نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

روض الجنان و روح الجنان

rawz-ol jenān v rawh-ol janān
95 نسخه ثبت‌شده از قرن 6 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/33756
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #33756
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 16، ص 949 تا 958
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: تفسیر
عناوین دیگر و هم‌تراز:
تفسیر ابوالفتوح رازی (tafsīr-e ab-ol-fotūh-e rāzī)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

تفسیر مفصلی است از قرآن مجید که به جنبه‌های ادبی و لغوی و گفته‌های مفسرین توجه کرده است و به روایات و آنچه از آنها در ذیل آیات استفاده می‌شود و بعضاً به مباحث تاریخی عنایت دارد. این کتاب از مؤلفات جامع و معتبره و معروف در این رشته است و آورده‌اند که امام فخر رازی در تفسیر کبیرش از این کتاب اقتباس نموده است. وی در مقدمه شرایط تفسیرنگاری و فنونی که دانستن آنها برای مفسر ضروری است ذکر نموده و به کار برده است و مهمترین کتاب تفسیری در نثر فارسی است. روش این تفسیر: نخست نام سوره و عدد آیات و کلمات و حروف و روایت وارده در ثواب خواندن آن سوره، پس از آن ذکر قسمتی از آیات و ترجمه آنها و سپس در عنوان «قوله تعالی» بیان مدلول و جهات گوناگون تفسیری از وجوه اعراب و ادبی و قراآت و اسباب نزول و نکات کلامی و فقهی و تأویلی و ناسخ و منسوخ و غیر آن با تمسک به اخبار معصومین و تمثل به اشعار فارسی و عربی.
سوابق و چاپ‌های اثر
این تفسیر چند بار به چاپ رسیده است و بهترین چاپ آن در بنیاد پژوهشهای آستان قدس رضوی در 20 جلد انجام شده است.
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
جلاء الاذهان و جلاء الاحزان = کشف الاحزان = تفسیر گازر؛ جرجانی، حسین بن حسن (-8)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
نسخه‌های منزوی 50/1 الذریعة 126/4 و 274/11-275 بغدادی، ایضاح المکنون 588/1 «روض الجنان و روح الجنان فی تفسیر القرآن» دنا 983/5-986 (83 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● روض الجنان و روح الجنان = تفسیر ابوالفتوح رازی / تفسیر / فارسی rawz-ol jenān v rawh-ol janān = tafsīr-e ab-ol-fotūh-e rāzī ابوالفتوح رازی، حسین بن علی، 552-ق6 قمری ab-ol-fotūh-e rāzī, hoseyn ebn-e ‘alī (1158 - 12c) تفسیر مفصلی است از قرآن مجید که به جنبه‌های ادبی و لغوی و گفته‌های مفسرین توجه کرده است و به روایات و آنچه از آنها در ذیل آیات استفاده می‌شود و بعضاً به مباحث تاریخی عنایت دارد. این کتاب از مؤلفات جامع و معتبره و معروف در این رشته است و آورده‌اند که امام فخر رازی در تفسیر کبیرش از این کتاب اقتباس نموده است. وی در مقدمه شرایط تفسیرنگاری و فنونی که دانستن آنها برای مفسر ضروری است ذکر نموده و به کار برده است و مهمترین کتاب تفسیری در نثر فارسی است. روش این تفسیر: نخست نام سوره و عدد آیات و کلمات و حروف و روایت وارده در ثواب خواندن آن سوره، پس از آن ذکر قسمتی از آیات و ترجمه آنها و سپس در عنوان «قوله تعالی» بیان مدلول و جهات گوناگون تفسیری از وجوه اعراب و ادبی و قراآت و اسباب نزول و نکات کلامی و فقهی و تأویلی و ناسخ و منسوخ و غیر آن با تمسک به اخبار معصومین و تمثل به اشعار فارسی و عربی. چاپ: این تفسیر چند بار به چاپ رسیده است و بهترین چاپ آن در بنیاد پژوهشهای آستان قدس رضوی در 20 جلد انجام شده است. [نسخه‌های منزوی 50/1؛ الذریعة 126/4 و 274/11-275؛ بغدادی، ایضاح المکنون 588/1 «روض الجنان و روح الجنان فی تفسیر القرآن»؛ دنا 983/5-986 (83 نسخه)] شرح و حواشی: 1- جلاء الاذهان و جلاء الاحزان = کشف الاحزان = تفسیر گازر؛ جرجانی، حسین بن حسن (-8)

