نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

صحيفة الرضا

ṣaḥīfat-ur riḍā
129 نسخه ثبت‌شده از قرن 9 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/42864
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #42864
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 21، ص 465 تا 474
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: حدیث
عناوین دیگر و هم‌تراز:
مسند الرضا (musnad-ur riḍā) الرضويات (ar-raḍawīyyāt) الصحيفة الرضوية (aṣ-ṣaḥīfat-ur raḍawīyya) صحيفة اهل البيت (ṣaḥīfat-u ahl-il bayt)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

از کتب معتبره و معروف و اصول معتمده نزد امامیه است و به نام «مسند الرضا» ــ چنانکه در تفسیر مجمع البیان ضبط شده ــ و «رضویات» ــ به ضبط کشف الغمه ــ نیز نامیده شده است. این کتاب به طرق متعدده از امامیه و اهل سنت و جماعت نقل شده و دارای نسخ و اسانید مختلفی است. راوی بلافصل آن از حضرت ثامن الحجج الاطهار علیه الصلوة و السلام، احمد بن عامر طائی است. مشارالیه و فرزندش عبدالله از ثقات رواة و ممدوحین به شمار می‌آیند. این کتاب از مدارک بحار الانوار است و شیخ حر عاملی نیز این کتاب را به روایت و طریق شیخ طبرسی (صاحب مجمع البیان) در کتاب وسائل مندرج داشته است. حدود دویست و چهل حدیث است که از امام رضا (ع) روایت شده و بیشتر آنها از رسول اکرم (ص) می‌باشد که در 194ق آن حضرت به هنگام عبور از شهر نیشابور بر حسب خواهش شیعیان آن شهر بیان فرموده است. نسخه‌ها در تعداد روایات و تقدیم و تأخیر آن متفاوت است. اسانید زیادی برای آن نقل شده که در ابتدای بسیاری از نسخ ذکرشده و مشهورترین آنها اسانیدی است که به ابی علی فضل بن حسن بن فضل طبرسی آغاز می‌شود.
آغاز اثر
« 1: بسمله. اخبرنا الشيخ العالم الزاهد امین الدین ابو علی الفضل بن الحسن الطبرسی اطال الله بقاءه يوم الخميس غرة شهر الله الاصم رجب سنة تسع و عشرين و خمسمائة قال اخبرنا السيد الزاهد ابوالفتح عبدالله بن عبدالکریم بن هوازن القشیری ادام الله عزه قراءة علیه داخل القبة التى فيها قبر الرضا عليه السلام غرة شهر الله المبارک سنة احدى و خمسمائة قال حدثنی الشيخ الجلیل ابوالحسن علی بن محمد بن علی الحاتمی الزوزنی قراءة سنة اثنين و خمسین و اربعمائة قال اخبرنا ابوالحسن احمد بن عبدالله بن محمد بن هرون الزوزنی بها قال اخبرنی الشیخ ابوبکر محمد بن عبدالله بن محمد حقدة العباس بن حمزة النیسابوری سنة سبع و ثلثين و ثلثمائة قال حدثنا ابوالقاسم عبدالله بن احمد بن عامر الطائی بالبصرة قال حدثنی ابى سنة ستین و مأتین قال حدثنى على بن موسى الراض عليه السلام سنة اربع و تسعین و مائة قال حدثنی ابی موسی بن جعفر قال حدثنی ابی جعفر بن محمد قال حدثنی ابی محمد بن علی قال حدثنی ابی علی بن الحسين قال حدثنى ابى الحسین بن علی قال حدثنی ابی علی بن ابی طالب علیهم الصلوة و السلام قال قال رسول الله صلى الله علیه و آله حدثنى جبريل علیه السلام عن الرب تعالى يقول الله عزوجل لا اله الا الله حصنی فمن دخل حصنی امن من عذابی بشرطها و شروطها و انا من شروطها ... »
انجام اثر
« قال رسول الله صل الله علیه و آله و سلم إن موسى بن عمران رفع یده و قال: رب إن أخى هارون قد مات فاغفر له فأوحى الله اليه: يا موسى لو سألتنى فى الاولين و الآخرين لأجبتک خلا قاتل الحسین بن على فإنى لا أغفر له و أنتقم له من قاتله »
سوابق و چاپ‌های اثر
ایران، تهران، 1377ق، رقعی، 44ص، سربی، رقعی، به اهتمام حسین علی محفوظ؛ ایران، قم، مدرسه امام مهدی، 1366ش، 326ص؛ هند، سنگی، خشتی، 32ص، بدون تاریخ [دنا 59/7-63 (116 نسخه)؛ مستدرک الوسایل 344/3؛ الذريعة 17/15؛ روضات الجنات، ص 512؛ رجال نجاشی، ص 73؛ فهرستگان حدیث 516/4- 526 (96 نسخه)]
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
الانوار شرحاً لصحيفة ثامن الائمة الاطهار؛ بصری، محمد بن صالح (11-) وسيلة الرضوان؛ فاضل بسطامی، نوروز علی بن محمد باقر (1227- 1309) سند صحيفة الرضا و برخی روایات آن
