نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

ده قاعده

dah qā‘ede
108 نسخه ثبت‌شده از قرن 8 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/28657
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #28657
پدیدآور / مؤلف: همدانی، علی بن محمد
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 14، ص 856 تا 862
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: عرفان و تصوف
عناوین دیگر و هم‌تراز:
ده اصل (dah asl) میزان العقائد (mīzān-ol ‘aqā’ed) سیر و سلوک (seyr va solūk) الاصول العشرة (ترجمه) (al-osūl-ol ‘ašare (t.))
اثر مرتبط / وابسته به: الاصول العشرة = اقرب الطرق الى الله = میزان العقائد = السیر و السلوک = الطريق الى الله؛ نجم الدین کبری، احمد بن عمر (540-618)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

ترجمه مانندی است از «اصول عشرة» نجم الدین خیوقی با تحریرهای متعدد در سه قسم و ده قاعده. نویسنده راه‌های وصول به جناب احدیت را به سه قسم باز میگرداند: 1. راه ارباب معاملات؛ 2. راه اصحاب مجاهدات؛ 3. راه سایران و ظهور آثار این سعادت را بر ده قاعده می‌داند، 1) توبه، 2) زهد، 3) توکل، 4) قناعت، 5) عزلت، 6) ذکر، 7) توجه، 8) صبر، 9) مراقبت، 10) رضا.
آغاز اثر
« بسمله حمد و ثنای نامتناهی پروردگاری را که استحکام قواعد اسلام را منجاء طالبان سعادت ... اما بعد بدان ای عزیز که راههای طالبان حق بجناب بارگاه احدیت بیشتر از آنست که آنرا حصر توان نمود که الطرق الی الله بعدد انفاس الخلایق اما همگی آن راهها به سه تقسیم باز گردد ... و ظهور آثار این سعادت مؤسس بر ده قاعده است ... »
انجام اثر
« لذت حلاوت میوه حکمت و ولایت محروم مانده و جعلنا و ایاکم من سعد بطاعته و فاز لمحبته انه قریب مجیب و الحمدلله وحده و السلام علی من اتبع الهدی »
سوابق و چاپ‌های اثر
مارین موله با مقدمه فرانسوی همو (در بیان وانوشت ده اصل نجم الدین کبری از سید علی) در نامه فرهنگ ایران زمین (ج 6، 1337ش، صص 38-66) و چندین چاپ دیگر
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
احوال میر سید علی همدانی ص 132-136 نسخه‌های منزوی 1148/2: ده قاعده، ده اصل، سلوک، میزان العقائد و نشانی 41 نسخه و 1211 الذریعة 283/8 و 225/12 فهرستواره منزوی، ج7، ص 363-365 دنا، ج4، ص 1256-1259 (104 نسخه) مشترک پاکستان، 1461/3: نشانی 8 نسخه

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● ده قاعده = ده اصل = میزان العقائد = سیر و سلوک = الاصول العشرة (ترجمه) / عرفان و تصوف / فارسی dah qā‘ede = dah asl = mīzān-ol ‘aqā’ed = seyr va solūk = al-osūl-ol ‘ašare (t.) همدانی، علی بن محمد، 714 - 786 قمری hamadānī, ‘alī ebn-e mohammad (1315 - 1385) وابسته به: الاصول العشرة = اقرب الطرق الى الله = میزان العقائد = السیر و السلوک = الطريق الى الله؛ نجم الدین کبری، احمد بن عمر (540-618) ترجمه مانندی است از «اصول عشرة» نجم الدین خیوقی با تحریرهای متعدد در سه قسم و ده قاعده. نویسنده راه‌های وصول به جناب احدیت را به سه قسم باز میگرداند: 1. راه ارباب معاملات؛ 2. راه اصحاب مجاهدات؛ 3. راه سایران و ظهور آثار این سعادت را بر ده قاعده می‌داند، 1) توبه، 2) زهد، 3) توکل، 4) قناعت، 5) عزلت، 6) ذکر، 7) توجه، 8) صبر، 9) مراقبت، 10) رضا. آغاز: بسمله حمد و ثنای نامتناهی پروردگاری را که استحکام قواعد اسلام را منجاء طالبان سعادت ... اما بعد بدان ای عزیز که راههای طالبان حق بجناب بارگاه احدیت بیشتر از آنست که آنرا حصر توان نمود که الطرق الی الله بعدد انفاس الخلایق اما همگی آن راهها به سه تقسیم باز گردد ... و ظهور آثار این سعادت مؤسس بر ده قاعده است ... انجام: لذت حلاوت میوه حکمت و ولایت محروم مانده و جعلنا و ایاکم من سعد بطاعته و فاز لمحبته انه قریب مجیب و الحمدلله وحده و السلام علی من اتبع الهدی چاپ: مارین موله با مقدمه فرانسوی همو (در بیان وانوشت ده اصل نجم الدین کبری از سید علی) در نامه فرهنگ ایران زمین (ج 6، 1337ش، صص 38-66) و چندین چاپ دیگر [احوال میر سید علی همدانی ص 132-136؛ نسخه‌های منزوی 1148/2: ده قاعده، ده اصل، سلوک، میزان العقائد و نشانی 41 نسخه و 1211؛ الذریعة 283/8 و 225/12؛ فهرستواره منزوی، ج7، ص 363-365؛ دنا، ج4، ص 1256-1259 (104 نسخه)؛ مشترک پاکستان، 1461/3: نشانی 8 نسخه]

