شناسنامه کتابشناختی اثر
الاسباب و العلامات
al-asbāb wa-l ‘alāmāt
31
نسخه ثبتشده
از قرن 7 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/4826
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #4826
پدیدآور / مؤلف:
سمرقندی، محمد بن علی
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 3، ص 223
تا 226
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
طب
عناوین دیگر و همتراز:
اسباب العلل و علاجها و علاماتها
(asbāb-ul ‘ilal wa ‘alāj-u-hā wa ‘alāmāt-u-hā)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
کتابی است در بیماریهای بدن از سر تا قدم و علامت هر یک از آنها و چگونگی درمان آنها بر اساس کتب مشاهیر اطبا به خصوص «قانون» ابنسینا و «معالجات» بقراطی و «کامل الصناعه» علی بن عباس مجوسی اهوازی، که آن را برای تسهیل مراجعه شخصی به مطالب مهم طبی در مواقع ضروری برای خود ترتیب داده بوده است و خود میگوید: «این یادداشتها را برای کارهای خود گرد آورده و به سفارش محمد بن زکریای رازی عمل نمودهام که گفته طبیب باید آنچه را که بدان احتیاج دارد در جنگی فراهم آورد تا در وقت حاجت به آن مراجعه نماید». بر این کتاب برهان الدین نفیس بن عوض کرمانی شرح مفصل و معروفی نوشت.
آغاز اثر
« الحمدلله علی نعمه السابقة و ایادیه اللاحقة حمداً یمتری من انعامه المزید و الصلاة و السلام علی خیر خلقه محمد و آله »
انجام اثر
« أو بماء العسل و زهر الخنثى من تریاقاته و ربما کفی فیه استعمال الملح و الخل علی موضع العضة »
سوابق و چاپهای اثر
کلکته، چاپ سنگی، 755ص، 1836م؛ لکنهو، چاپ سنگی، 1879م.
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
شرح الاسباب و العلامات = شرح نفیسی؛ نفیس کرمانی، نفیس بن عوض (-842)
طب اکبری = تشریح طب اکبری = طب الاکبر؛ شاه ارزانی، محمد اکبر بن محمد (-1134)
شرح الاسباب و العلامات (ترجمه)؛ تنکابنی، احمد بن محمد حسین (-13)
الاسباب و العلامات (ترجمه)؛ آقا کوچک، عباس بن محمد کاظم (-13)
شرح الاسباب و العلامات؛ هرندی، محمد عابد
الاسباب و العلامات (مختصر)
حاشیة شرح الاسباب و العلامات؛ رکن الدین
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
کتابشناسی نسخ خطی پزشکی ایران ص 18
کشف الظنون 77/1
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● الاسباب و العلامات = اسباب العلل و علاجها و علاماتها / طب / عربی
al-asbāb wa-l ‘alāmāt = asbāb-ul ‘ilal wa ‘alāj-u-hā wa ‘alāmāt-u-hā
سمرقندی، محمد بن علی، - 619 قمری
samarqandī, mohammad ebn-e ‘alī (- 1223)
کتابی است در بیماریهای بدن از سر تا قدم و علامت هر یک از آنها و چگونگی درمان آنها بر اساس کتب مشاهیر اطبا به خصوص «قانون» ابنسینا و «معالجات» بقراطی و «کامل الصناعه» علی بن عباس مجوسی اهوازی، که آن را برای تسهیل مراجعه شخصی به مطالب مهم طبی در مواقع ضروری برای خود ترتیب داده بوده است و خود میگوید: «این یادداشتها را برای کارهای خود گرد آورده و به سفارش محمد بن زکریای رازی عمل نمودهام که گفته طبیب باید آنچه را که بدان احتیاج دارد در جنگی فراهم آورد تا در وقت حاجت به آن مراجعه نماید». بر این کتاب برهان الدین نفیس بن عوض کرمانی شرح مفصل و معروفی نوشت.
آغاز: الحمدلله علی نعمه السابقة و ایادیه اللاحقة حمداً یمتری من انعامه المزید و الصلاة و السلام علی خیر خلقه محمد و آله
انجام: أو بماء العسل و زهر الخنثى من تریاقاته و ربما کفی فیه استعمال الملح و الخل علی موضع العضة
چاپ: کلکته، چاپ سنگی، 755ص، 1836م؛ لکنهو، چاپ سنگی، 1879م.
