شناسنامه کتابشناختی اثر
ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد
ḏaxīrat-ul ma‘ād fī š.-il iršād
پیوند کوتاه:
/w/31461
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #31461
پدیدآور / مؤلف:
محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مؤمن
تاریخ و سده تألیف:
1055 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 16، ص 91
تا 104
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
فقه
اثر مرتبط / وابسته به:
ارشاد الاذهان الى احكام الایمان؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شرح استدلالی مفصلی است در چند مجلد بر کتاب «ارشاد الاذهان» علامه حلی. با تفصیل بیشتر در بخش عبادات و اختصار در معاملات. کتاب طهارت در آخر رمضان 1050ق و صلاة در جمادی الثانی 1053 و صوم در رجب 1055ق به نهایت رسیده است. تألیف کتاب ذخیرة ناقص مانده و بنا به تصریح صاحب روضات تا آخر کتاب حج را مؤلف تألیف کرده و به همین جهت مؤلف عبادات کتاب کفایة الفقه را مختصر نوشته ولی تجارت آن را تفصیل دادهاند و ذخیره در حدود 80000 بیت کتابت دارد و بیشتر الفاظ و معانی این کتاب از کتاب مدارک الاحکام گرفته شده. سائر رجالیین و اهل سیر اشاره به نقصان این کتاب نیز کردهاند.
آغاز اثر
« طهارت: بسمله. كتاب الطهارة، اى هذا كتاب الطهارة. و الكتاب اسم مفرد جمعه كتب، بضم التاء و سكونها. و هو فعال من الكتب بفتح الكاف »
سوابق و چاپهای اثر
مشار عربی، ص 392؛ طهران، سنگی، 1274ق، رحلی
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
الجمع بین الاخبار = حاشیة الذخیرة؛ محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مؤمن (1017-1090)
الحاشیه علی ذخیرة المعاد؛ گیلانی اصفهانی، حسین بن حسن (- 1129)
مستقصی الاجتهاد فی شرح ذخیرة المعاد؛ قزوینی، حسین بن محمد ابراهیم (1126-1208)
الجمع بین الاخبار المتعارضة = حاشیة ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد؛ وحید بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل (1118-1205)
اصالة الطهارة = الاصل طهارة الاشیاء = الاصل فی الاشیاء الطهارة = حاشیة ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد؛ وحید بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل (1118-1205)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 19/10
ایضاح المكنون 542/1
ریحانة الأدب 244/5
مقدمهای بر فقه شیعه: 241
مكتبة امیرالمؤمنین 493/2
دنا 485/5-491 (164 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد / فقه / عربی
ḏaxīrat-ul ma‘ād fī š.-il iršād
محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مؤمن، 1017 - 1090 قمری
mohaqqeq-e sabzevārī, mohammad bāqer ebn-e mohammad mo'men (1609 - 1679)
وابسته به: ارشاد الاذهان الى احكام الایمان؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726)
تاریخ تألیف: 1055ق
شرح استدلالی مفصلی است در چند مجلد بر کتاب «ارشاد الاذهان» علامه حلی. با تفصیل بیشتر در بخش عبادات و اختصار در معاملات. کتاب طهارت در آخر رمضان 1050ق و صلاة در جمادی الثانی 1053 و صوم در رجب 1055ق به نهایت رسیده است. تألیف کتاب ذخیرة ناقص مانده و بنا به تصریح صاحب روضات تا آخر کتاب حج را مؤلف تألیف کرده و به همین جهت مؤلف عبادات کتاب کفایة الفقه را مختصر نوشته ولی تجارت آن را تفصیل دادهاند و ذخیره در حدود 80000 بیت کتابت دارد و بیشتر الفاظ و معانی این کتاب از کتاب مدارک الاحکام گرفته شده. سائر رجالیین و اهل سیر اشاره به نقصان این کتاب نیز کردهاند.
