نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

مفاتيح الغيب لفتح خزائن العلوم المبراة عن الشك و الريب

mafātīḥ-ul ġayb li-fatḥ-i xazā’in-il ‘ulūm al-mubria ‘an-iš šakk-i wa-r rayb
49 نسخه ثبت‌شده از قرن 11 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/62056
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #62056
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 30، ص 737 تا 740
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: عرفان و تصوف تفسیر

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

کتابی است مشتمل بر قوانین سودمند در علم تنزیل و قواعد مفید در اسرار تأویل به شیوه عرفانی.به گفته مؤلف، در این کتاب گنجینه‌های علوم دور شده از شک و شبهه، گوهرهای دریاهای معارف قرآن و مرواریدهای اسرار کلام خداوند گشوده و دشواری‌ها و مشکلات عبارات قرآنی بازگشوده می‌شود مشروط بر آنکه در ابتدای امر، تصفیه و تزکیه نفس در میان باشد تا با عنایت ربانی و هدایت الهی گره‌های مشکلات آن باز و درهای دشواری‌های آن گشوده گردد.مطالب کتاب که چشمه‌های حقایق الهی و گنج‌های معارف ربانی است و مسائل بدیع عرفان از آن منکشف و اصول علم معانی و بیان از آن منشعب و گنجینه های گرانمایة کتاب و ایمان از آن متجلی گردد، در بیست«مفتاح» و هر مفتاح در چند «فاتحه»: مفتاح 1. اسرار الحکمية المتعلقة بالقرآن علی طریق اهل العرفان؛ 2. الاشارة الى المقاصد المذکورة فی هذا الکتاب المبین؛ 3. ماهية العلم و مفهومه و بیان شرفه و فضله؛ 4. مراتب الکشف و مبادیه و اقسام الالهامات و الخواطر؛ 5. معرفة الربوبية من اثبات وجود الباری و نعوت جماله و جلاله؛ 6. ماهية المیزان، الموضوع فی القرآن؛ 7. الکشف عن معرفة ذات الحق و اسماء و صفاته و آیاته؛ 8 معرفة افعاله تعالی و اقسامه؛ 9. احوال الملائکة علی نمط آخر؛ 10. الاشارة الى اقسام الاجسام و احوالها؛ 11. اثبات الجواهر العقلیة و هی خزائن علم الله و قدرته و کیفیة وجودها؛ 12. اثبات حدوث العالم ... بعد مالم یوجد بعدته زمانیة؛ 13. اثبات العالم الروحانی و دار النفوس البشریة؛ 14. طریق سلوک العبد الى الله سبحانه؛ 15. شرح ماهية الانسان من مبدأ تکونها ... الى ان ینتهی قیامه عندالله؛ 16. الاشارة الى ملکوت السماء و اثبات النفوس و کیفیة رجوعها الى الله تعالی؛ 17. علم المعاد و تحقیق حشر النفوس و کیفیة رجوعها الى الله تعالی؛ 18. اثبات الحشر الجسمانی و بعث الابدان؛ 19. نبذ من احوال القيامة و مقاماتها؛ 20. الاشارة الى الرياضة و تقسيمها.
آغاز اثر
« بسمله. الحمدلله الذی انزل علی عبده الکتاب. لیکون للعالمین نذیرا و أرسل رسوله بالهدی ... اما بعد، فیقول هذا الضعیف المسکین ... محمد الشيرازى، المعروف بصدرالدين ... قد صدر أمر آمر قلبی و وردت إشارة مشیر غیبی ... »
انجام اثر
« و نعته أوحد أفضل الصدور و أشرق الأهلة و البدور، الکریم بن الکریم، محمد الدر الیتیم و اکرم اولاد ابراهیم لعینک عن البرهان، و ليس الخبر کالعیان، صلی الله علیه و آله الطاهرين و أولاده المعصومین و لعنة الله علی أعدائهم إلى يوم قيام الساعة »
سوابق و چاپ‌های اثر
این کتاب ملحقاً با شرح اصول کافی ملاصدرا چاپ شده؛ مشار عربی، ص879؛ تهران، سنگی، بدون تاریخ، رحلی؛ با تحقیق نجفقلی حبیبی، تهران، بنیاد حکمت صدرا، 1386ش، 2ج
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
