شرح منهاج الوصول الى علم الاصول

● شرح منهاج الوصول الى علم الاصول / اصول فقه / عربی š.-u minhāj-il wuṣūl ilā ‘ilm-i uṣūl بالاخانه ای، سیف الدین bālāxāneī, sayf-od-dīn وابسته به: منهاج الوصول الى علم الاصول؛ بیضاوی، عبدالله بن عمر (-685) تاریخ تألیف: 787ق شرح مختصر مزجی است بر «منهاج الوصول الى علم الاصول» قاضی عبدالله بن عمر بیضاوی، مشتمل بر حل مشکلات متن و ادله مذهب و پاره‌ای از سؤال و جواب‌های مربوط به مباحث آن. این شرح، به گفته مؤلف در مقدمه، مختصری از شرح منهاج الوصول معروف به «الحنفية». مؤلف در این شرح از شرح منهاج فرغانی (-743ق) و فخرالدین جاربردی (-746ق) و زین الدین خنجی نقل مطلب کرده است. تألیف کتاب (به ضبط نسخه کامل 570 در مؤسسه آیة الله بروجردی و نسخه 25/2 گلپایگانی و نسخه ناقص مرعشی) در اوایل رجب 787ق به پایان رسیده است. شارح آن را به خواست فردی که نامش را نمی‌برد با مختصر کردن شرح دیگری (گویا از خودش) موسوم به «حنفیه» نگاشته که همین امر، یعنی صاحب دو شرح بودن بر منهاج، مرحوم مشکات را به اشتباه انداخته و باعث شده تنها شارح معرفی شده در کشف الظنون را که دو شرح بر منهاج دارد شارح مورد نظر ما بداند و آن را اثری از کمال الدین محمد بن محمد بن عبدالرحمن شافعی (874ق) معرفی کند. حال آن که تاریخ تألیف شرح حاضر با عصر حیات فرد مذکور سازگاری ندارد. آغاز: بسمله - الحمدلله رب العالمین و الصلوة و السلام علی شفیع المذنبین محمد و ... [وصالی] به الطیبین. و بعد فقد ندبنی بعض من لم یظن بی قوله الا محض [الخیر] الی اختصار الشرح المسمى بالحنفية لی للمنهاج على حل المتن و نصرة المذهب ... من الاسؤلة و لاجوبة لما شاهد من ... انجام: و الحمد الله على التوفیق و التیسیر و الشکر له على التحقیق و التفسیر و الصلاة على الرسول البشیر النذیر و على آله الهادین و اصحابه اجمعین. [دنا 1111/6]