شناسنامه کتابشناختی اثر
دیوان تأثیر تبریزی
d.-e ta'sīr-e tabrīzī
9
نسخه ثبتشده
قرن 12 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/29226
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #29226
پدیدآور / مؤلف:
تأثیر تبریزی، محسن
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 15، ص 79
تا 80
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
شعر
عناوین دیگر و همتراز:
کلیات تأثیر
(kollīyāt-e ta'sīr)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
این دیوان شامل است بر (مطابق نسخه مجلس ش 957): 1. قصاید در توحید و مناقب پیغمبر اکرم و ائمه مکرم علیهم صلوات الله و مرثیه حضرت سید الشهداء (ع) و مدح شاه سلیمان و تاریخ ورود عبدالعزیز پادشاه بخارا به ایران و ورود محمد خان وزیر سابق و وزارت وحید و ترکیب بندی به نام «رموز العاشقین» مزیل به منقبت حضرت امام زمان علیه السلام و تمام اینها برحسب شماره دقیق 1600 بیت است؛ 2. مقطعات و تواریخ در 216 بیت؛ 3- مثنوی در بیان معراج حضرت پیغمبر (ص) به بحر تقارب در 439 بیت و به نام «منهاج المعراج» میباشد. آغاز: «ستایش همان حد فرزانه ایست ×× که از سبحه اش نه فلک دانه ایست»؛ 4. مثنوی به بحر مخزن الاسرار به نام «جهان نما» در 689 بیت. آغاز: «بسم الله الرحمن الرحیم ×× نیزه خطیست بقصد غنیم»؛ 5. «دعوة العاشقین» به بحر خسرو شیرین در 267 بیت. آغاز: «بیا ای بلبل فرخ پر و بال ×× که از گل گشته شوریده احوال»؛ 6. مثنوی در تعریف باغات و عمارات قصر سعادت آباد اصفهان بنام «گلزار سعادت» در 527 بیت. آغاز: «بسر دارد هوای خامه دولت ×× ز وصف گلشن باغ سعادت»؛ 7. مثنوی در مقابل هفت پیکر به نام «ثمرة الحجاب» در 148 بیت. آغاز: «شبی از همدمان ایمانی ×× محفلی گرم بود روحانی»؛ 8. مثنوی برای مقدمه رساله در معما در 24 بیت. آغاز: «بنام آنکه در اجمال و تفصیل ×× خردها رفت از کنهش به تحلیل»؛ 9. مثنوی در وصف تفت یزد و شکرگذاری از وزارت یزد و ثنای پادشاه به نام «حسن اتفاق» در 285 بیت، آغاز: «تفتست و فرشته بلبل او ×× چون آتش تفته هر گل او»؛ 10. مثنوی در راستی و درستی و اخلاق به نام «میمنت نامه» در 293 بیت. آغاز: «بنام خداوند فرد قدیم ×× که بنموده ما را ره مستقیم»؛ 11. غزلیات مرتب به حروف تهجی موافق ردیفها در 10240 بیت، آغاز: «ای در کف حمد تو سر رشته عنوانها ×× دارند سرافرازی از نام تو دیوانها»؛ 12. فردها و ابیات متفرقه مرتب به حروف تهجی موافق ردیفها در 1000 بیت؛ 13. رباعیات، 130 رباعی؛ 14. قصاید و غزلیات و قطعات که به ترکی انشاء کرده در 447 بیت. بنابر این، این دیوان یا کلیات شامل 16435 بیت میباشد ولی از خلاصة الافکار، آقای تربیت نقل کردهاند که دیوانش ده هزار بیت خواهد بود و بنا بر شماره بالا مرادش فقط غزلیات بوده است و خوشگو نوشته که تأثیر دیوان خود را خدمت حکیم الممالک شیخ حسین شهرت به هند فرستاد و منظور نظر همه شعرا گردید و من هم از آن بهرهها گرفتم.
