شناسنامه کتابشناختی اثر
مسکن الفؤاد عند فقد الاحبة و الاولاد
musakkin-ul fu’ād ‘ind-a faqd-il aḥibba wa-l awlād
پیوند کوتاه:
/w/59615
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #59615
پدیدآور / مؤلف:
شهید ثانی، زین الدین بن علی
تاریخ و سده تألیف:
954 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 29، ص 454
تا 458
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
اخلاق
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
دستورات اخلاقی آمیخته به آیات قرآنی و احادیث و روایات است که هنگام مصیبت و درگذشت فرزند یا خویش یا دوستی، باید بکار بسته شود و مؤمن در این حالات باید صبر را پیشه کند و از جزع و فزع بیجا اجتناب نماید و کارهای خلاف انجام ندهد آنچنانکه پیشه انبیا و ائمه هدی و اولیا میباشد، مشتمل بر یک «مقدمه» و چهار «باب» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی امور عامة للموضوع؛ باب 1. الاعراض الحاصلة عن موت الاولاد؛ 2. الصبر و مایلحق به؛ 3. الرضا؛ 4. البکاء؛ الخاتمة: فی کتاب الصادق علیه السلام الی بنی اعمامه.
آغاز اثر
« بسمله الحمدلله الذی قضی بالفناء و الزوال علی عباده و انفذ امره فیهم علی وفق حکمته و مراد ... هو بعد فلما کان الموت هو الحادث العظیم و الامر الذی هو علی تفریق الاحبه سقیم و کان ... »
انجام اثر
« افرغ الله علینا و علیکم الصبر وختم لنا و لکم بالسعادة و انقذنا و ایاکم من کل هلكة بحوله و قوته انه سمیع قریب و صلی الله علی صفوته من خلیفه محمد النبی و اهل بیته ... وعلی آله اهل العصمة و العدالة »
سوابق و چاپهای اثر
ایران، تهران، 1310ق، با تصحیح و مقابله حبیب الله رشتی اشکوری رودبارکی و شیخ محمدکاظم رشتی ذاکر راثی واعظ، سنگی، جیبی، 129ص (صص1-129)؛ میرزا اسماعیل خان مجدالادباء خراسانی آنرا به فارسی کرد که در طوس به سال 1321 به چاپ سنگی رسید
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
تسلیة العباد فی ترجمة مسکنة الفؤاد مجد الادباء؛ خراسانی، اسماعیل بن محمد باقر (-1321)
ذخیرة المعاد = ترجمه مسکن الفؤاد؛ شریف قزوینی، محمد یوسف بن حسینخان (-11)
مسکن الفؤاد فی فقد الاجلة و الاولاد؛ سبزواری، محمد مقیم بن یحیی (-11)
مسکن الفؤاد (ترجمه)؛ میرزا اسماعیل
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 20/21
ریحانة الأدب 283/3
کشف الحجب و الاستار 521
ذخائر التراث العربی الاسلامی 624/1
مکتبة امیرالمؤمنین 296/4
دنا 9: 551-553 (57 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● مسکن الفؤاد عند فقد الاحبة و الاولاد / اخلاق / عربی
musakkin-ul fu’ād ‘ind-a faqd-il aḥibba wa-l awlād
شهید ثانی، زین الدین بن علی، 911 - 965 قمری
šahīd-e sānī, zayn-od-dīn ebn-e ‘alī(1506 - 1558)
تاریخ تألیف: جمعه غره رجب 954ق؛
دستورات اخلاقی آمیخته به آیات قرآنی و احادیث و روایات است که هنگام مصیبت و درگذشت فرزند یا خویش یا دوستی، باید بکار بسته شود و مؤمن در این حالات باید صبر را پیشه کند و از جزع و فزع بیجا اجتناب نماید و کارهای خلاف انجام ندهد آنچنانکه پیشه انبیا و ائمه هدی و اولیا میباشد، مشتمل بر یک «مقدمه» و چهار «باب» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی امور عامة للموضوع؛ باب 1. الاعراض الحاصلة عن موت الاولاد؛ 2. الصبر و مایلحق به؛ 3. الرضا؛ 4. البکاء؛ الخاتمة: فی کتاب الصادق علیه السلام الی بنی اعمامه.
آغاز: بسمله الحمدلله الذی قضی بالفناء و الزوال علی عباده و انفذ امره فیهم علی وفق حکمته و مراد ... هو بعد فلما کان الموت هو الحادث العظیم و الامر الذی هو علی تفریق الاحبه سقیم و کان ...