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 59/7-63 (116 نسخه) مستدرک الوسایل 344/3 الذريعة 17/15 روضات الجنات، ص 512 رجال نجاشی، ص 73 فهرستگان حدیث 516/4- 526 (96 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● صحيفة الرضا = مسند الرضا = الرضويات = الصحيفة الرضوية = صحيفة اهل البيت / حدیث / عربی ṣaḥīfat-ur riḍā = musnad-ur riḍā = ar-raḍawīyyāt = aṣ-ṣaḥīfat-ur raḍawīyya = ṣaḥīfat-u ahl-il bayt علی بن موسی (ع)، امام هشتم، 153 - 203 قمری ‘alī ebn-e mūsā, emām-e haštom (771 - 819) از کتب معتبره و معروف و اصول معتمده نزد امامیه است و به نام «مسند الرضا» ــ چنانکه در تفسیر مجمع البیان ضبط شده ــ و «رضویات» ــ به ضبط کشف الغمه ــ نیز نامیده شده است. این کتاب به طرق متعدده از امامیه و اهل سنت و جماعت نقل شده و دارای نسخ و اسانید مختلفی است. راوی بلافصل آن از حضرت ثامن الحجج الاطهار علیه الصلوة و السلام، احمد بن عامر طائی است. مشارالیه و فرزندش عبدالله از ثقات رواة و ممدوحین به شمار می‌آیند. این کتاب از مدارک بحار الانوار است و شیخ حر عاملی نیز این کتاب را به روایت و طریق شیخ طبرسی (صاحب مجمع البیان) در کتاب وسائل مندرج داشته است. حدود دویست و چهل حدیث است که از امام رضا (ع) روایت شده و بیشتر آنها از رسول اکرم (ص) می‌باشد که در 194ق آن حضرت به هنگام عبور از شهر نیشابور بر حسب خواهش شیعیان آن شهر بیان فرموده است. نسخه‌ها در تعداد روایات و تقدیم و تأخیر آن متفاوت است. اسانید زیادی برای آن نقل شده که در ابتدای بسیاری از نسخ ذکرشده و مشهورترین آنها اسانیدی است که به ابی علی فضل بن حسن بن فضل طبرسی آغاز می‌شود. آغاز: 1: بسمله. اخبرنا الشيخ العالم الزاهد امین الدین ابو علی الفضل بن الحسن الطبرسی اطال الله بقاءه يوم الخميس غرة شهر الله الاصم رجب سنة تسع و عشرين و خمسمائة قال اخبرنا السيد الزاهد ابوالفتح عبدالله بن عبدالکریم بن هوازن القشیری ادام الله عزه قراءة علیه داخل القبة التى فيها قبر الرضا عليه السلام غرة شهر الله المبارک سنة احدى و خمسمائة قال حدثنی الشيخ الجلیل ابوالحسن علی بن محمد بن علی الحاتمی الزوزنی قراءة سنة اثنين و خمسین و اربعمائة قال اخبرنا ابوالحسن احمد بن عبدالله بن محمد بن هرون الزوزنی بها قال اخبرنی الشیخ ابوبکر محمد بن عبدالله بن محمد حقدة العباس بن حمزة النیسابوری سنة سبع و ثلثين و ثلثمائة قال حدثنا ابوالقاسم عبدالله بن احمد بن عامر الطائی بالبصرة قال حدثنی ابى سنة ستین و مأتین قال حدثنى على بن موسى الراض عليه السلام سنة اربع و تسعین و مائة قال حدثنی ابی موسی بن جعفر قال حدثنی ابی جعفر بن محمد قال حدثنی ابی محمد بن علی قال حدثنی ابی علی بن الحسين قال حدثنى ابى الحسین بن علی قال حدثنی ابی علی بن ابی طالب علیهم الصلوة و السلام قال قال رسول الله صلى الله علیه و آله حدثنى جبريل علیه السلام عن الرب تعالى يقول الله عزوجل لا اله الا الله حصنی فمن دخل حصنی امن من عذابی بشرطها و شروطها و انا من شروطها ... 2: آغاز روایت عبدالعلی سبزواری: بسمله هذا اسنادنا فی رواية هذا الصحيفة المنسوبة الى حضرت الرضا (ع) اخبرنی الشیخ الفاضل العالم الکامل قطب السالکین مويد الاسلام والمسلمين مولانا عبدالعلی بن عبدالمجید بن محمد السبزواری و هو يروى عن الشیخ المعظم والفخر المكرم جلال الدين بن محمد بن عبیدالله القاینی ... انجام: قال رسول الله صل الله علیه و آله و سلم إن موسى بن عمران رفع یده و قال: رب إن أخى هارون قد مات فاغفر له فأوحى الله اليه: يا موسى لو سألتنى فى الاولين و الآخرين لأجبتک خلا قاتل الحسین بن على فإنى لا أغفر له و أنتقم له من قاتله چاپ: ایران، تهران، 1377ق، رقعی، 44ص، سربی، رقعی، به اهتمام حسین علی محفوظ؛ ایران، قم، مدرسه امام مهدی، 1366ش، 326ص؛ هند، سنگی، خشتی، 32ص، بدون تاریخ [دنا 59/7-63 (116 نسخه)؛ مستدرک الوسایل 344/3؛ الذريعة 17/15؛ روضات الجنات، ص 512؛ رجال نجاشی، ص 73؛ فهرستگان حدیث 516/4- 526 (96 نسخه)] شرح و حواشی: 1- الانوار شرحاً لصحيفة ثامن الائمة الاطهار؛ بصری، محمد بن صالح (11-) 2- وسيلة الرضوان؛ فاضل بسطامی، نوروز علی بن محمد باقر (1227- 1309) 3- سند صحيفة الرضا و برخی روایات آن

