الله و سلامه ما بزغت الشمس و القمر و الحمد الله رب العالمين على توفيقه للاتمام و الصلوة على رسوله و آله البررة الكرام خير البرية و اشرف الانام سوده في عنفوان شبابه و نقله من السواد الى البياض بعد شيبته و نقاد ايامه و اقتراب اجله ... نقلها يهدش الالباب و يشوش الاحباب والى المشتكى ثم الى رسوله و أئمةالهدى العبد الحقير ... الشهير باسماعيل عفى الله عن جرائمهم بمحمد و آله و قائمهم چاپ: این شرح در حاشیه «زاد المعاد» قطع رحلی چاپ شده است؛ و نیز توسط بنیاد پژوهشهای آستانقدس رضوی منتشر شده. [الذریعه 252/13 و253،مكتبة امیرالمؤمنین 35/4؛ دنا 9: 62-1061 (41 نسخه)] شرح و حواشی: 1- مفتاح الفلاح فی شرح دعاء الصباح = شرح دعاء الصباح (مختصر)؛ کازرونی، محمد تقی بن محمد شفیع (1305-14)

نسخه‌های خطی این اثر

45 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
31
دانشگاه
تهران
2702/1 محمد حسین 1310ق نستعلیق 47 شناسنامه ←
32
گوهرشاد
مشهد
1922 ملا علی بن محمد اسماعیل اصفهانی دوشنبه 23 جمادی الثانی1311ق نسخ 109 شناسنامه ←
33
گلپایگانی
قم
9130-60/70 یحیی بن احمد بن معین حسینی کبودرآهنگی همدانی 15 صفر1313ق نسخ 112 شناسنامه ←
34
دانشگاه
تهران
4277/1 حسن بن محمد صادق 16 شوال1315ق نسخ 275 شناسنامه ←
35
رضوی
مشهد
21262 احمد بن محمد رضا حسینی جمعه 20 شعبان1316ق - 76 شناسنامه ←
36
فاضل
خوانسار
366 ابوالقاسم بن محمد اسمعیل خوانساری سه‌شنبه 10 ربیع الاول1320ق نسخ 153 شناسنامه ←
37
مجلس
تهران
3891 عبدالعلی مشهدی 1334ق، به امر آقا میرزا مرتضی قلیخان متولی باشی آستان قدس رضوی نسخ 423 شناسنامه ←
38
مرعشی
قم
7364 علی بن عبدالله علیاری 1342ق نسخ 107 شناسنامه ←
39
الهیات
مشهد
22607 سید عبدالجبار تهرانی نوه حاج ملا علی کنی جمادی الثانی1360ق نسخ 145 شناسنامه ←
40
الهیات
مشهد
22608 سید عبدالجبار تهرانی نوه حاج ملا علی کنی جمادی الثانی1360ق نسخ 206 شناسنامه ←
41
مرعشی
قم
6414 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 78 شناسنامه ←
42
مرعشی
قم
4908/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 6 شناسنامه ←
43
مرعشی
قم
7065 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 32 شناسنامه ←
44
ملک
تهران
6329/12 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 64 شناسنامه ←
45
مرتضوی
مشهد
بدون شماره بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←