شناسنامه کتابشناختی اثر
مسار الشیعة فی التواریخ الشرعیة عن الائمة المهدیة
masār-uš šī‘a fī-t tawārīx-iš šar‘īyya ‘an-il a’imma-til mahdīyya
53
نسخه ثبتشده
از قرن 4 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/59400
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #59400
پدیدآور / مؤلف:
مفید، محمد بن محمد
تاریخ و سده تألیف:
389 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 29، ص 324
تا 327
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
تاریخ معصومین
عناوین دیگر و همتراز:
تاریخ ایام مسار الشیعه و عمالها من القرب فی الشریعة
(tārīx-u ayyām-i masār-iš šī‘a wa ‘ummālu-hā min-al qurb fī-š šarī‘a)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
مشتمل بر تاریخ ایام شادی و غم و اندوه شیعیان و همچنین اعمال و عباداتی است که در روزها و شبهای ماههای سال انجام میگیرد. شیخ به علت اهمیت و شرف ماه مبارک رمضان بر دیگر شهور، کتاب را با آن شروع و به شعبان ختم نموده است. درباره نام این اثر مرحوم استاد سید عبدالعزیز طباطبایی و فاضل معاصر جناب آقای رضا مختاری تحقیقات ارزندهای ارائه کردهاند. نتیجه کلام آن دو این استکه نامگذاری کتاب به «مسار الشیعة» بر اثر برداشت نادرست از دیباچه کتاب بهوسیله متأخران صورت گرفته و از دیر باز نام کتاب «التواریخ الشرعیة» بوده است. گرچه بهدرستی روشن نیست که خود مفید چه نامی برای آن برگزیده است. نام کتاب در کشف الحجب (ص 145) «التواریخ الشریعیة عن الأئمه المهدیه» ذکر شده است.
آغاز اثر
« الحمدلله علی ما بصرنا من حکمته و هدانا الیه من سبیل رحمته و يسر لنا من طاعته و من علينا من فوائده ... اما بعد فقد وقفت ایدک الله تعالى على ما ذكرت من الحاجة الى مختصر في تاریخ ایام مسار الشيعة و اعمالها من القرب في الشريعة »
انجام اثر
« و روی ان من صلى هذه الصلاة ليلة النصف من شعبان غفرالله سبحانه ذنوبه و قضی حوائجه و اعطاه سؤله. و اتفق الفراغ من تسويد هذه الاوراق بعون الله و حسن توفیقه سادس عشر ربیع الاول سنة تسع و ثمانین و ثلاثماة على يد العبد الفقير الى الله الغنى محمد بن محمد بن النعمان اصلح الله حاله. »
سوابق و چاپهای اثر
مشار عربی، ص837؛ این کتاب از سوی کنگره بزرگداشت شیخ مفید به سال 1414ق تحقیق و در قم چاپ شده است؛ تهران، سنگی، 1315ق؛ رقعی کوچک، 42ص (صص2-43)؛ [تهران]، سنگی، 1315، رقعی، 42ص(صص2-43)؛ تبریز، سنگی، بدون تاریخ، جیبی
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
ترجمة المسار و الاحزان؛ شاه میر، اسدالله (-10)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 20/ 375
الشيخ المفيد و عطاؤه الفكرى الخالد 87-83
فهرست آثار خطی شیخ مفید در کتابخانه آیه الله مرعشی نجفی ره 117-119
معجم الآثار المخطوطة حول الامام علی بن أبی طالب 577
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● مسار الشیعة فی التواریخ الشرعیة عن الائمة المهدیة = تاریخ ایام مسار الشیعه و عمالها من القرب فی الشریعة / تاریخ معصومین / عربی
masār-uš šī‘a fī-t tawārīx-iš šar‘īyya ‘an-il a’imma-til mahdīyya = tārīx-u ayyām-i masār-iš šī‘a wa ‘ummālu-hā min-al qurb fī-š šarī‘a
مفید، محمد بن محمد، 336 - 413 قمری
mofīd, mohammad ebn-e mohammad (948 - 1023)
تاریخ تألیف: 6 ربیع الاول 389ق
مشتمل بر تاریخ ایام شادی و غم و اندوه شیعیان و همچنین اعمال و عباداتی است که در روزها و شبهای ماههای سال انجام میگیرد. شیخ به علت اهمیت و شرف ماه مبارک رمضان بر دیگر شهور، کتاب را با آن شروع و به شعبان ختم نموده است. درباره نام این اثر مرحوم استاد سید عبدالعزیز طباطبایی و فاضل معاصر جناب آقای رضا مختاری تحقیقات ارزندهای ارائه کردهاند. نتیجه کلام آن دو این استکه نامگذاری کتاب به «مسار الشیعة» بر اثر برداشت نادرست از دیباچه کتاب بهوسیله متأخران صورت گرفته و از دیر باز نام کتاب «التواریخ الشرعیة» بوده است. گرچه بهدرستی روشن نیست که خود مفید چه نامی برای آن برگزیده است. نام کتاب در کشف الحجب (ص 145) «التواریخ الشریعیة عن الأئمه المهدیه» ذکر شده است.