نسخه‌های خطی این اثر

95 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
رضوی
مشهد
1336 حیدر بن محمد بن اسمعیل بن سلیمان بن ابراهیم اردلانی نیشابوری ربیع الاول 556ق نسخ 308 شناسنامه ←
2
دانشگاه
تهران
2902-ف نامشخص - - - شناسنامه ←
3
رضوی
مشهد
1338 ابو زید بن بندار بن محمد بن الحسین بن الحسن بن محمد بن یونس البراوستانی 24 جمادی الثانی 557ق نسخ 182 شناسنامه ←
4
مرکز احیاء
قم
3390 حسین بن محمد بن حسن ابراهیم بن محمد عیار 11 ربیع الاول 579ق نسخ 167 شناسنامه ←
5
دانشگاه
تهران
2904-ف نامشخص - - - شناسنامه ←
6
مرعشی
قم
368 ابو سعید بن الحسین الکاتب بیهقی یک‌شنبه 12 صفر 595ق نسخ 414 شناسنامه ←
7
مرعشی
قم
13071 بی‌کاتب قرن 7 نسخ 260 شناسنامه ←
8
مرعشی
قم
7441 بی‌کاتب قرن 7 نسخ 200 شناسنامه ←
9
دانشگاه
تهران
3196-ف بی‌کاتب قرن 8 نستعلیق 356 شناسنامه ←
10
رضوی
مشهد
7692 بی‌کاتب حدود قرن 8 نسخ 290 شناسنامه ←
11
ملی
تهران
2799 بی‌کاتب محتملاً قرن 8 نسخ 343 شناسنامه ←
12
مرعشی
قم
7451 بی‌کاتب قرن 8 (گویا) نسخ 215 شناسنامه ←
13
دانشگاه
تهران
2979-ف نامشخص - - - شناسنامه ←
14
دانشگاه
تهران
10050 بی‌کاتب قرن 7 و 8 ثلث 38 شناسنامه ←
15
ملی
تبریز
3585 محمد مرتضی بن محمد حافظ رضوی 888-890ق نسخ 7 شناسنامه ←
16
دانشگاه
تهران
2044 بی‌کاتب قرن 8 و 9 نسخ 417 شناسنامه ←
17
گوهرشاد
مشهد
2201 بی‌کاتب قرن 9 نسخ 413 شناسنامه ←
18
الهیات
مشهد
87 بی‌کاتب قرن 9 نستعلیق 117 شناسنامه ←
19
رضوی
مشهد
1335 بی‌کاتب قرن 9 نسخ 522 شناسنامه ←
20
رضوی
مشهد
1333 محمد بن عوض نیشابو 6 ذیقعده 848ق نسخ 507 شناسنامه ←
21
رضوی
مشهد
1334 محمد بن عوض نیشابوری 19صفر849ق نسخ 423 شناسنامه ←
22
مجلس
تهران
12300 محمد بن اسحاق جنابدی ذیقعده 907ق نسخ 900 شناسنامه ←
23
دانشگاه
تهران
2900-ف نامشخص - - - شناسنامه ←
24
رضوی
مشهد
1332 فرید ذیحجه 947ق نستعلیق 923 شناسنامه ←
25
رضوی
مشهد
1331 عبدالغفار بن عبدالواحد بن كمال الدین عبدالله قرشی 13 ربیع الاول 949ق نستعلیق 923 شناسنامه ←
26
دانشگاه
تهران
2978-ف نامشخص - - - شناسنامه ←
27
مرکز احیاء
قم
4337 حسین بن مظفر بن محمود بن جلال الدین مقیم خاتون آبادجی از الکای اصفهان رمضان 982ق نستعلیق 490 شناسنامه ←
28
ملک
تهران
225 قاسم بن حافظ بن حسن کمره‌ای پایان ذیحجه 995ق نسخ 290 شناسنامه ←
29
دانشگاه
تهران
2901-ف نامشخص - - - شناسنامه ←
30
مسجد اعظم
قم
1776 محمد بن حسن اصفهانی 995ق نستعلیق 231 شناسنامه ←