نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

کنز المعانی فی شرح حرز الامانی

kanz-ul ma‘ānī fī š.-i ḥirz-il amānī
7 نسخه ثبت‌شده از قرن 8 تا 9 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/54476
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #54476
تاریخ و سده تألیف: 697 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 26، ص 848 تا 849
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: تجوید
عناوین دیگر و هم‌تراز:
شرح الشاطبیة (š.-uš šāṭibīyya)
اثر مرتبط / وابسته به: حرز الامانی و وجه التهانی = قصیدة الشاطبیة؛ شاطبی، قاسم بن فیره (538-590)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

این کتاب بهترین و مفصل‌ترین شرح بر قصیده شاطبیه (حرزالامانی) است و از سه جنبه به شرح پرداخته: 1. جنبه لغوی و اعراب، 2. شرح معانی، 3. توجیه وجوه قرآآت و ذکر قرائت مختار خود. آنرا مصدر داشته به فصلی در شناختن جهت اختلاف قرآآت و تحریص بر تعلیم فن قرائت و ترجمه احوال شاطبی ناظم قصیده و آنرا مذیل داشته به دو «فصل»: فصل 1. در بیان انساب آن قبائل عربی که لغات این کتاب را از آنها نقل کرده؛ فصل 2. در ترجمه مختصر احوال شیوخ قرائی که در این کتاب ذکر شده اند. مؤلف این قصیده را به دو واسطه از ناظم آن روایت می‌کند. نخست از ابواحمد عبدالصمد بغدادی شنیده و او از ابوعبدالله محمد بن یوسف قرطبی و او از ناظم قصیده شاطبی و هم از عبدالله بن ابراهیم بن محمود جزری و او قصیده متن را بر ابوالقاسم عیسی بن ابی الحزم امام جامع الانور و او قصیده را نزد ناظم خوانده است. کتاب مرتب است بر دو بخش: بخش 1.بیان اصول، بخش 2. در فرش الحروف ... . (مهدی ولائی)
آغاز اثر
« بسمله. اللهم یسر و اعن یا کریم الحمدلله مبدی الامم و منشئ الرمم الذی علم بالقلم ... و بعد فان فضیلة العلم بینة لاتتقنع و مزیته جلية لا تتلفع »
انجام اثر
« و هذا آخر ما يسر الله ... من الوصول في الكلام على الاصول فنسال الله الكريم رب العرش العظيم ان يوفقنا الله لاكمال الكلام على الفرش و ان يدخلنا في عباده الصالحين و الحمدلله رب العالمين و صلواته على سيدنا محمد خاتم النبين و على آله و صحبه اجمعين »
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
کشف الظنون 646/1 قاهره فؤاد سید 266/2 الاوقاف العامة بغداد 33/1

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● کنز المعانی فی شرح حرز الامانی = شرح الشاطبیة / تجوید / عربی kanz-ul ma‘ānī fī š.-i ḥirz-il amānī = š.-uš šāṭibīyya جعفری، ابراهیم بن عمر، 640 - 732 قمری ja‘barī, ebrāhīm ebn-e ‘omar (1243 - 1332) وابسته به: حرز الامانی و وجه التهانی = قصیدة الشاطبیة؛ شاطبی، قاسم بن فیره (538-590) تاریخ تألیف: 697ق این کتاب بهترین و مفصل‌ترین شرح بر قصیده شاطبیه (حرزالامانی) است و از سه جنبه به شرح پرداخته: 1. جنبه لغوی و اعراب، 2. شرح معانی، 3. توجیه وجوه قرآآت و ذکر قرائت مختار خود. آنرا مصدر داشته به فصلی در شناختن جهت اختلاف قرآآت و تحریص بر تعلیم فن قرائت و ترجمه احوال شاطبی ناظم قصیده و آنرا مذیل داشته به دو «فصل»: فصل 1. در بیان انساب آن قبائل عربی که لغات این کتاب را از آنها نقل کرده؛ فصل 2. در ترجمه مختصر احوال شیوخ قرائی که در این کتاب ذکر شده اند. مؤلف این قصیده را به دو واسطه از ناظم آن روایت می‌کند. نخست از ابواحمد عبدالصمد بغدادی شنیده و او از ابوعبدالله محمد بن یوسف قرطبی و او از ناظم قصیده شاطبی و هم از عبدالله بن ابراهیم بن محمود جزری و او قصیده متن را بر ابوالقاسم عیسی بن ابی الحزم امام جامع الانور و او قصیده را نزد ناظم خوانده است. کتاب مرتب است بر دو بخش: بخش 1.بیان اصول، بخش 2. در فرش الحروف ... . (مهدی ولائی) آغاز: بسمله. اللهم یسر و اعن یا کریم الحمدلله مبدی الامم و منشئ الرمم الذی علم بالقلم ... و بعد فان فضیلة العلم بینة لاتتقنع و مزیته جلية لا تتلفع انجام: و هذا آخر ما يسر الله ... من الوصول في الكلام على الاصول فنسال الله الكريم رب العرش العظيم ان يوفقنا الله لاكمال الكلام على الفرش و ان يدخلنا في عباده الصالحين و الحمدلله رب العالمين و صلواته على سيدنا محمد خاتم النبين و على آله و صحبه اجمعين [کشف الظنون 646/1؛ قاهره فؤاد سید 266/2؛ الاوقاف العامة بغداد 33/1]

نسخه‌های خطی این اثر

7 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
ملی
تهران
4100 بی‌کاتب قرن 8 نسخ 167 شناسنامه ←
2
مرعشی
قم
3775 اسعد بن محمد بن احمد بن محمد بن محمود بن احمد ابن محمد کرمانی دوشنبه سلخ رجب 764ق نسخ 352 شناسنامه ←
3
ادبیات
تهران
251 حکمت ابوالفتوح محمد بن عطاء الله بن عبدالکریم بن نصرالله جرهی سبزواری شنبه 5 محرم 786ق نسخ - شناسنامه ←
4
دانشگاه
تهران
5227/1 بی‌کاتب قرن 8 و 9 نسخ - شناسنامه ←
5
رضوی
مشهد
3085 طاهر بن عرب بن ابراهیم حافظ اصفهانی 23 شوال 819ق نسخ 353 شناسنامه ←
6
مجلس
تهران
7127 حسن بن ابی یزید بن حسن شنبه 15 صفر 894ق نسخ 337 شناسنامه ←
7
دائرة المعارف
تهران
1516-عکسی محمد بن قوام بن رشید چهارشنبه 15 ربیع الاول نسخ 808 شناسنامه ←