آغاز: طهارت: بسمله. كتاب الطهارة، اى هذا كتاب الطهارة. و الكتاب اسم مفرد جمعه كتب، بضم التاء و سكونها. و هو فعال من الكتب بفتح الكاف
صلوة: بسمله ... كتاب الصلوة الصلوة لغة هى الدعاء قال الله تعالى وصل عليهم و قال النبى ص وصلت عليكم الملائكة واذا اكل عند الصائم صلت عليه الملائكة
زكاة: بسمله، حمدله، و الصلوة على محمد و آله الطاهرين. قال المصنف: كتاب الزكوة، الزكوة فى اللغة الطهارة و الزيادة و النمو
چاپ: مشار عربی، ص 392؛ طهران، سنگی، 1274ق، رحلی
[الذریعة 19/10؛ ایضاح المكنون 542/1؛ ریحانة الأدب 244/5؛ مقدمهای بر فقه شیعه: 241؛ مكتبة امیرالمؤمنین 493/2؛ دنا 485/5-491 (164 نسخه)]
شرح و حواشی:
1- الجمع بین الاخبار = حاشیة الذخیرة؛ محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مؤمن (1017-1090)
2- الحاشیه علی ذخیرة المعاد؛ گیلانی اصفهانی، حسین بن حسن (- 1129)
3- مستقصی الاجتهاد فی شرح ذخیرة المعاد؛ قزوینی، حسین بن محمد ابراهیم (1126-1208)
4- الجمع بین الاخبار المتعارضة = حاشیة ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد؛ وحید بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل (1118-1205)
5- اصالة الطهارة = الاصل طهارة الاشیاء = الاصل فی الاشیاء الطهارة = حاشیة ذخیرة المعاد فی شرح الارشاد؛ وحید بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل (1118-1205)
نسخههای خطی این اثر
171 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 91 |
رضوی
مشهد
|
36789 | بیکاتب | قرن 13، اهدایی: رهبری، مهر 1386 | نسخ | 186 | شناسنامه ← |
| 92 |
دهگان
اراک
|
159 | بیکاتب | 1200ق | نسخ | 213 | شناسنامه ← |
| 93 |
گلپایگانی
قم
|
55-1/55 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 323 | شناسنامه ← |
| 94 |
گلپایگانی
قم
|
4321-22/41 | محمد جعفر بن علی اکبر | قرن 13 | نستعلیق | 196 | شناسنامه ← |
| 95 |
رضوی
مشهد
|
2408 | عبدالمطلب بن ملا علی کدکنی | قرن 13 | نسخ | 234 | شناسنامه ← |
| 96 |
رضوی
مشهد
|
21211 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 219 | شناسنامه ← |
| 97 |
رضوی
مشهد
|
2410 | عبدالمطلب بن علی کدکنی | قرن 13 | نسخ | 189 | شناسنامه ← |
| 98 |
رضوی
مشهد
|
9088 | سید محمد بن پرام (کذا) موسوی | قرن 13 | نستعلیق | 184 | شناسنامه ← |
| 99 |
رضوی
مشهد
|
21206 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 330 | شناسنامه ← |
| 100 |
مدرسه صدر بازار
اصفهان
|
174 | بیکاتب | قرن 12 یا 13 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 101 |
مرعشی
قم
|
5508 | محمد علی بن جعفر بن حسین کازرونی کربلائی | جمادی الاول 1196ق، به دستور شیخ خلف بن عبدعلی بن احمد ابن ابراهیم عصفوری اوالی (بحرانی) | نسخ | 368 | شناسنامه ← |
| 102 |
مرکز احیاء
قم
|
3179 | ابوالقاسم بن سید حسن موسوی | شنبه 26 رجب 1194ق | نستعلیق | 190 | شناسنامه ← |
| 103 |
ملی
تهران
|
2358 | محمد بن محمد هادی دامغانی | 1172 تا 1183ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 104 |
امام صادق
قزوین
|
463 | محمد سعید بن فتحعلی | پنجشنبه 14 ربیع الاول 1180ق | نسخ | 312 | شناسنامه ← |
| 105 |
مرعشی
قم
|
11937 | ابوالقاسم فرزند حاجی علی محمد، تبریزی | دهه نخست جمادی الثانی 1180ق | نسخ | 397 | شناسنامه ← |
| 106 |
ثقة الاسلام
تبریز
|
بدون شماره | بیکاتب | 1180ق | - | - | شناسنامه ← |
| 107 |
ادبیات
تهران
|
47 | زین العابدین بن محمد علی خبوشانی با کمک پسر او محمد ابراهیم | ربیع الاول 1179ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 108 |
امام صادق
قزوین
|
713 | محمد هادی بن احمد | 21 صفر 1179ق | - | 232 | شناسنامه ← |
| 109 |
مجلس
تهران
|
3464 | بیکاتب | 1163ق | نسخ | 181 | شناسنامه ← |
| 110 |
سپهسالار
تهران
|
2332 | بیکاتب | 1159ق | نستعلیق | 150 | شناسنامه ← |
| 111 |
سپهسالار
تهران
|
2333 | محمد هادی | 1158ق | - | 159 | شناسنامه ← |
| 112 |
رضوی
مشهد
|
20772 | معصوم بن صدرالدین | 26 رمضان 1151ق | نسخ | 115 | شناسنامه ← |
| 113 |
رضوی
مشهد
|
2409 | محمد رضا بن محمد شریف ترشیزی ازغندی | پنجشنبه 10 ربیع الثانی 1150ق | نسخ | 153 | شناسنامه ← |
| 114 |
مدرسه جعفریه
قائن
|
167 | سلطان محمد بن علی محمد بیجارهای | 1141ق | نسخ | 174 | شناسنامه ← |
| 115 |
رضوی
مشهد
|
27132 | سلیمان بن محمد علی | 1141ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 116 |
میبدی
مشهد
|
289 | ابوطالب بن حسن استرآبادی | شوال 1131ق | نسخ | 258 | شناسنامه ← |
| 117 |
الهیات
تهران
|
229 | عبدالسمیع حسینی کوبنانی | 1131ق | نسخ | 178 | شناسنامه ← |
| 118 |
امام صادق
قزوین
|
419 | محمد کریم بن حاج محمد علی | 1130ق | نسخ | 265 | شناسنامه ← |
| 119 |
معصومیه
قم
|
28/3-5911 | جلال بن رفیع الدین محمد یزدی | 24 صفر 1129ق | نسخ | 333 | شناسنامه ← |
| 120 |
مدرسه سلیمانیه
مشهد
|
33 | ابوالفتح بن ابی الحسن کردآبادی قاینی | جمادی الاول 1129ق | نسخ | - | شناسنامه ← |