نسخه‌های خطی این اثر

108 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
31
ملک
تهران
4379/13 محمد تقی بن حسین خاتون آبادی اصفهانی 1056ق - 4 شناسنامه ←
32
ملک
تهران
4253/10 محمد کاظم اصفهانی ربیع الثانی 1059ق شکسته نستعلیق 4 شناسنامه ←
33
دانشگاه
تهران
3915/8 محمد مهدی طباطبایی 22 جمادی الاول 1064ق نستعلیق 12 شناسنامه ←
34
شورا
تهران
5180/9 بی‌کاتب 1069ق نستعلیق 4 شناسنامه ←
35
شورا
تهران
5180/47 بی‌کاتب 1069ق نستعلیق 4 شناسنامه ←
36
شورا
تهران
10374/3 بی‌کاتب 12 جمادی الاول 1072ق نستعلیق، نسخ - شناسنامه ←
37
رضوی
مشهد
9032 محمد یوسف همدانی شنبه 7 ربیع الاول 1073ق، برای میرزا آقا بیک نامی نستعلیق 1 شناسنامه ←
38
شورا
تهران
8944/14 عبدالکریم بن نظام الدین علی درمیانی قائنی صفر 1078ق نستعلیق، نسخ 6 شناسنامه ←
39
ملک
تهران
4275/36 محمد سعید بن محمد محمد تقی خاتون آبادی 1081ق نستعلیق 4 شناسنامه ←
40
گوهرشاد
مشهد
2188/25 معز الدین محمد بن سلطان محمد قاری نیریزی 1085ق نسخ - شناسنامه ←
41
ادبیات
تهران
326/12 بی‌کاتب 1088ق نستعلیق - شناسنامه ←
42
مرعشی
قم
14709/23 اسحاق بن نوروز شولستانی 1095ق نسخ 2 شناسنامه ←
43
دائرة المعارف
تهران
210/4-عکسی بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 14 شناسنامه ←
44
مرعشی
قم
15387/14 بی‌کاتب قرن 12 شکسته نستعلیق 2 شناسنامه ←
45
مرکز احیاء
قم
3597/6 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 4 شناسنامه ←
46
مرعشی
قم
11619/9 محمد نصیر فرزند ملا حسن، بالانکابی جیلانی قرن 12 نستعلیق، نسخ 3 شناسنامه ←
47
ملک
تهران
4027/5 بی‌کاتب قرن 12 - 5 شناسنامه ←
48
الهیات
مشهد
14890/3 بی‌کاتب با تاریخ 1107ق نسخ 6 شناسنامه ←
49
الهیات
مشهد
21705/8 شیخ عبدالکریم بن شیخ بدر 1114ق نستعلیق - شناسنامه ←
50
شورا
تهران
120/4خوئی دوست محمد قاینی نهار جانی فرزند حسین علی 1120ق نسخ 17 شناسنامه ←
51
نمازی
خوی
775/3 محمد کاظم بن یوسف چورسی 1176ق نسخ - شناسنامه ←
52
مرعشی
قم
15078/2 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 5 شناسنامه ←
53
ادبیات
تهران
346/4 حکمت بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق - شناسنامه ←
54
گلپایگانی
قم
2153/2-12/43 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 4 شناسنامه ←
55
شورا
تهران
192-طباطبائی بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 15 شناسنامه ←
56
حجتیه
قم
719/1 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق، نسخ - شناسنامه ←
57
شورا
تهران
7662/10 بی‌کاتب با تاریخ 1228ق - - شناسنامه ←
58
فاضل خوانساری
خوانسار
204/17 بی‌کاتب رجب 1233ق نستعلیق، نسخ - شناسنامه ←
59
ملی
تهران
2908/1 محمدرضا بن کربلائی علی محمد رشتی 1235ق - 5 شناسنامه ←
60
مرکز احیاء
قم
4412/7 بی‌کاتب دهه اول محرم 1237ق نستعلیق 3 شناسنامه ←