الشفاء بتعریف حقوق المصطفى

● الشفاء بتعریف حقوق المصطفى / کلام و اعتقادات / عربی aš-šifā' bi-ta'rīf-i ḥuqūq-il-muṣṭafā قاضی عیاض، عیاض بن موسی، 476؟ - 544 قمری qāzī 'eyāz, 'eyāz ebn-e mūsā (1084 - 1150) کتابی در فضایل پیامبر اکرم (ص) و حقوقی که نسبت به آن حضرت بر مسلمین واجب است شامل چهار «قسم»: قسم 1. فی تعظیم العلى الاعلى لقدر هذا النبى صلى الله علیه و سلم قولا و فعلا مشتمل بر چهار «باب»: 1) فی ثنائه تعالى علیه، دارای ده فصل، 2) فی تکمیله تعالى له المحاسن خلقا و خلقا و قرانه جمیع الفضايل الدينية و الدنيويه، دارای بیست و هفت فصل، 3) فیما ورد من صحیح الاخبار و مشهورها بعظیم قدره عند ربه، دارای دوازده فصل، 4) فیما اظهره الله تعالى على یدیه من الایات و المعجزات، دارای سی فصل؛ قسم 2. فیما یجب علی الانام من حقوقه علیه السلام، مشتمل بر چهار «باب»: 1) فی فرض الایمان به وجوب طاعته و اتباع سنته، دارای پنج فصل، 2) فی لزوم محبته و منا صحته، دارای شش فصل، 3) تعظیم امره و لزوم توقیره و بره، دارای هفت فصل، 4) حکم الصلوة علیه و التسلیم و فرض ذلک و فضیلته، دارای ده فصل؛ قسم 3. فیما یستحل فی حقه و ما یجوز علیه و ما یمتنع و ما یصح من الامور البشریة ان تضاف الیه مشتمل بر دو «باب»: 1) فیما یختص بالامور الدینیة و یتشبث به القول فی العصمة دارای شانزده «فصل»، 2) فی احواله الدنیویة و ما یجوز طروه علیه من الاعراض البشریة دارای نه «فصل»؛ قسم 4. فی تصرف وجوه الاحکام علی من تنقصه او سبه علیه السلام مشتمل بر دو «باب»: 1) فی بیان ما هو فی حقه سب و نقص من تعریض او نص دارای ده «فصل»، 2) فی حکم شاینه و موذیه دارای ده «فصل»؛ و یک باب دیگر حاوی پنج فصل که تکمله دو باب اخیر است. آغاز: قال الامام ... الحمدلله المنفرد باسمه الاسماء المختص بالملک ... اما بعد، اشرق الله قلبی و قلبک بانوار الیقین و لطف بی و بک ... انجام: و لا یصلح عمل المفسدین، و هو حسبنا و نعم الوکیل و الحمدلله وحده و صلوته علی سیدنا محمد خاتم النبین و علی آله و ازواجه و صحبه ... چاپ: مشار عربی، ص574؛ سنگی، بی ناشر، 1276ق، وزیری، 16+317+344ص؛ آستانه، 1290ق، رقعی کوچک، 4+312+298ص؛ استانبول، 1304ق، رقعی کوچک، 312+295+2ص؛ [استانبول]، سنگی، 1328، رقعی، 312+309ص [دنا 1203/6-1204 (30 نسخه)؛ کشف الظنون 1052/2؛ نسخه‌های خطی فارسی 4499/6؛ معجم المطبوعات 1397؛ ریحانة الأدب 418/4؛ الاوقاف العامة بغداد 345/1-350؛ الاوقاف العامة موصل 132/2 و 142/4] شرح و حواشی: 1- الاکتفاء فی شرح ألفاظ الشفاء؛ یمنی، عبدالباقی بن عبدالمجید (743-680) 2- زبدة المقتفى فی تحریر الفاظ الشفاء؛ قباقبی، محمد بن خلیل (849-777) 3- شرح الشفاء بتعریف حقوق المصطفى؛ قاری هروی، علی بن سلطان محمد (-1014) 4- نسیم الریاض فی شرح الشفا؛ خفاجی، احمد بن محمد (979-1069) 5- شرح الشفاء بتعریف حقوق المصطفى