القانونچه

● القانونچه = المختصر فی صناعة الطب = المختصر فی الطب / طب / عربی al-qānūnča = al-muxtaṣar fī ṣinā‘at-it ṭibb = al-muxtaṣar fī-t ṭibb چغمینی، محمود بن محمد، - 745؟ قمری čaqmīnī, mahmūd ebn-e mohammad ( - 1345) در قواعد کلی طب نظری و عملی که از کتاب قانون بوعلی سینا گزین نموده است؛ بسیار مختصر و شامل ده «مقاله» و هر کدام دارای چند «فصل»: مقاله 1. الامور الطبيعية (پنج فصل)؛ 2. تشريح الاعضاء (هفت فصل)؛ 3. بیان احوال بدن الانسان و اسبابها (پنج فصل)؛ 4. النبض و البول (شش فصل)؛ 5. تدبیر الاصحاء و علاج المرضى على وجه کلی (ده فصل)؛ 6. امراض الراس (سیزده فصل)؛ 7. امراض الاعضاء من الصدر الى اسفل السرة (هجده فصل)؛ 8. امراض بقية الاعضاء (نه فصل)؛ 9. علل الظاهرة للجسد و الحميات (هشت فصل)؛ 10. قوى الاطعمة و الاشربة المالوفة (سیزده فصل). آغاز: بسمله، الحمد لله رب العالمين و الصلوة و السلام علی محمد المصطفی و آله و بعد فهذا مختصر مشتمل على زبدة ما يجب استحضاره من صناعت الطب انتخبته من كتب المتقدمين و رتبته على عشرة مقالات المقالة الاول فى الامور الطبيعية و هی مشتمل علی فصول الفصل الاول في الاركان الامزجة ... انجام: و ماء الرمان و السماق و التفاح و قوتها مثل عصاراتها و الحلوا فالعسل معين للهضم و العجين غليظة مولد لسدد. چاپ: ایران، سنگی، 1304، جیبی؛ ایران، سنگی، 1306، جیبی؛ دارالسلطنه اصفهان، سنگی، 1327، جیبی؛ دارالسلطنه تبریز، سنگی، 1318، جیبی، 72ص(صص13-85) [نسخه‌های منزوی 154؛ الطب الصيدليه ص 252-256؛ فهرستواره منزوی 3622/5؛ دنا 8: 33-29 (165 نسخه)] شرح و حواشی: 1- شرح القانونچه؛ فاضل بغدادی، یوسف (-8) 2- شرح القانونچه؛ استرآبادی، حسین بن محمد (-9) 3- شرح القانونچه؛ شفایی جیلی، حسن بن ولی (-9) 4- شرح القانونچه؛ طبیب، محمد بن محمد (-10) 5- قانونچه (ترجمه)؛ شاه ارزانی، محمد اکبر بن محمد (-1134) 6- مفرح القلوب = شرح قانونچه؛ شاه ارزانی، محمد اکبر بن محمد (-1134) 7- المفرح القوامی = مفرح القوام = قانونچه منظوم؛ حسینی سیفی، محمد بن محمد مهدی (-1150) 8- شرح القانونچه؛ طبیب، اسکندر بن میر فیض (981-11) 9- تحقيق القواعد = شرح قانونچه؛ حاذق هروی، جنیدالله (-1259) 10- التحفة الناصرية = شرح قانونچه؛ سلطان الحكماء، ابوالقاسم بن جعفر (1245-1322) 11- شرح قانونچه؛ حسینی همدانی، محمد بن موسی (-1349) 12- زبدة النكات فی شرح الکلیات؛ علوی شیرازی، ابوالحسین بن محمد هادی 13- قانونچه (ترجمه)؛ منجم، شمس بن حسن 14- فراید الکلام؛ طبیب حسینی، عبدالرسول بن زین العابدین 15- حل القانونچه = شرح قانونچه 16- شرح القانونچه (10 عنوان) 17- قانونچه (ترجمه) 18- وافیه در طب = انتخاب قانونچه