شناسنامه کتابشناختی اثر
زهر الربیع (ترجمه)
عنوان پیراسته: زهر الربیع
zahr-or rabī‘ (t.)
پیوند کوتاه:
/w/34778
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #34778
پدیدآور / مؤلف:
جزائری، نورالدین محمد بن نعمت الله
تاریخ و سده تألیف:
1231 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 17، ص 737
تا 738
زبان و قالب:
فارسی
(translation)
ردههای موضوعی:
داستان
اهدا / به درخواست:
محمد صالح خان بیگلربیگی مشهور به آقاجانی خان
اثر مرتبط / وابسته به:
زهر الربیع فی الطرائف و الملح و المقال البدیع؛ جزایری، نعمة الله بن عبدالله (1050-1112)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
کشکولی است حاوی لطایف و حکایات تاریخی و نصایح و حل احادیث مشکله در دو مجلد، تألیف سید نعمت الله موسوی حسینی شوشتری که جلد اول آن بهوسیله یکی از احفاد وی به نام نورالدین محمد بن نعمت الله موسوی از عربی به فارسی ترجمه شده است. مترجم در مؤخره کتاب درباره شیوه ترجمه مینویسد: «کتاب مزبور را ترجمه نموده و خمار عربیت از رخسار آن گشوده، مگر بعضی فقرات را که لطف آنها در عربیت و نقل به لفظ بوده مثل مراسلات عربیه و لطائفی که چیزی از محسنات بدیعیه در آن به کار رفته که متعرض نقل آن نگردیده، و حکایات مکرره را به ذکر یکی از آنها اکتفا نموده، و حکایتی که با وجود عاری ساختن آن از لباس عربیت بهغایت قبیح و مستهجن [بود] و به این جهت شنونده از شنیدن آن مشمئز و متفر بود. خصوصاً از باب آخر ... ترک نموده». (مایل هروی)
آغاز اثر
« بسمله و به التوفیق - درود و سپاس و ستایش بیقیاس سزاوار صانعی است حکیم و قادری علیم که نسخه جامعه عالم امکان ... »
سوابق و چاپهای اثر
مشار فارسی، ج1، ص1294؛ دارالسلطنه تبریز، سنگی، 1302ق، وزیری؛ 1318ق، 333+2ص
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة: 106/4، 69/12
نسخههای منزوی 3546/5
دنا 1257/5 (7 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● زهر الربیع (ترجمه) / داستان / فارسی
zahr-or rabī‘ (t.)
جزائری، نورالدین محمد بن نعمت الله، ق13 قمری
jazā’erī, nūr-od-dīn mohammad ebn-e ne‘mat-ol-lāh (- 19c)
وابسته به: زهر الربیع فی الطرائف و الملح و المقال البدیع؛ جزایری، نعمة الله بن عبدالله (1050-1112)
به درخواست: محمد صالح خان بیگلربیگی مشهور به آقاجانی خان
تاریخ تألیف: 1231ق
کشکولی است حاوی لطایف و حکایات تاریخی و نصایح و حل احادیث مشکله در دو مجلد، تألیف سید نعمت الله موسوی حسینی شوشتری که جلد اول آن بهوسیله یکی از احفاد وی به نام نورالدین محمد بن نعمت الله موسوی از عربی به فارسی ترجمه شده است. مترجم در مؤخره کتاب درباره شیوه ترجمه مینویسد: «کتاب مزبور را ترجمه نموده و خمار عربیت از رخسار آن گشوده، مگر بعضی فقرات را که لطف آنها در عربیت و نقل به لفظ بوده مثل مراسلات عربیه و لطائفی که چیزی از محسنات بدیعیه در آن به کار رفته که متعرض نقل آن نگردیده، و حکایات مکرره را به ذکر یکی از آنها اکتفا نموده، و حکایتی که با وجود عاری ساختن آن از لباس عربیت بهغایت قبیح و مستهجن [بود] و به این جهت شنونده از شنیدن آن مشمئز و متفر بود. خصوصاً از باب آخر ... ترک نموده». (مایل هروی)
آغاز: بسمله و به التوفیق - درود و سپاس و ستایش بیقیاس سزاوار صانعی است حکیم و قادری علیم که نسخه جامعه عالم امکان ...
چاپ: مشار فارسی، ج1، ص1294؛ دارالسلطنه تبریز، سنگی، 1302ق، وزیری؛ 1318ق، 333+2ص
[الذریعة: 106/4، 69/12؛ نسخههای منزوی 3546/5؛ دنا 1257/5 (7 نسخه)]
نسخههای خطی این اثر
11 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
رضوی
مشهد
|
11183 | جزائری، نورالدین محمد بن نعمت الله (مؤلف) | بیتاریخ | نسخ | 237 | شناسنامه ← |
| 2 |
انجمن آثار و مفاخر فرهنگی
تهران
|
126 | بیکاتب | جمعه 19 جمادی الثانی 1231ق | نستعلیق، شکسته | 440 | شناسنامه ← |
| 3 |
مجلس
تهران
|
4463 | بیکاتب | 1235ق | نستعلیق، نسخ | 236 | شناسنامه ← |
| 4 |
مجلس
تهران
|
5935 | محمد باقر بن میرزا جان واعظ | 1265ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 5 |
رضوی
مشهد
|
9446 | بیکاتب | 1272ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 6 |
مسجد اعظم
قم
|
2136 | محمد یوسف مازندرانی | 28 ذیقعده 1273ق | نستعلیق | 214 | شناسنامه ← |
| 7 |
مرعشی
قم
|
12789/2 | عبدالله بن عیسی بن نظام الدین جیلانی | غره شوال 1274ق | شکسته نستعلیق | 129 | شناسنامه ← |
| 8 |
شاهچراغ
شیراز
|
249 | بیکاتب | قرن 14 | نستعلیق | 72 | شناسنامه ← |
| 9 |
فیض مهدوی (کتابخانه)
کرمانشاه
|
بدون شماره/3 | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 10 |
ملی
تهران
|
25242 | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 11 |
مدارک فرهنگی
تهران
|
1600 | بیکاتب | بیتاریخ | شکسته نستعلیق | 171 | شناسنامه ← |