مفاتیح الغیب (منتخب)؛ احمد بن محمد محسن ( قرن 11) حاشیة مفاتیح الغیب؛ نوری، علی بن جمشید (-1246) حاشیة مفاتیح الغیب؛ سبزواری، هادی بن مهدی (1212-1289) مفتاح المفاتیح قاجار؛ نهاوندی، حیدرقلی (-1318) مفاتیح الغیب (ترجمه)؛ شیرازی، حسام الدین ( قرن 14) مفاتیح الغیب و الاسفار الاربعة (منتخب)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعة 305/21 و278/4 کتابشناسی جامع ملاصدرا: 77-83 ریحانة الادب 417/3 مکتبة امیرالمؤمنین 346/4 دنا 9: 1010-1009 (43 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● مفاتيح الغيب لفتح خزائن العلوم المبراة عن الشك و الريب / عرفان و تصوف، تفسیر / عربی mafātīḥ-ul ġayb li-fatḥ-i xazā’in-il ‘ulūm al-mubria ‘an-iš šakk-i wa-r rayb صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم، 979 - 1050 قمری sadr-od-dīn-e šīrāzī, mohammad ebn-e ebrāhīm (1572 - 1641) کتابی است مشتمل بر قوانین سودمند در علم تنزیل و قواعد مفید در اسرار تأویل به شیوه عرفانی.به گفته مؤلف، در این کتاب گنجینه‌های علوم دور شده از شک و شبهه، گوهرهای دریاهای معارف قرآن و مرواریدهای اسرار کلام خداوند گشوده و دشواری‌ها و مشکلات عبارات قرآنی بازگشوده می‌شود مشروط بر آنکه در ابتدای امر، تصفیه و تزکیه نفس در میان باشد تا با عنایت ربانی و هدایت الهی گره‌های مشکلات آن باز و درهای دشواری‌های آن گشوده گردد.مطالب کتاب که چشمه‌های حقایق الهی و گنج‌های معارف ربانی است و مسائل بدیع عرفان از آن منکشف و اصول علم معانی و بیان از آن منشعب و گنجینه های گرانمایة کتاب و ایمان از آن متجلی گردد، در بیست«مفتاح» و هر مفتاح در چند «فاتحه»: مفتاح 1. اسرار الحکمية المتعلقة بالقرآن علی طریق اهل العرفان؛ 2. الاشارة الى المقاصد المذکورة فی هذا الکتاب المبین؛ 3. ماهية العلم و مفهومه و بیان شرفه و فضله؛ 4. مراتب الکشف و مبادیه و اقسام الالهامات و الخواطر؛ 5. معرفة الربوبية من اثبات وجود الباری و نعوت جماله و جلاله؛ 6. ماهية المیزان، الموضوع فی القرآن؛ 7. الکشف عن معرفة ذات الحق و اسماء و صفاته و آیاته؛ 8 معرفة افعاله تعالی و اقسامه؛ 9. احوال الملائکة علی نمط آخر؛ 10. الاشارة الى اقسام الاجسام و احوالها؛ 11. اثبات الجواهر العقلیة و هی خزائن علم الله و قدرته و کیفیة وجودها؛ 12. اثبات حدوث العالم ... بعد مالم یوجد بعدته زمانیة؛ 13. اثبات العالم الروحانی و دار النفوس البشریة؛ 14. طریق سلوک العبد الى الله سبحانه؛ 15. شرح ماهية الانسان من مبدأ تکونها ... الى ان ینتهی قیامه عندالله؛ 16. الاشارة الى ملکوت السماء و اثبات النفوس و کیفیة رجوعها الى الله تعالی؛ 17. علم المعاد و تحقیق حشر النفوس و کیفیة رجوعها الى الله تعالی؛ 18. اثبات الحشر الجسمانی و بعث الابدان؛ 19. نبذ من احوال القيامة و مقاماتها؛ 20. الاشارة الى الرياضة و تقسيمها. آغاز: بسمله. الحمدلله الذی انزل علی عبده الکتاب. لیکون للعالمین نذیرا و أرسل رسوله بالهدی ... اما بعد، فیقول هذا الضعیف المسکین ... محمد الشيرازى، المعروف بصدرالدين ... قد صدر أمر آمر قلبی و وردت إشارة مشیر غیبی ... انجام: و نعته أوحد أفضل الصدور و أشرق الأهلة و البدور، الکریم بن الکریم، محمد الدر الیتیم و اکرم اولاد ابراهیم لعینک عن البرهان، و ليس الخبر کالعیان، صلی الله علیه و آله الطاهرين و أولاده المعصومین و لعنة الله علی أعدائهم إلى يوم قيام الساعة چاپ: این کتاب ملحقاً با شرح اصول کافی ملاصدرا چاپ شده؛ مشار عربی، ص879؛ تهران، سنگی، بدون تاریخ، رحلی؛ با تحقیق نجفقلی حبیبی، تهران، بنیاد حکمت صدرا، 1386ش، 2ج [الذریعة 305/21 و278/4؛ کتابشناسی جامع ملاصدرا: 77-83؛ ریحانة الادب 417/3؛ مکتبة امیرالمؤمنین 346/4؛ دنا 9: 1010-1009 (43 نسخه)] شرح و حواشی: 1- مفاتیح الغیب (منتخب)؛ احمد بن محمد محسن ( قرن 11) 2- حاشیة مفاتیح الغیب؛ نوری، علی بن جمشید (-1246) 3- حاشیة مفاتیح الغیب؛ سبزواری، هادی بن مهدی (1212-1289) 4- مفتاح المفاتیح قاجار؛ نهاوندی، حیدرقلی (-1318) 5- مفاتیح الغیب (ترجمه)؛ شیرازی، حسام الدین ( قرن 14) 6- مفاتیح الغیب و الاسفار الاربعة (منتخب)