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
نسخههای منزوی 1850/3 و 2258
الذریعة 164/9
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● دیوان تأثیر تبریزی = کلیات تأثیر / شعر / فارسی
d.-e ta'sīr-e tabrīzī = kollīyāt-e ta'sīr
تأثیر تبریزی، محسن، 1060 - 1129 قمری
ta'sīr-e tabrīzī, mohsen (1650 - 1717)
این دیوان شامل است بر (مطابق نسخه مجلس ش 957): 1. قصاید در توحید و مناقب پیغمبر اکرم و ائمه مکرم علیهم صلوات الله و مرثیه حضرت سید الشهداء (ع) و مدح شاه سلیمان و تاریخ ورود عبدالعزیز پادشاه بخارا به ایران و ورود محمد خان وزیر سابق و وزارت وحید و ترکیب بندی به نام «رموز العاشقین» مزیل به منقبت حضرت امام زمان علیه السلام و تمام اینها برحسب شماره دقیق 1600 بیت است؛ 2. مقطعات و تواریخ در 216 بیت؛ 3- مثنوی در بیان معراج حضرت پیغمبر (ص) به بحر تقارب در 439 بیت و به نام «منهاج المعراج» میباشد. آغاز: «ستایش همان حد فرزانه ایست ×× که از سبحه اش نه فلک دانه ایست»؛ 4. مثنوی به بحر مخزن الاسرار به نام «جهان نما» در 689 بیت. آغاز: «بسم الله الرحمن الرحیم ×× نیزه خطیست بقصد غنیم»؛ 5. «دعوة العاشقین» به بحر خسرو شیرین در 267 بیت. آغاز: «بیا ای بلبل فرخ پر و بال ×× که از گل گشته شوریده احوال»؛ 6. مثنوی در تعریف باغات و عمارات قصر سعادت آباد اصفهان بنام «گلزار سعادت» در 527 بیت. آغاز: «بسر دارد هوای خامه دولت ×× ز وصف گلشن باغ سعادت»؛ 7. مثنوی در مقابل هفت پیکر به نام «ثمرة الحجاب» در 148 بیت. آغاز: «شبی از همدمان ایمانی ×× محفلی گرم بود روحانی»؛ 8. مثنوی برای مقدمه رساله در معما در 24 بیت. آغاز: «بنام آنکه در اجمال و تفصیل ×× خردها رفت از کنهش به تحلیل»؛ 9. مثنوی در وصف تفت یزد و شکرگذاری از وزارت یزد و ثنای پادشاه به نام «حسن اتفاق» در 285 بیت، آغاز: «تفتست و فرشته بلبل او ×× چون آتش تفته هر گل او»؛ 10. مثنوی در راستی و درستی و اخلاق به نام «میمنت نامه» در 293 بیت. آغاز: «بنام خداوند فرد قدیم ×× که بنموده ما را ره مستقیم»؛ 11. غزلیات مرتب به حروف تهجی موافق ردیفها در 10240 بیت، آغاز: «ای در کف حمد تو سر رشته عنوانها ×× دارند سرافرازی از نام تو دیوانها»؛ 12. فردها و ابیات متفرقه مرتب به حروف تهجی موافق ردیفها در 1000 بیت؛ 13. رباعیات، 130 رباعی؛ 14. قصاید و غزلیات و قطعات که به ترکی انشاء کرده در 447 بیت. بنابر این، این دیوان یا کلیات شامل 16435 بیت میباشد ولی از خلاصة الافکار، آقای تربیت نقل کردهاند که دیوانش ده هزار بیت خواهد بود و بنا بر شماره بالا مرادش فقط غزلیات بوده است و خوشگو نوشته که تأثیر دیوان خود را خدمت حکیم الممالک شیخ حسین شهرت به هند فرستاد و منظور نظر همه شعرا گردید و من هم از آن بهرهها گرفتم.
[نسخههای منزوی 1850/3 و 2258؛ الذریعة 164/9]
نسخههای خطی این اثر
9 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
مجلس
تهران
|
7672 | بیکاتب | 1102ق | نستعلیق | 268 | شناسنامه ← |
| 2 |
مجلس
تهران
|
957 | بیکاتب | بین 1124 تا 1129ق | نستعلیق | 420 | شناسنامه ← |
| 3 |
دانشگاه
تهران
|
3628 | بیکاتب | قرن 11 و 12 | شکسته نستعلیق | 432 | شناسنامه ← |
| 4 |
صدوقی یزدی
یزد
|
79 | بیکاتب | در عصر سراینده | نستعلیق | 189 | شناسنامه ← |
| 5 |
سپهسالار
تهران
|
283 | بیکاتب | بیتاریخ | شکسته نستعلیق | 455 | شناسنامه ← |
| 6 |
دانشگاه
تهران
|
3641-ف و 5006-ف و 6081-ف | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 7 |
مجلس
تهران
|
7780 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 321 | شناسنامه ← |
| 8 |
محلاتی، صدرالدین
شیراز
|
8 | بیکاتب | قرن 13 | - | - | شناسنامه ← |
| 9 |
دانشگاه
تهران
|
1148-ف | بیکاتب | بیتاریخ | شکسته نستعلیق | 412 | شناسنامه ← |