نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

مرآت الحق

mer’āt-ol haqq
39 نسخه ثبت‌شده از قرن 13 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/58510
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #58510
تاریخ و سده تألیف: 1236 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 28، ص 918 تا 920
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: عرفان و تصوف
عناوین دیگر و هم‌تراز:
مرآة المومنین (mer’āt-ol mo‘menīn)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

رساله‌ای متوسط دراخلاق وآداب سلوک صوفیان که در پانزده (برخی شانزده) «فصل» گردآمده است. مؤلف دراین رساله ابتدا عقاید خود را بیان ودامن خود را از عقاید انحرافی مبری دانسته است واین رساله را دربیان عقاید خود درتصوف وتناسخ وحلول و وحدت وجود نوشته است. این رساله ادامه مراحل السالکین است که درواقع از فصل نهم شروع می‌شود وچون با بسمله وتمت شروع واتمام پذیرفته وهمچنین جدا هم چاپ شده و دوکتاب محسوب شد. این فصول عبارتند از: 1. تعیین صوفی درکلام علمای امامیه؛ 2. بیان تحقیقاتی که ضعیف معروض می‌دارد؛ 3. تحقیق صوفی ومتصوف چنانچه بعضی اکابر فرموده‌اند؛ 4. نقل کلام علامه حلی؛ 5. دراین که صوفی حقیقی نمی‌شود که ازاهل سنت باشد؛ 6. کیفیت سلوک (ده فصل)؛ 7. درسه فائده؛ 8 درنقل برخی کلام محققین (مجلسی اول ودوم)؛ 9. درنقل کلمات فیض کاشانی؛ 10. درنقل کلمات شیخ بهایی؛ 11. درنقل کلمات جمعی دیگر؛ 12. بیان سیرمعکوس؛ 13. بیان تعریف عظمت وجلالت دل صاحب دل؛ 14. اطوار سبع المثانی وتجلی؛ 15. بیان منامات و واقعات. (ابوالفضل حافظیان)
آغاز اثر
« بسمله الحمدلله و السلام علی عباده الذین اصطفی سیّما علی نبیه المجتبی و رسوله المصطفی ... و بعد بر ارباب الباب ظاهره هویدا باشد که اقل العباد علماً و عملاً »
انجام اثر
« که الله نیز اسم ذات است اگر دلالت کند بر ذات به اعتبار صفتی از صفات او را اسماء و صفات گویند و اگر به اعتبار فعلی از افعال باشد مثل خالق و رازق او را افعال گویند »
سوابق و چاپ‌های اثر
این کتاب به همت مرحوم ذوالریاستین حاج میرزا عبدالحسین مونس علی در 1315 و دیگر بار با مقدمه و تصحیح دکتر جواد نوربخش در 1353 به چاپ رسیده.
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
نسخه‌های منزوی 1371/2 الذریعة 268/20و269 رسائل مجذوبیه ص 43 فهرستواره منزوی 848/8 دنا، ج9، ص344-345 (35 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● مرآت الحق = مرآة المومنین / عرفان و تصوف / فارسی mer’āt-ol haqq = mer’āt-ol mo‘menīn مجذوبعلی شاه، محمد جعفر بن صفر، 1175 - 1238 قمری majzūb-‘alī-šāh, mohammad ja‘far ebn-e safar (1762 - 1823) تاریخ تألیف: 1236ق رساله‌ای متوسط دراخلاق وآداب سلوک صوفیان که در پانزده (برخی شانزده) «فصل» گردآمده است. مؤلف دراین رساله ابتدا عقاید خود را بیان ودامن خود را از عقاید انحرافی مبری دانسته است واین رساله را دربیان عقاید خود درتصوف وتناسخ وحلول و وحدت وجود نوشته است. این رساله ادامه مراحل السالکین است که درواقع از فصل نهم شروع می‌شود وچون با بسمله وتمت شروع واتمام پذیرفته وهمچنین جدا هم چاپ شده و دوکتاب محسوب شد. این فصول عبارتند از: 1. تعیین صوفی درکلام علمای امامیه؛ 2. بیان تحقیقاتی که ضعیف معروض می‌دارد؛ 3. تحقیق صوفی ومتصوف چنانچه بعضی اکابر فرموده‌اند؛ 4. نقل کلام علامه حلی؛ 5. دراین که صوفی حقیقی نمی‌شود که ازاهل سنت باشد؛ 6. کیفیت سلوک (ده فصل)؛ 7. درسه فائده؛ 8 درنقل برخی کلام محققین (مجلسی اول ودوم)؛ 9. درنقل کلمات فیض کاشانی؛ 10. درنقل کلمات شیخ بهایی؛ 11. درنقل کلمات جمعی دیگر؛ 12. بیان سیرمعکوس؛ 13. بیان تعریف عظمت وجلالت دل صاحب دل؛ 14. اطوار سبع المثانی وتجلی؛ 15. بیان منامات و واقعات. (ابوالفضل حافظیان) آغاز: بسمله الحمدلله و السلام علی عباده الذین اصطفی سیّما علی نبیه المجتبی و رسوله المصطفی ... و بعد بر ارباب الباب ظاهره هویدا باشد که اقل العباد علماً و عملاً انجام: که الله نیز اسم ذات است اگر دلالت کند بر ذات به اعتبار صفتی از صفات او را اسماء و صفات گویند و اگر به اعتبار فعلی از افعال باشد مثل خالق و رازق او را افعال گویند چاپ: این کتاب به همت مرحوم ذوالریاستین حاج میرزا عبدالحسین مونس علی در 1315 و دیگر بار با مقدمه و تصحیح دکتر جواد نوربخش در 1353 به چاپ رسیده. [نسخه‌های منزوی 1371/2؛ الذریعة 268/20و269؛ رسائل مجذوبیه ص 43؛ فهرستواره منزوی 848/8؛ دنا، ج9، ص344-345 (35 نسخه)]

نسخه‌های خطی این اثر

39 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
31
ملک
تهران
2113 بی‌کاتب 22 ذیحجه1285ق نستعلیق 186 شناسنامه ←
32
مرعشی
قم
2333 محمد علی اصفهانی نعمت اللهی (مهجور) جمعه 14 ربیع الاول 1291ق نسخ 230 شناسنامه ←
33
مجلس
تهران
158-فیروز محمد موسوی مشهور به «هندی» دوشنبه 22 محرم 1297ق نسخ 70 شناسنامه ←
34
موزه آستان حضرت عبدالعظیم
تهران
27 محمد بن عبدالکریم نعمت اللهی 1302ق شکسته نستعلیق 167 شناسنامه ←
35
مرعشی
قم
7020 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 151 شناسنامه ←
36
مجلس
تهران
2116 بی‌کاتب بی‌تاریخ تحریری، بی‌کا، بی‌تا 539 شناسنامه ←
37
مجلس
تهران
3922/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 13 شناسنامه ←
38
مسجد اعظم
قم
741 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 143 شناسنامه ←
39
مسجد اعظم
قم
1046/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق، شکسته 89 شناسنامه ←