نسخه‌های خطی این اثر

49 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
ملی
تهران
19149 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 280 شناسنامه ←
2
مدرسه غرب
همدان
500 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ - شناسنامه ←
3
فاضل
خوانسار
49 بی‌کاتب 13 جمادی الثانی نستعلیق 158 شناسنامه ←
4
مجلس
تهران
50/3 معزی بی‌کاتب بی‌تاریخ - 110 شناسنامه ←
5
رضوی
مشهد
911 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 240 شناسنامه ←
6
رضوی
مشهد
9100 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 244 شناسنامه ←
7
ملی
تهران
3427 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 260 شناسنامه ←
8
ملی
تهران
3424 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 317 شناسنامه ←
9
دانشگاه
تهران
10586 ابوالحسن بن محمد حسینی شیروانی 19 رمضان 1282ق نستعلیق 205 شناسنامه ←
10
وزیری
یزد
1636 عباس خبوشانی 1282ق نسخ 278 شناسنامه ←
11
مهدوی
تهران
283/2 عباسقلی بن محمد زکی خان نوری سردار فارس و کرمان پنج‌شنبه 28 جمادی الثانی 1280ق رقاع - شناسنامه ←
12
دانشگاه
اصفهان
170 بدیع اصفهانی، رضا بن مصطفی شنبه 26 صفر 1271ق نسخ - شناسنامه ←
13
دائرة المعارف
تهران
701 هاشم حسینی 2 شعبان 1264ق نسخ 219 شناسنامه ←
14
رضوی
مشهد
25305 جابلاقی، عبدالمحمد بن محمد علی 1261ق نسخ - شناسنامه ←
15
مؤسسه آیة الله بروجردی
قم
63/1 محمد باقر خوانساری 1261ق نسخ 167 شناسنامه ←
16
الهیات
تهران
208 بی‌کاتب 1260ق، برای ملامحمد حسین بروجردی نسخ 145 شناسنامه ←
17
دانشگاه
تهران
2285 سبزواری جاجرمی، ابوطالب بن طیب یک‌شنبه 13 صفر1260ق نسخ 246 شناسنامه ←
18
گلپایگانی
قم
8021-54/111 محمد حسن بن مرحوم ملا حیدر 1260ق، برای حاج ملا هادی سبزواری نسخ 265 شناسنامه ←
19
مجلس
تهران
10417 بی‌کاتب 1260ق نسخ 190 شناسنامه ←
20
مدرسه سلطانی
کاشان
185/1 محمدصادق بن علی محمد کاشانی 18 رمضان1259ق - 286 شناسنامه ←
21
ادبیات
تهران
212 یزدی، محمد هادی بن محمد صادق 1250ق نسخ - شناسنامه ←
22
ملی
تهران
1341 غیاث الدین بن صدر الدین حسینی مازندرانی تفرشی 1247ق نستعلیق 230 شناسنامه ←
23
مجلس
تهران
79 بی‌کاتب 1246ق نستعلیق، شکسته 212 شناسنامه ←
24
دانشگاه
تهران
10413 نجف علی مشهور به جواد قزوینی یک‌شنبه 15 ربیع الاول1243ق نستعلیق 350 شناسنامه ←
25
عمومی
مراغه
35 بی‌کاتب 1235ق نسخ 217 شناسنامه ←
26
عمومی
مراغه
156/5 بی‌کاتب 1230ق نسخ 173 شناسنامه ←
27
رضوی
مشهد
13386 زین العابدین 1230ق نسخ - شناسنامه ←
28
گوهرشاد
مشهد
1963 علی بن محمد تقی استرابادی 1224ق نستعلیق 218 شناسنامه ←
29
امام عصر
شیراز
29 محمد باقر چهار محالی پنج‌شنبه 18 رمضان 1214ق نسخ 239 شناسنامه ←
30
ادبیات
تهران
164 بی‌کاتب 29 رمضان 1207ق نسخ - شناسنامه ←