آغاز: الحمدلله علی ما بصرنا من حکمته و هدانا الیه من سبیل رحمته و يسر لنا من طاعته و من علينا من فوائده ... اما بعد فقد وقفت ایدک الله تعالى على ما ذكرت من الحاجة الى مختصر في تاریخ ایام مسار الشيعة و اعمالها من القرب في الشريعة
انجام: و روی ان من صلى هذه الصلاة ليلة النصف من شعبان غفرالله سبحانه ذنوبه و قضی حوائجه و اعطاه سؤله. و اتفق الفراغ من تسويد هذه الاوراق بعون الله و حسن توفیقه سادس عشر ربیع الاول سنة تسع و ثمانین و ثلاثماة على يد العبد الفقير الى الله الغنى محمد بن محمد بن النعمان اصلح الله حاله.
چاپ: مشار عربی، ص837؛ این کتاب از سوی کنگره بزرگداشت شیخ مفید به سال 1414ق تحقیق و در قم چاپ شده است؛ تهران، سنگی، 1315ق؛ رقعی کوچک، 42ص (صص2-43)؛ [تهران]، سنگی، 1315، رقعی، 42ص(صص2-43)؛ تبریز، سنگی، بدون تاریخ، جیبی
[الذریعة 20/ 375؛ الشيخ المفيد و عطاؤه الفكرى الخالد 87-83؛ فهرست آثار خطی شیخ مفید در کتابخانه آیه الله مرعشی نجفی ره 117-119؛ معجم الآثار المخطوطة حول الامام علی بن أبی طالب 577]
شرح و حواشی:
1- ترجمة المسار و الاحزان؛ شاه میر، اسدالله (-10)
نسخههای خطی این اثر
53 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
رضوی
مشهد
|
7940 | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 2 |
نمازی
خوی
|
534/4 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 3 |
مرعشی
قم
|
2070/4 عکسی | بیکاتب | بیتاریخ | - | 23 | شناسنامه ← |
| 4 |
رضوی
مشهد
|
23997 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 5 |
ملک
تهران
|
2576/5 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 14 | شناسنامه ← |
| 6 |
وزیری
یزد
|
3582/1 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 2 | شناسنامه ← |
| 7 |
ملک
تهران
|
1098/2 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 8 |
مرکز احیاء
قم
|
1757/3 | محمد حسینی مدرسی یزدی طباطبائی | با تاریخ1353ق | نستعلیق | 23 | شناسنامه ← |
| 9 |
ملی
تهران
|
25323 | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 10 |
مرعشی
قم
|
12890/2 | بیکاتب | 1393ق | نسخ | 20 | شناسنامه ← |
| 11 |
رضوی
مشهد
|
6780 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 7 | شناسنامه ← |
| 12 |
رضوی
مشهد
|
39976 | محمد تقی موسوی غضنفری | 1353ق | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 13 |
مجلس
تهران
|
18662/1 | عبدالمجید بن محمد جواد نیریزی یزدی نجفی | 1308ق | نسخ | 129 | شناسنامه ← |
| 14 |
رضوی
مشهد
|
39873 | بیکاتب | 1308ق | نسخ | 8 | شناسنامه ← |
| 15 |
مرعشی
قم
|
2105/1 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 16 |
قاضی طباطبائی
تبریز
|
بدون شماره/2 | بیکاتب | 1308ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 17 |
مجلس
تهران
|
14505/6 | حسین بن محمد جعفر عقیلی خراسانی طوسی | دوشنبه 25 شعبان1305ق | نسخ | 110 | شناسنامه ← |
| 18 |
دانشگاه
تهران
|
506/1 | حسینی تنکابنی قزوینی، زین العابدین بن ابوالحسن | پنجشنبه 7 جمادی الثانی 1304ق | نسخ | 38 | شناسنامه ← |
| 19 |
مرعشی
قم
|
882/2 | حسن بن ابراهیم یزدی اردکانی | 1289ق | نسخ | 16 | شناسنامه ← |
| 20 |
مجلس
تهران
|
15716/1 | احمد بن شیخ حسن قفطان | ربیع الاول 1280ق | نسخ | 19 | شناسنامه ← |
| 21 |
ادبیات
تهران
|
67/3- د | طهرانی، عباس علی بن محمد علی | 16محرم 1260ق | نستعلیق | 13 | شناسنامه ← |
| 22 |
رضوی
مشهد
|
20899 | حسن خوانساری | 1256ق | نسخ | 7 | شناسنامه ← |
| 23 |
مرعشی
قم
|
5657/14 | بیکاتب | با تاریخ 1187ق | نسخ | 8 | شناسنامه ← |
| 24 |
دائرة المعارف
تهران
|
873/3 | محمد مهدی بن حاجی محمد علی نیل فروش اصفهانی | رجب 1160ق | نسخ | 16 | شناسنامه ← |
| 25 |
فرهنگ و ارشاد
کاشان
|
55 | محمد کریم بن محمد صادق مجلسی | سهشنبه 19رجب 1116ق | نسخ | 24 | شناسنامه ← |
| 26 |
مرعشی
قم
|
1198/7 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 27 |
مرعشی
قم
|
11174/6 | محمد کریم بن محمد باقر، حسینی | 20 صفر 1114ق | - | 9 | شناسنامه ← |
| 28 |
رضوی
مشهد
|
13360/1 | علی بن زیدالدین عاملی | 1104ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 29 |
مرعشی
قم
|
13856/15 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 7 | شناسنامه ← |
| 30 |
مدرسه غرب
همدان
|
4756/2 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |