المدخل فی اصول الفقه

● المدخل فی اصول الفقه = المناظرة / اصول فقه / عربی al-madxal fī usūl-il fiqh = al-munāẓira مرغینانی، عبدالعزیز بن عمر، قرن 5 ق marqīnānī, ‘abd-ol-‘azīz ebn-e ‘omar(- 11c) مختصری است در اصول فقه بر پایه قواعد مناظره، مؤلف خود نامی بر این کتاب ننهاده است ولی بر پشت برگ آغاز نسخه به خطی کهن، نام «المدخل فی اصول الفقه» بر کتاب نهاده شده است که ظاهراً برگرفته از عبارت مؤلف در پایان کتاب باشد که با عبارت «هذا القدر مدخل الى معرفة اصول الفقه» ختم کتاب را اعلام می‌کند.بنا به یادداشت کهنی که بر پشت برگ آغاز وجود دارد صاحب این کتاب، تألیف دیگری به نام «المحیط» دارد و از او با عنوان «صاحب المحیط» یاد می‌کند.به گفته حاج خلیفه، اتقانی در المأذون، کتاب المحیط را به عبدالعزیز بن عمر بن مازه نسبت می‌دهد و سپس بر آن خرده می‌گیرد که «المحیط» متعلق به برهان الدین محمود بن احمد بن عبدالعزیز، نوه مؤلف المدخل است و این اشتباهی است ناشی از اشتراک جد و نوه در لقب «برهان الدین». اما نظر به قدمت نسخه و سندیت یادداشت مزبور در باب نسبت المحیط به عبدالعزیز بن عمر و همسو بودن آن با گفته اتقانی در المأذون، باید با تأمل بیشتری در قول اتقانی نگریست. آغاز: بسمله الحمدلله مستحق الحمد حتى لا انقطاع و مستوجب الشکر بأقصى ما يستطاع ... قال الشيخ الامام الاجل برهان الائمة و سراج الامة ... اعلم ان المناظرة فی احکام الشريعة لتبيين الحق و رفع الشبه ... فاردت ان ابين فصولاً هی متداوله بين اهل النظر ... فان المناظرة انما تقوم بالسؤال و الجواب جميعاً فلابد من معرفة حدهما ... انجام: و هذا القدر مدخل الى معرفة اصول الفقه و به كفاية لما تحتاج اليه فی النظر عن الكثير لمن اتقنها و عرفها بجد و تأمل و الله اعلم بالصواب.