سیره پیامبر (ص)

● سیره پیامبر (ص) / تاریخ پیامبران / فارسی sīra-ye payāmbar کارکیا، محمد kārkīyā, mohammad از نورالدین محمد کارکیای صفوی متخلص به نوری در سیرت و سرگذشت پیامبر و معجزات او، در پایان نسخه‌ها مثنوی است در نعت پیامبر با رباعیات همین نوری. در آن آمده است: «رفته بود از هجرت صدر کیا (؟) ×× هشتصد و هشتاد و هفت ای مرد کار (؟)»، در هامش نسخه آمده است: «هشتصد و هفتاد و پنج ای مرد کار». نظم متنی است جامع اخبار صحیح، به نام سلطان یعقوب آق قوینلو (883-896). این مثنوی در فهرست آتش (ش 578؛ کتابخانه دانشگاه 1236 Fy مورخ 1290) به نام «مولد النبی» و از نوری خراسانی دانسته شده و انجام یافته در نیم شب برات 15 شعبان 887 و آغاز شده در 885 فلیکس تاور سه نسخه از آن نشان داده: 1. حکیم اوغلو علی پاشا ش 812 به نام «کتاب مولود حضرت رسالت پناه محمدی» نظم حاج نورالدین کازرونی، از قرن 10؛ 2. هدائی افندی ش 97/1 از نیمه قرن 10؛ 3. ییلدیز کوشکو خصوصی ش 39 از قرن 10. در نسخه ما چنان که می‌بینیم از نورالدین محمد کارکیای صفوی نوری دانسته شده با همین تاریخ 875 در پایان گویا «کارکیا» را «کازرونی» خوانده‌اند. این مثنوی به گواهی فهرست مطالب آن با آنچه در فهرست تاور (ش 184) درباره «المجتنى من كتاب المجتبى فی سیرة المصطفی» (شهید علی پاشا 1897 از قرن 11) از اصیل الدین ابوالمفاخر عبدالله بن عبدالرحمن حسینی دشتکی شیرازی هروی (-883ق) که در یک مقدمه و سه اصل و خاتمه در 830 ساخته است آمده است (استوری 184/1) بسیار نزدیک است. سعید بن مسعود کازرونی «المنتقی فی سیرة المصطفی» دارد و بهاء الدین کازرونی هم «سیرة النبی» دارد (تاور ش 174 و 180 - استوری 179/1 و 183). نمی‌دانیم این منظومه با آنها چه پیوندی دارد. در چهار «قسم» است: 1. در بیان آنچه اول خلق نور نبوت تا زمان ولادت آن حضرت بوده است، در هشت باب؛ 2. در بیان آنچه از اول ولادت تا زمان نبوت آن حضرت جاری شده است، در نه باب؛ 3. در بیان آنچه در زمان نبوت بوده و مدت اقامت آن حضرت در مکه، در نه باب؛ 4. در بیان آنچه در مدت سال‌های هجرت حضرت رسالت جاری شده، در یازده باب؛ سپس خاتمه است. بریگل (559) آن را از نورالدین محمد کازرونی دانسته است.