نسخه‌های خطی این اثر

129 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
31
مجلس
تهران
1204/5-طباطبائی بی‌کاتب قرن 10-11 نستعلیق 16 شناسنامه ←
32
وصال (دکتر)
شیراز
41/2 بی‌کاتب قرن 11 - - شناسنامه ←
33
لغت نامه دهخدا
تهران
283/3 بی‌کاتب قرن 11 - - شناسنامه ←
34
مرکز احیاء
قم
3612/1 بی‌کاتب قرن 11 نسخ 20 شناسنامه ←
35
مرکز احیاء
قم
471/11 بی‌کاتب با تاریخ 1008ق - 28 شناسنامه ←
36
گلپایگانی
قم
2104/4-11/204 بی‌کاتب 1021ق نستعلیق، شکسته 17 شناسنامه ←
37
گوهرشاد
مشهد
921/6 شمس الدین محمد بن ملاخواجه مازندرانی عشر اوسط رجب 1028ق نسخ 24 شناسنامه ←
38
نجومی
کرمانشاه
2مجموعه بدون شماره علی بن احمد معلم سمنانی 6 ذیحجه 1032ق - - شناسنامه ←
39
فیضیه
قم
1415/1 محمد امین بن حسن طالقانی 1037ق نسخ 44 شناسنامه ←
40
گلپایگانی
قم
4799/4-24/99 محمد بن محمد جزایری سه شنبه 16 جمادی الاول 1050ق نسخ 20 شناسنامه ←
41
مجلس
تهران
9466/96 نظام الدین احمد غفاری مازندرانی 18 ذیحجه 1053ق نستعلیق 15 شناسنامه ←
42
دانشگاه
تهران
2082/6 محمد مؤمن جرفادقانی (گلپایگانی) محرم 1059ق - 9 شناسنامه ←
43
مجلس
تهران
12354 شهاب الدین احمد حسینی صفوی تبریزی پنج‌شنبه 17 صفر 1069ق نسخ 29 شناسنامه ←
44
شیخ علی حیدر
مشهد
589/1 محمد رضا 1071ق نسخ 45 شناسنامه ←
45
مروی
تهران
512/2 اسماعیل بن محمد صالح حسینی 1071ق - - شناسنامه ←
46
رضوی
مشهد
39811 محمدرضا 1071ق نسخ 4 شناسنامه ←
47
رضوی
مشهد
37767 بی‌کاتب 15 رمضان 1071ق نسخ 45 شناسنامه ←
48
ملی
تهران
3546/4 بی‌کاتب 1073ق نسخ 42 شناسنامه ←
49
مفتاح
تهران
348/4 نامشخص - - - شناسنامه ←
50
مروی
تهران
521/2 اسماعیل بن محمد صالح حسینی 1074ق - - شناسنامه ←
51
مجلس
تهران
4322/5 حیدر بن علی بن اسماعیل هاشمی گرگی 6 صفر 1077ق نسخ 16 شناسنامه ←
52
دائرة المعارف
تهران
1643/5-عکسی بی‌کاتب حدود 1080ق نسخ - شناسنامه ←
53
مرکز احیاء
قم
4387/2 عبدالله بن عبدالغفور 20 ذیحجه 1081ق نسخ 23 شناسنامه ←
54
گلپایگانی
قم
684-4/154 نورالدین محمد بن عبدالرحمان 1083ق نسخ 71 شناسنامه ←
55
رضوی
مشهد
6168 بی‌کاتب 1086ق نسخ 34 شناسنامه ←
56
مؤسسه آیة الله بروجردی
قم
588/1 عبدالعلی بن میرزا محمد مومن حسینی 7 رجب 1089ق نسخ 9 شناسنامه ←
57
دانشگاه
تهران
2124 بی‌کاتب 1093ق نسخ 19 شناسنامه ←
58
مجلس
تهران
462/1-طباطبائی محمد مومن حسینی 1094ق نسخ 19 شناسنامه ←
59
مجلس
تهران
15501/3 محمد صادق بن محمد امین ابرقوئی با تاریخ 1095ق نسخ 35 شناسنامه ←
60
مجلس
تهران
18501/2 بی‌کاتب چهارشنبه5 محرم 1098ق نسخ 225 شناسنامه ←