انجام: افرغ الله علینا و علیکم الصبر وختم لنا و لکم بالسعادة و انقذنا و ایاکم من کل هلكة بحوله و قوته انه سمیع قریب و صلی الله علی صفوته من خلیفه محمد النبی و اهل بیته ... وعلی آله اهل العصمة و العدالة
چاپ: ایران، تهران، 1310ق، با تصحیح و مقابله حبیب الله رشتی اشکوری رودبارکی و شیخ محمدکاظم رشتی ذاکر راثی واعظ، سنگی، جیبی، 129ص (صص1-129)؛ میرزا اسماعیل خان مجدالادباء خراسانی آنرا به فارسی کرد که در طوس به سال 1321 به چاپ سنگی رسید
[الذریعة 20/21؛ ریحانة الأدب 283/3؛ کشف الحجب و الاستار 521؛ ذخائر التراث العربی الاسلامی 624/1؛ مکتبة امیرالمؤمنین 296/4؛ دنا 9: 551-553 (57 نسخه)]
شروح و حواشی:
1- تسلیة العباد فی ترجمة مسکنة الفؤاد مجد الادباء؛ خراسانی، اسماعیل بن محمد باقر (-1321)
2- ذخیرة المعاد = ترجمه مسکن الفؤاد؛ شریف قزوینی، محمد یوسف بن حسینخان (-11)
3- مسکن الفؤاد فی فقد الاجلة و الاولاد؛ سبزواری، محمد مقیم بن یحیی (-11)
4- مسکن الفؤاد (ترجمه)؛ میرزا اسماعیل
نسخههای خطی این اثر
62 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
دانشگاه
تهران
|
1017/2 | حسین بن مسلم بن حسین بن محمد شهیر به ابن شیر عاملی | نزدیک 954ق | نسخ | 17 | شناسنامه ← |
| 2 |
مجلس
تهران
|
10115/6 | تاج الدین حسین بن صاعد | با تاریخ 982ق | نستعلیق | 15 | شناسنامه ← |
| 3 |
مرکز احیاء
قم
|
1334/2 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 86 | شناسنامه ← |
| 4 |
مرعشی
قم
|
7036/3 | بیکاتب | قرن 11 | - | 28 | شناسنامه ← |
| 5 |
مرعشی
قم
|
4033/1 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 6 |
مرعشی
قم
|
15477 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 42 | شناسنامه ← |
| 7 |
مرکز احیاء
قم
|
3809/1 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 61 | شناسنامه ← |
| 8 |
رضوی
مشهد
|
3487 | نورالدین محمد بن محمد حسین | 1002ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 9 |
الهیات
مشهد
|
23725/1 | احمد بن محمد طاهر حسینی | 15 صفر1006ق | نسخ | 78 | شناسنامه ← |
| 10 |
معصومیه
قم
|
665 | بیکاتب | 7 جمادی الثانی1035ق | ثلث | 107 | شناسنامه ← |
| 11 |
رضوی
مشهد
|
32871 | فرج الله بن محمد صفی اردبیلی | 1074ق | نسخ | 51 | شناسنامه ← |
| 12 |
مرعشی
قم
|
444/3 | کرمانی، صفر | دوشنبه 27 ذیقعده 1087ق | نسخ | 65 | شناسنامه ← |
| 13 |
دانشگاه
تهران
|
8971/19 | استرآبادی، محمد باقر بن ولی | 15 رجب 1089ق | نسخ | 26 | شناسنامه ← |
| 14 |
مسجد اعظم
قم
|
2200/5 | سید محمد علی | 9ذیقعده 1091ق | نستعلیق | 60 | شناسنامه ← |
| 15 |
مجلس
تهران
|
5986/2 | بیکاتب | 1094ق | نسخ | 77 | شناسنامه ← |
| 16 |
سپهسالار
تهران
|
5838/13 | قنبر علی بن شمس الدین علی طبسی | جمعه 19 صفر 1098ق | نسخ | 25 | شناسنامه ← |
| 17 |
دانشگاه
تهران
|
3369 | حسینی، کرم الله بن عطاء الله | 5 ذیقعده 1100ق | نسخ | 58 | شناسنامه ← |
| 18 |
وزیری
یزد
|
1002/2 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 53 | شناسنامه ← |
| 19 |
ملک
تهران
|
2395/15 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 27 | شناسنامه ← |
| 20 |
وزیری
یزد
|
1452/1 | محمد رشید پسر محمد حکیم حسنی | پنجشنبه 26 ذیحجه 1102ق | نستعلیق | 65 | شناسنامه ← |
| 21 |
مجلس
تهران
|
772/3-طباطبائی | محمد باقر بن محمد هاشم اصفهانی | دوشنبه 9 رجب 1139ق | نسخ | 51 | شناسنامه ← |
| 22 |
رضوی
مشهد
|
36347 | سید حسین بن آقا محمد محسن حسینی | دوشنبه 19 رمضان(1289؟)1169ق | نسخ | 34 | شناسنامه ← |
| 23 |
ملی
تهران
|
2873/1 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 39 | شناسنامه ← |
| 24 |
مرعشی
قم
|
13096/10 | ابوالقاسم حسینی فرزند میرزا عزیز | قرن 13 | نستعلیق | 18 | شناسنامه ← |
| 25 |
مرکز احیاء
قم
|
367/3 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 37 | شناسنامه ← |
| 26 |
مرکز احیاء
قم
|
4359/1 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 46 | شناسنامه ← |
| 27 |
حجتیه
قم
|
437/1 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 28 |
ملی
تهران
|
4049/2 | بیکاتب | نیمه اول قرن 13 | نسخ | 17 | شناسنامه ← |
| 29 |
مجلس
تهران
|
588/15-طباطبائی | شهید ثانی، زین الدین بن علی (مؤلف) | قرن 13 | - | 27 | شناسنامه ← |
| 30 |
ملی
شیراز
|
ف 305/1 | محمد علی قاضی | 1212ق | - | 65 | شناسنامه ← |