شرح المقنعة فی اول الواجبات

● شرح المقنعة فی اول الواجبات / کلام و اعتقادات / عربی š.-ul-muqin‘a fī awwal-il-wājibāt کرمانی، محمد مؤمن بن محمد طاهر، ق 12 kermānī, mohammad mo’men ebn-e mohammad tāher (- 12c) وابسته به: المقنعة فی اول الواجبات = المقنعة فی العقائد = مقنعه در اصول دین؛ نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد (597-672) تاریخ تألیف: ذیحجه 1142ق «المقنعة» رساله بسیار مختصری است در اصول پنج‌گانه دین و این شرح مزجی مسجع بیشتر مشتمل بر ادله عقلی است با استفاده از آیات کریمه و احادیث شریفه است. اشکوری در فهرست مرعشی متن مقنعه را از شیخ مفید دانسته و این را شرح بر آن. مدرس رضوی از نسخه‌ای که در کتابخانه ابن یوسف شیرازی بوده یاد می‌کند که شارح متن آن را از تألیفات خواجه نصیر دانسته است و مقدمه شرح آن را این‌گونه آورده: «سبحان من حارت فی لمعة بحار سبحات جماله سوابح دقایق الانظار ... فیقول الراجی الی فضل ربه المهیمن ابن طاهر الدین محمد الکرمانی محمد مؤمن عفی عن جرائمها انی ظفرت فی بعض اسفاری بالرسالة الانیقة الموسومة بالمقنعة المنسوب الى المولى الاعظم و الحبر الافخم و البحر القمقام و النحرير الضنين بمثله الایام، العلامة المشتهر فی الآفاق الفائز من رحیق التحقیق بکاس دهاق، حلال مغالق العاضل بایدی الاید القدسی، خواجه نصیرالدین محمد بن الحسن الطوسی بؤه الله بحبوحة الجنان». این عبارت می‌رساند که متن از خواجه است نه مقنعه شیخ مفید جز این‌که این رساله در علم کلام است و عمده کتاب مقنعه نسبتاً مفصل مفید در فقه است. آغاز و انجام رساله‌های موجود از متن این رساله کاملاً متفاوت با مقنعه مفید است. لذا مسلم این‌که این شرح، شرح مقنعه شیخ مفید نیست گرچه در ضمن مؤلفات خواجه نصیر نیز نامی از رساله مقنعه نیامده است. آغاز: سبحان من حارت فی باحة بحار سبحات جماله سوابح دقائق الانظار و بادت فی مبادیء بوادی عظمة جلاله سوابق روائق الافکار ... فیقول الراجی الی فضل ربه المهیمن ابن طاهر الدین محمد الکرمانی محمد مؤمن عفی عن جرائمها انی ظفرت فی بعض اسفاری بالرسالة الانیقة الموسومة بالمقنعة المنسوب الى المولى الاعظم و الحبر الافخم و البحر القمقام و النحریر الضنین بمثله الایام العلامة المشتهر فی الآفاق الفائز من رحیق التحقیق بکاس دهاق حلال مغالق العاضل بایدی القدسی خواجه نصیرالدین محمد بن الحسن الطوسی ... انجام: وفقنی الله و اهل التحصیل للزوم سواء السبیل و هو حسبنا و نعم الوکیل، و قد وقع الفراغ من نقله الى البیاض ... [دنا 1091/6 (3 نسخه)؛ الذریعه 125/22] شرح و حواشی: 1- حاشیة شرح المقنعة؛ کرمانی، محمد مؤمن بن محمد طاهر (-12)