نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

المختصر فی معرفة التقاویم

al-muxtaṣar fī ma‘rifat-it taqāwīm
26 نسخه ثبت‌شده از قرن 8 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/58003
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #58003
تاریخ و سده تألیف: 657 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 28، ص 603 تا 605
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: هیئت
عناوین دیگر و هم‌تراز:
ثلاثون فصل (ṯalātūna faṣl) سی فصل (sī fasl) مختصر در معرفت تقویم (moxtasar dar ma‘refat-e taqvīm)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

مؤلف نخست آن را به عربی نوشته، سپس خود آن را در 658قبه فارسی درآورده است. در تقویم و اصطلاح‌های ستاره‌شناسی و سعد و نحس کواکب و میمون و نامیمون بودن روزها، در سی«فصل»: 1. حساب الجمل و هو على ترتیب ابجد؛ 2. ایام الجمعات و هی ایام الاسابیع؛ 3. تاریخ العرب؛ ... 5. تاریخ الفرس؛ ... 10. الجوزهر و عرض القمر و الکواکب؛ ... 15. ظهور الکواکب و اختفائها؛ ... 20. حدود الکواکب؛ ... 25. البیوت الاثنی عشر؛ ... 30. اصول یحتاج الیها فی الاختیارات. (احمد منزوی)
آغاز اثر
« هذا مختصر فی معرفة التقاویم مشتمل على ثلاثین فصلا صنفه علامة العالم ... الفصل الاول فی حساب الجمل »
انجام اثر
« و لیرجع من اراد الزيادة عليه إلى الكتب المؤلفة فى هذا الفن. »
سوابق و چاپ‌های اثر
متن فارسی به سال 1321 ق درتهران به چاپ رسیده است.
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
شرح سی فصل؛ کاشغری، محمد بن محمد (-705) شرح ثلاثون فصلا = شرح المختصر فی معرفة التقويم؛ نظام الاعرج، حسن بن محمد (-728) وسیله = احسن الوسيله؛ سید منجم، محمد حسین بن محمد (-9) شرح سی فصل؛ طبری، بدرالدین (-9) تحفه نظامیه = شرح سی فصل؛ رویانی لاهیجی، عبدالقادر بن حسن (844-925) ربیع المنجمین فی شرح الفصول الثلاثین = شرح سی فصل؛ میرزا رضی بن محمد شفیع (-11) شرح سی فصل = شرح معرفت تقویم؛ بسمل شیرازی، علی اکبر بن علی (1187-1263) معالم النجوم موسوی؛ مازندرانی، زکریا بن حسین (-13) شرح سی فصل؛ کوکانی، عبدالعلی بن احمد (-1325) شرح المختصر فی معرفة التقاویم = شرح مختصر الهيئة؛ محمد علی بن حسن شرح سی فصل؛ عبدالواحد بن محمد شرح سی فصل؛ مولانا عبدالصمد شرح المختصر فی معرفة التقاویم شرح المختصر فی معرفة التقاویم = شرح مختصر الهيئة شرح ثلاثون فصلا شرح سی فصل(4عنوان) مقدمه معرفت تقویم در سی فصل ملخص سی فصل
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
کشف الظنون، حاجی خلیفه 1010/2، که مترجم را محمد بن محمد کاشغری دانسته است نسخه‌های منزوی 309/1 مشترک پاکستان 282/1 هدیة العارفین 131/2 دنا 9: 222-221 (24 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● المختصر فی معرفة التقاویم = ثلاثون فصل = سی فصل = مختصر در معرفت تقویم / هیئت / عربی al-muxtaṣar fī ma‘rifat-it taqāwīm = ṯalātūna faṣl = sī fasl = moxtasar dar ma‘refat-e taqvīm نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد، 597 - 672 قمری naṣīr-od-dīn-e tūsī, mohammad ebn-e mohammad (1201 - 1274) تاریخ تألیف: 657ق مؤلف نخست آن را به عربی نوشته، سپس خود آن را در 658قبه فارسی درآورده است. در تقویم و اصطلاح‌های ستاره‌شناسی و سعد و نحس کواکب و میمون و نامیمون بودن روزها، در سی«فصل»: 1. حساب الجمل و هو على ترتیب ابجد؛ 2. ایام الجمعات و هی ایام الاسابیع؛ 3. تاریخ العرب؛ ... 5. تاریخ الفرس؛ ... 10. الجوزهر و عرض القمر و الکواکب؛ ... 15. ظهور الکواکب و اختفائها؛ ... 20. حدود الکواکب؛ ... 25. البیوت الاثنی عشر؛ ... 30. اصول یحتاج الیها فی الاختیارات. (احمد منزوی) آغاز: هذا مختصر فی معرفة التقاویم مشتمل على ثلاثین فصلا صنفه علامة العالم ... الفصل الاول فی حساب الجمل انجام: و لیرجع من اراد الزيادة عليه إلى الكتب المؤلفة فى هذا الفن. چاپ: متن فارسی به سال 1321 ق درتهران به چاپ رسیده است. [کشف الظنون، حاجی خلیفه 1010/2، که مترجم را محمد بن محمد کاشغری دانسته است؛ نسخه‌های منزوی 309/1؛ مشترک پاکستان 282/1؛ هدیة العارفین 131/2؛ دنا 9: 222-221 (24 نسخه)] شرح و حواشی: 1- شرح سی فصل؛ کاشغری، محمد بن محمد (-705) 2- شرح ثلاثون فصلا = شرح المختصر فی معرفة التقويم؛ نظام الاعرج، حسن بن محمد (-728) 3- وسیله = احسن الوسيله؛ سید منجم، محمد حسین بن محمد (-9) 4- شرح سی فصل؛ طبری، بدرالدین (-9) 5- تحفه نظامیه = شرح سی فصل؛ رویانی لاهیجی، عبدالقادر بن حسن (844-925) 6- ربیع المنجمین فی شرح الفصول الثلاثین = شرح سی فصل؛ میرزا رضی بن محمد شفیع (-11) 7- شرح سی فصل = شرح معرفت تقویم؛ بسمل شیرازی، علی اکبر بن علی (1187-1263) 8- معالم النجوم موسوی؛ مازندرانی، زکریا بن حسین (-13) 9- شرح سی فصل؛ کوکانی، عبدالعلی بن احمد (-1325) 10- شرح المختصر فی معرفة التقاویم = شرح مختصر الهيئة؛ محمد علی بن حسن 11- شرح سی فصل؛ عبدالواحد بن محمد 12- شرح سی فصل؛ مولانا عبدالصمد 13- شرح المختصر فی معرفة التقاویم 14- شرح المختصر فی معرفة التقاویم = شرح مختصر الهيئة 15- شرح ثلاثون فصلا 16- شرح سی فصل(4عنوان) 17- مقدمه معرفت تقویم در سی فصل 18- ملخص سی فصل

