شناسنامه کتابشناختی اثر
خلق الاعمال
xalq-ul a‘māl
پیوند کوتاه:
/w/26270
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #26270
پدیدآور / مؤلف:
میرداماد، محمد باقر بن محمد
تاریخ و سده تألیف:
1025 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 14، ص 21
تا 24
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
فلسفه
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
خلق الاعمال درباره یکی از مهمترین مباحث کلامی یعنی مسأله جبر و اختیار است که خواجه نصیر الدین طوسی، علامه حلی، دوانی و ملاصدرا نیز با همین نام دارای تألیف اند. میرداماد در این موضوع چند رساله کوتاه و مفصل دارد که از آن جمله است: الایقاضات، قضا و قدر، خلق الاعمال و الجبر و التفویض؛ و در کتاب الرواشح السماویة خود نیز بحث مفصلی در این باره دارد و در همین رساله نیز بدان ارجاع میدهد. میر داماد دو رساله به نام خلق الاعمال دارد که یکی مختصر و دیگری مفصل است که این رساله مختصر آن است که هیچ گونه فصل بندی هم ندارد.
آغاز اثر
« الحمدلله رب العالمین حق حمده ... اما بعد فلقد سألتنی أفاض الله تعالی علیک سجال فیوضات عالم القدس عن مسألة خلق الاعمال و قراح الحق و صراح الامر فیها و هی من غامضات اغوار العلم و غوامض اسرار الحکمة و لقد اوفینا حقها من بالغ الفحص فی کتبنا العقلیة و صحفنا الحکمیة و فی کتابنا الرواشح السماویة فی شرح احادیث الامامیة و هو شرحنا لکتاب الکافی لشیخنا الاقدم ... »
انجام اثر
« فهذا شطر من جزیل القول و حق البسط علی ذمة ما یسرنا الله له بعظیم فضله و کبیر طوله و کتب مسؤلا فی شهر ذی القعدة لعام 1025 من الهجرة المبارکة النبویة افقر المفتاقین الی رحمة الله الحمید الغنی محمد بن محمد یدعی باقر الداماد الحسینی ختم الله له بالحسنی حامداً مصلیاً مسلماً. »
سوابق و چاپهای اثر
مشار فارسی، ج2، ص1914؛ در گنجینه بهارستان، دفتر اول از مجموعه حکمت، 1379ش، به کوشش علی اوجبی؛ طهران، سنگی، 1315ق، وزیری، (کلمات المحققین: ج2، صص164-167)؛ [تهران]، سنگی، 1315، رقعی، 8ص (صص88-95)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 243/7و 507/2
دنا 997/4 (30 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● خلق الاعمال / فلسفه / عربی
xalq-ul a‘māl
میرداماد، محمد باقر بن محمد، - 1041 ؟ قمری
mīrdāmād, mohammad bāqer ebn-e mohammad (- 1632)
تاریخ تألیف: ذیقعده 1025ق
خلق الاعمال درباره یکی از مهمترین مباحث کلامی یعنی مسأله جبر و اختیار است که خواجه نصیر الدین طوسی، علامه حلی، دوانی و ملاصدرا نیز با همین نام دارای تألیف اند. میرداماد در این موضوع چند رساله کوتاه و مفصل دارد که از آن جمله است: الایقاضات، قضا و قدر، خلق الاعمال و الجبر و التفویض؛ و در کتاب الرواشح السماویة خود نیز بحث مفصلی در این باره دارد و در همین رساله نیز بدان ارجاع میدهد. میر داماد دو رساله به نام خلق الاعمال دارد که یکی مختصر و دیگری مفصل است که این رساله مختصر آن است که هیچ گونه فصل بندی هم ندارد.
آغاز: الحمدلله رب العالمین حق حمده ... اما بعد فلقد سألتنی أفاض الله تعالی علیک سجال فیوضات عالم القدس عن مسألة خلق الاعمال و قراح الحق و صراح الامر فیها و هی من غامضات اغوار العلم و غوامض اسرار الحکمة و لقد اوفینا حقها من بالغ الفحص فی کتبنا العقلیة و صحفنا الحکمیة و فی کتابنا الرواشح السماویة فی شرح احادیث الامامیة و هو شرحنا لکتاب الکافی لشیخنا الاقدم ...
انجام: فهذا شطر من جزیل القول و حق البسط علی ذمة ما یسرنا الله له بعظیم فضله و کبیر طوله و کتب مسؤلا فی شهر ذی القعدة لعام 1025 من الهجرة المبارکة النبویة افقر المفتاقین الی رحمة الله الحمید الغنی محمد بن محمد یدعی باقر الداماد الحسینی ختم الله له بالحسنی حامداً مصلیاً مسلماً.
چاپ: مشار فارسی، ج2، ص1914؛ در گنجینه بهارستان، دفتر اول از مجموعه حکمت، 1379ش، به کوشش علی اوجبی؛ طهران، سنگی، 1315ق، وزیری، (کلمات المحققین: ج2، صص164-167)؛ [تهران]، سنگی، 1315، رقعی، 8ص (صص88-95)
[الذریعة 243/7و 507/2؛ دنا 997/4 (30 نسخه)]
نسخههای خطی این اثر
40 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 |
مرعشی
قم
|
4660/8 | عبده الحمید بن محمد رضا یزدی | 1257ق | نستعلیق | 3 | شناسنامه ← |
| 32 |
رضوی
مشهد
|
24499 | کشمیری، محمد علی بن محمد صادق | 1277ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 33 |
دانشگاه
تهران
|
2525/5 | بیکاتب | قرن 14 | نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 34 |
مجلس
تهران
|
1822/31 | بیکاتب | بیتاریخ | - | 5 | شناسنامه ← |
| 35 |
شیخ علی حیدر
مشهد
|
556/13 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 2 | شناسنامه ← |
| 36 |
رضوی
مشهد
|
6008 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق، شکسته | 3 | شناسنامه ← |
| 37 |
دانشگاه
تهران
|
6452/2-عکس | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 38 |
دائرة المعارف
تهران
|
82/2-عکسی | نامشخص | - | - | 4 | شناسنامه ← |
| 39 |
دانشگاه
تهران
|
3356/1-ف | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 40 |
گلپایگانی
قم
|
3829/2-19/159 | محمد ابراهیم بن محمد سعید حکیم | بیتاریخ | نستعلیق | 2 | شناسنامه ← |