[کتابشناسی نسخ خطی پزشکی ایران ص 18؛ کشف الظنون 77/1]
شرح و حواشی:
1- شرح الاسباب و العلامات = شرح نفیسی؛ نفیس کرمانی، نفیس بن عوض (-842)
2- طب اکبری = تشریح طب اکبری = طب الاکبر؛ شاه ارزانی، محمد اکبر بن محمد (-1134)
3- شرح الاسباب و العلامات (ترجمه)؛ تنکابنی، احمد بن محمد حسین (-13)
4- الاسباب و العلامات (ترجمه)؛ آقا کوچک، عباس بن محمد کاظم (-13)
5- شرح الاسباب و العلامات؛ هرندی، محمد عابد
6- الاسباب و العلامات (مختصر)
7- حاشیة شرح الاسباب و العلامات؛ رکن الدین
نسخههای خطی این اثر
31 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
مرعشی
قم
|
6200 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 49 | شناسنامه ← |
| 2 |
مسجد اعظم
قم
|
1963/4 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 111 | شناسنامه ← |
| 3 |
وزیری
یزد
|
3170 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 158 | شناسنامه ← |
| 4 |
گلپایگانی
قم
|
8492-57/162 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 108 | شناسنامه ← |
| 5 |
مرکز مطالعات
قم
|
326 | بیکاتب | 14 شوال 1283ق | نسخ | 143 | شناسنامه ← |
| 6 |
علوم پزشکی
تهران
|
17 | میرزا رحیم بن طبیب بن ملا مهدی ساکن مدرسه جامع رشت | سهشنبه 18 ربیع الاول 1234ق | تحریری | 442 | شناسنامه ← |
| 7 |
ملی
تهران
|
3815/1 | ابنمحمد خضر موکئی الغ محمد حسین | 1139ق | نسخ | 163 | شناسنامه ← |
| 8 |
مفتاح
تهران
|
337/1 | محمد حسین بن محمد خضر موکینی | صفر 1139ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 9 |
ملک
تهران
|
4457 | یونس بن منصور حسینی | 23 رجب 1087ق | نسخ | 236 | شناسنامه ← |
| 10 |
گلپایگانی
قم
|
7789-39/169 | حکیم محمد کاظم گیلانی | اوایل محرم 1080ق | نستعلیق | 22 | شناسنامه ← |
| 11 |
ملی
تهران
|
2499 | صلاح بن عبدالخالق و فرزندش عبدالله بن صلاح | 1038ق | نسخ | 283 | شناسنامه ← |
| 12 |
رضوی
مشهد
|
9841 | بیکاتب | 1026ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 13 |
رضوی
مشهد
|
9841 | بیکاتب | ربیع الاول 1026ق | نسخ | 156 | شناسنامه ← |
| 14 |
گوهرشاد
مشهد
|
578 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 15 |
مرعشی
قم
|
14384 | نصوح بسنوی | 999ق | نسخ | 175 | شناسنامه ← |
| 16 |
وزیری
یزد
|
947 | بیکاتب | قرن 10 | نسخ | 171 | شناسنامه ← |
| 17 |
ملک
تهران
|
4788/4 | بیکاتب | قرن 10 | نستعلیق، نسخ | - | شناسنامه ← |
| 18 |
علوم پزشکی
تهران
|
16 | بیکاتب | قرن 10، محشی | نسخ | 281 | شناسنامه ← |
| 19 |
مجلس
تهران
|
1047 ط | بیکاتب | 832ق | نستعلیق | 189 | شناسنامه ← |
| 20 |
مرعشی
قم
|
3513 | علی بن عبدالله بن علی حاجی | شعبان 828ق | نسخ | 128 | شناسنامه ← |
| 21 |
خانقاه احمدیه
شیراز
|
105 | بیکاتب | 806ق | - | - | شناسنامه ← |
| 22 |
نخجوانی، حسین
تبریز
|
2 | بیکاتب | قرن 9 | - | - | شناسنامه ← |
| 23 |
رضوی
مشهد
|
13995 | بیکاتب | شنبه 3 جمادی الاول 779ق | نسخ | 149 | شناسنامه ← |
| 24 |
علامه طباطبائی
شیراز
|
1144 | ضیاء بن کمال | 15 رجب 754ق | تعلیق | - | شناسنامه ← |
| 25 |
مجلس
تهران
|
536/6 | مظهرالدین بن نصیر طبیب | ربیع الثانی 746ق | نسخ | 97 | شناسنامه ← |
| 26 |
رضوی
مشهد
|
8750 | بیکاتب | اواخر قرن 7 و اوایل قرن 8 | نسخ | 119 | شناسنامه ← |
| 27 |
مجلس
تهران
|
1126 | بیکاتب | قرن 8 | نسخ | 170 | شناسنامه ← |
| 28 |
ملی
تهران
|
3778/1 | محمد بن محمود منشی | 698ق | نسخ | 221 | شناسنامه ← |
| 29 |
مرعشی
قم
|
8036 | محمود بن مختار اتابکی | اوایل صفر 687ق | نسخ | 186 | شناسنامه ← |
| 30 |
مرعشی
قم
|
10860/1 | حسن بن شاپور بن حسن الفتوی | 14 جمادی الاول 668ق | نسخ | 179 | شناسنامه ← |