نسخه‌های خطی این اثر

26 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
دانشگاه
تهران
462/2(آ)-463/22(ب)-ف بی‌کاتب پنج‌شنبه 17 رمضان753ق - 4 شناسنامه ←
2
مرعشی
قم
2116/22 عکسی نامشخص - - - شناسنامه ←
3
مجلس
تهران
1417/2 بی‌کاتب شوال759ق نستعلیق 13 شناسنامه ←
4
مجلس
تهران
3121/1 بی‌کاتب قرن 9 نستعلیق 20 شناسنامه ←
5
دانشگاه
تهران
4231/2-ف نامشخص - - - شناسنامه ←
6
فاضل
خوانسار
239/6 بی‌کاتب اوایل شعبان829ق نسخ 21 شناسنامه ←
7
مرعشی
قم
7774/3 بی‌کاتب چهارشنبه 27 رمضان866ق نستعلیق 20 شناسنامه ←
8
گلپایگانی
قم
1638-9/188 بی‌کاتب 2 رمضان871ق نستعلیق 15 شناسنامه ←
9
مرکز احیاء
قم
186/8 نامشخص - - - شناسنامه ←
10
ملی
تهران
2575/5 محمود بن علی بن علاء الدین ترکستانی 888ق - 10 شناسنامه ←
11
موزه ملی
تهران
4330/4 طارمی 906ق نستعلیق 18 شناسنامه ←
12
رضوی
مشهد
37758 درویش علی بن درویش محمود 17 ربیع الاول 943ق نستعلیق 11 شناسنامه ←
13
دائرة المعارف
تهران
36/3 بی‌کاتب قرن 11 نسخ 26 شناسنامه ←
14
مجلس
تهران
1805/50 بی‌کاتب چهارشنبه 7 صفر 1081ق نسخ 10 شناسنامه ←
15
مجلس
تهران
4900/66 بی‌کاتب چهارشنبه 7 صفر 1081ق نسخ 6 شناسنامه ←
16
رضوی
مشهد
18580 بی‌کاتب 1081-1098ق شکسته نستعلیق، نستعلیق، نسخ - شناسنامه ←
17
مجلس
تهران
6823/2 ابراهیم بن سلمان حسینی ربیع الاول 1118ق نستعلیق 15 شناسنامه ←
18
الهیات
تهران
647/4 عظیم آبادی، سیام لال شوال1175ق، سال بیست هفتم جلوس محمد شاه برای میر محمد نیاز در مرشد آباد نستعلیق 12 شناسنامه ←
19
مرکز احیاء
قم
2337/40 نامشخص - - - شناسنامه ←
20
نوربخش
تهران
806/2 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق، نسخ 24 شناسنامه ←
21
وزیری
یزد
1434 بی‌کاتب 1209ق نسخ 24 شناسنامه ←
22
کاظمینی
یزد
161/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 17 شناسنامه ←
23
ملی
شیراز
ف/ 398/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 15 شناسنامه ←
24
مسجد اعظم
قم
1333/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 8 شناسنامه ←
25
رضوی
مشهد
18580 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
26
جامع کبیر
یزد
35 نامشخص - - - شناسنامه ←