نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

ذخر السفاهة علی طب البلاهة

duxr-us sifāha ‘alā ṭibb-il bilāha
5 نسخه ثبت‌شده قرن 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/31378
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #31378
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 16، ص 35 تا 36
زبان و قالب: عربی، فارسی
رده‌های موضوعی: ادبیات

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

گزارشی است از محمد هاشم (ابوهاشم) بن مفید شیرازی انصاری، زنده در دهم جمادی الثانی 1276 که بر ارجوزه خود به عربی، به نام «طب البلة» یا «طب البلاهه» نوشته و بیشتر به طنز و شوخی بوده و در آن، نویسندگان، پزشکان و همچنین علم موسیقی و فقه را به باد انتقاد گرفته است. نویسنده در این نسخه از عناصر زمان و مکان و وقایع تاریخی مذهبی مدد جسته و عقاید و نظرات خود را بازگو می‌کند. برای آشنایی نمونه‌ای از آن را نقل می‌کنیم: «حکایت، گویند در سال سه هزار و نهصد قبل از هبوط آدم مطابق سنه دو هزار و چهار صد هجری که بناپارت ناپلیونرا با حجاج بن یوسف صفار که از جانب عثمان افندی حاکم مشهد مرغاب به سلطنت ایطالیا مأمور بود. جنگی عظیم واقع شد. سبب این جدال این بود که ناپلیون در آتشکده بلخ به نماز تراویح مشغول بود ...».
آغاز اثر
« الحمد لله رب العالمين ... لما فرغت من نظم ارجوزتی المسماة بطب البلاهة اعدت و امعنت النظر فی تصحيحها فوجدتها كثيرة الاغلاق »
سوابق و چاپ‌های اثر
این رساله در مجله ارمغان (س 14ش 6ص 433- 440 و <!-- page: 36 --> ش 7 ص 485-488 و ش 8 ص 547 -556) به چاپ رسیده است.
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 466/5 فهرستواره منزوی 3467/5

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● ذخر السفاهة علی طب البلاهة / ادبیات / عربی، فارسی duxr-us sifāha ‘alā ṭibb-il bilāha شیرازی انصاری، محمد هاشم بن مفید، ق13قمری šīrāzī ansārī, mohammad hāšem ebn-e mofīd (- 19c) گزارشی است از محمد هاشم (ابوهاشم) بن مفید شیرازی انصاری، زنده در دهم جمادی الثانی 1276 که بر ارجوزه خود به عربی، به نام «طب البلة» یا «طب البلاهه» نوشته و بیشتر به طنز و شوخی بوده و در آن، نویسندگان، پزشکان و همچنین علم موسیقی و فقه را به باد انتقاد گرفته است. نویسنده در این نسخه از عناصر زمان و مکان و وقایع تاریخی مذهبی مدد جسته و عقاید و نظرات خود را بازگو می‌کند. برای آشنایی نمونه‌ای از آن را نقل می‌کنیم: «حکایت، گویند در سال سه هزار و نهصد قبل از هبوط آدم مطابق سنه دو هزار و چهار صد هجری که بناپارت ناپلیونرا با حجاج بن یوسف صفار که از جانب عثمان افندی حاکم مشهد مرغاب به سلطنت ایطالیا مأمور بود. جنگی عظیم واقع شد. سبب این جدال این بود که ناپلیون در آتشکده بلخ به نماز تراویح مشغول بود ...». چاپ: این رساله در مجله ارمغان (س 14ش 6ص 433- 440 و ش 7 ص 485-488 و ش 8 ص 547 -556) به چاپ رسیده است. آغاز: الحمد لله رب العالمين ... لما فرغت من نظم ارجوزتی المسماة بطب البلاهة اعدت و امعنت النظر فی تصحيحها فوجدتها كثيرة الاغلاق [دنا 466/5؛ فهرستواره منزوی 3467/5]

نسخه‌های خطی این اثر

5 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مرعشی
قم
10681 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 13 شناسنامه ←
2
ملی
تهران
1364 عبداله زرگر 1297ق نسخ 20 شناسنامه ←
3
رضوی
مشهد
16262 بی‌کاتب قرن 14 شکسته نستعلیق، نسخ 17 شناسنامه ←
4
بغایری، عبدالرزاق
شیراز
بدون شماره بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
5
دانشگاه
تهران
4726/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق، نسخ 41 شناسنامه ←